Kết quả kiểm tra đã chỉ ra hàng loạt sai phạm nghiêm trọng từ quản lý tài chính, bán hàng dưới giá thành, găm hàng cho đến bán xăng dầu không hóa đơn, chứng từ.
Bán lẻ dưới giá thành, ký lùi ngày biên bản để che giấu sai phạm
Theo Kết luận thanh tra, trong quý I/2026, Petimex đã có nhiều hành vi bán hàng trái quy định gây tổn hại lớn đến tài sản nhà nước và doanh nghiệp.
Cụ thể, riêng trong tháng 3/2026, doanh nghiệp này đã bán 16,268 triệu lít xăng dầu dưới giá thành cho 14 khách hàng ngay trước các kỳ điều hành giá. Hành vi bán hàng trái quy định này ước tính gây thiệt hại cho Petimex khoảng 58,433 tỷ đồng.
Ngoài ra, Petimex còn thực hiện bán 5,9 triệu lít dầu diesel 0,001S (đơn hàng ngày 06/3/2026) cho Công ty cổ phần Nhiên liệu Phúc Lâm (Công ty Phúc Lâm) trái quy định và không tuân thủ Hợp đồng nguyên tắc mua bán xăng dầu đã ký kết. Thương vụ này gây thiệt hại cho Petimex ước tính khoảng 41,59 tỷ đồng, có dấu hiệu của Tội vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản nhà nước gây thất thoát, lãng phí theo Điều 219 Bộ luật Hình sự.
Đáng chú ý, từ ngày 27/01/2026 đến ngày 24/02/2026, Petimex liên tục bán xăng dầu cho Công ty Phúc Lâm với giá thấp hơn giá bán được xác định tại thời điểm ký xác nhận 15 đơn đặt hàng, gây thất thoát khoảng 2,3 tỷ đồng.
Nhằm đối phó với cơ quan chức năng, sau khi Đoàn thanh tra làm việc về đơn hàng ngày 06/3/2026 của Công ty Phúc Lâm, Tổng Giám đốc Petimex cùng lãnh đạo Phòng Kinh doanh đã lập “Biên bản sửa đổi bổ sung ngày 02/3/2026” bằng cách ký lùi ngày để hợp thức hóa hồ sơ gửi cho Đoàn thanh tra. Hành vi này vi phạm Luật Thanh tra năm 2025 và có dấu hiệu của Tội giả mạo trong công tác (Điều 359 Bộ luật Hình sự).
Bán 185 triệu lít xăng dầu không hóa đơn, xả hàng tạm nhập tái xuất lỗ 322 tỷ
Một trong những vi phạm có quy mô đặc biệt lớn được Thanh tra Chính phủ chỉ ra là hành vi bán xăng dầu không rõ nguồn gốc. Qua phân tích tài liệu, Đoàn thanh tra đánh giá Petimex đã bán khoảng 185 triệu lít xăng dầu (tương đương giá trị khoảng 2.841,8 tỷ đồng) hoàn toàn không có hóa đơn, chứng từ chứng minh nguồn gốc. Hành vi này có dấu hiệu của các tội danh: Tội trốn thuế (Điều 200), Tội buôn lậu (Điều 188) và Tội vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng (Điều 221 Bộ luật Hình sự).
Đối với hoạt động tạm nhập tái xuất, Petimex đã bán xăng dầu cho 06 đối tác nước ngoài với giá thấp hơn chi phí kế toán, không đúng với Quy chế bán hàng của Hội đồng quản trị và Luật Quản lý, sử dụng vốn nhà nước. Ước tính số tiền thiệt hại từ các thương vụ này lên tới 322 tỷ đồng.
Bên cạnh sai phạm trong thương mại, công tác quản lý công nợ tại Petimex cũng bộc lộ nhiều kẽ hở nghiêm trọng:
Tại Công ty Cổ phần Thương mại Dầu khí Cửu Long (PTC), Petimex liên tục nâng định mức nợ tăng dần qua các năm, cho nợ không cần tài sản thế chấp và không có bảo lãnh ngân hàng, gây thiệt hại ước tính 86,188 tỷ đồng.
Tại các công ty con, Hội đồng quản trị Petimex ban hành chính sách bán hàng cho phép nợ vượt quá giá trị tài sản đảm bảo đối với Công ty cổ phần Nhiên liệu Đồng Tháp và Công ty cổ phần Nhiên liệu Tây Đô, gây thiệt hại ước tính 1,408 tỷ đồng.
Cả hai hành vi trên đều có dấu hiệu vi phạm Điều 219 Bộ luật Hình sự về quản lý, sử dụng tài sản nhà nước gây thất thoát, lãng phí.
Hàng loạt vi phạm hành chính: Sai phạm Quỹ BOG, không đủ dự trữ và găm hàng
Không chỉ dừng lại ở các dấu hiệu vi phạm hình sự, Petimex cùng các đơn vị thành viên còn mắc hàng loạt vi phạm hành chính trong quản lý giá và kinh doanh xăng dầu.
Cụ thể, sai phạm Quỹ Bình ổn giá (BOG): Trong tháng 3/2026, Petimex đã sử dụng sai quy định Quỹ BOG với số tiền 4.279.186.000 đồng đối với 958.624 lít xăng, dầu mua từ các thương nhân đầu mối khác.
Không bảo đảm dự trữ bắt buộc. Từ ngày 01/01/2026 đến 31/3/2026, có tới 28 ngày Petimex để lượng xăng RON 95 tồn kho giảm xuống mức 3.009.958 lít đến 12.782.741 lít/ngày, thấp hơn mức dự trữ lưu thông bắt buộc tối thiểu theo quy định (12.945.000 lít/ngày).
Trong tháng 3/2026, tại Petimex và 2 công ty con (Nhiên liệu Đồng Tháp và Nhiên liệu Tây Đô) cólượng tồn kho các mặt hàng xăng dầu có thời điểm vượt quá 150% so với tồn kho trung bình 3 tháng liền kề trước đó. Hành vi găm hàng diễn ra liên tục từ 15 - 29 ngày, thậm chí có ngày lượng hàng tồn kho vượt đến 500%.
Trước những vi phạm có tính chất nghiêm trọng, Thanh tra Chính phủ đã chuyển toàn bộ hồ sơ, tài liệu các vụ việc có dấu hiệu tội phạm sang Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an và Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Đồng Tháp để xem xét, khởi tố và xử lý nghiêm theo quy định của pháp luật.
Đồng thời, Thanh tra Chính phủ đã lập biên bản vi phạm hành chính đối với các hành vi sử dụng sai Quỹ BOG, không bảo đảm dự trữ bắt buộc và găm hàng, chuyển hồ sơ đến Chủ tịch UBND tỉnh Đồng Tháp để xử lý theo thẩm quyền; kiến nghị Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo các Bộ, ngành liên quan siết chặt công tác quản lý nhà nước trong lĩnh vực kinh doanh xăng dầu.
