Ông Waller phát biểu ngày 8/10 tại một sự kiện ở Istanbul do ngân hàng trung ương Thổ Nhĩ Kỳ tổ chức: “Nếu dữ liệu kinh tế tiếp tục diễn biến như dự kiến, tôi cho rằng cần có thêm các đợt tăng lãi suất để đưa lạm phát trở lại mục tiêu 2% nhanh hơn”.
Tuy nhiên, ông nhấn mạnh Fed có một mức độ linh hoạt nhất định về thời điểm. Ông nói, các đợt tăng không cần diễn ra tại những cuộc họp liên tiếp, nhưng chúng nên được thực hiện trong một khoảng thời gian hợp lý.
Thông điệp này nhìn chung tương đồng với quan điểm gần đây của một số lãnh đạo Fed. Họ cho rằng ngân hàng trung ương có thời gian quan sát thêm nền kinh tế trước khi quyết định bước đi tiếp theo.
Tháng 9, Ủy ban Thị trường Mở Liên bang (FOMC) quyết định nâng lãi suất tham chiếu 25 điểm cơ bản, lên 3,75-4%. Đây là lần đầu tiên Fed tăng lãi suất kể từ tháng 7/2023.
Kể từ đó, nhà đầu tư đã giảm đáng kể kỳ vọng Fed tiếp tục nâng lãi suất ngay tại cuộc họp cuối tháng 10. Thị trường hợp đồng tương lai hiện nghiêng nhiều hơn về khả năng đợt tăng tiếp theo diễn ra vào tháng 12.
Theo Waller, quyết định tăng lãi suất tháng 9 không dựa trên một báo cáo kinh tế riêng lẻ, mà là kết quả của hàng loạt dấu hiệu cho thấy áp lực giá cả vẫn quá cao.
Ông cũng không quá lo ngại chính sách tiền tệ được siết chặt hơn sẽ khiến kinh tế Mỹ giảm tốc nghiêm trọng. Waller cho hay, với những bằng chứng cho thấy hoạt động kinh tế đang mạnh lên trong nửa cuối năm nay, ông không quá lo ngại việc thắt chặt tiền tệ sẽ gây ra một đợt suy giảm có hại cho nền kinh tế.
Điều khiến ông quan tâm hơn là lạm phát gần đây tăng tốc trở lại. Giá cả tại Mỹ sắp bước sang năm thứ 5,5 liên tiếp cao hơn mục tiêu của FOMC. Theo Waller, nếu tình trạng này kéo dài, người tiêu dùng, nhà đầu tư và doanh nghiệp có thể nâng kỳ vọng về mức lạm phát trong tương lai.
Đây là rủi ro đặc biệt đáng ngại đối với Fed. Khi kỳ vọng lạm phát tăng, người lao động có xu hướng yêu cầu mức lương cao hơn, trong khi doanh nghiệp dễ tăng giá để bù đắp chi phí dự kiến. Quá trình này có thể khiến lạm phát trở nên dai dẳng và khó kiểm soát hơn.
Nhận định của Waller xuất hiện sau khi khảo sát mới nhất của Fed New York cho thấy kỳ vọng lạm phát của người Mỹ trong 12 tháng tới đã tăng lên 3,9% trong tháng 9, cao nhất gần 3,5 năm.
Waller cũng đề cập đến biểu đồ dự báo lãi suất, thường được gọi là “dot plot”, trong Báo cáo Dự báo Kinh tế của Fed.
Các dự báo được công bố sau cuộc họp tháng 9 cho thấy quan chức Fed trung vị cho rằng thêm một đợt tăng lãi suất trong năm nay có thể là phù hợp. Triển vọng năm 2027 phức tạp hơn bởi dự báo của từng quan chức có thể bao gồm việc tăng lãi suất đầu năm rồi giảm trở lại vào cuối năm.
Tuy nhiên, Waller lưu ý 8 thành viên FOMC dự báo lãi suất vào cuối năm 2027 sẽ cao hơn mức hiện nay 0,5 điểm phần trăm. Nếu so trực tiếp với vùng mục tiêu 3,75-4% hiện tại, điều này tương ứng với mức cao hơn khoảng 50 điểm cơ bản vào cuối năm 2027 đối với nhóm quan chức này.
Những dự báo trên củng cố quan điểm rằng dù Fed có thể tạm dừng trong tháng 10, chu kỳ thắt chặt chưa chắc đã kết thúc. Waller đồng thời đưa ra quan điểm khác với Chủ tịch Fed Kevin Warsh về cách ngân hàng trung ương giao tiếp với thị trường.
Ông Warsh từ khi nhậm chức đã chủ trương hạn chế báo trước hướng đi của lãi suất, muốn nhà đầu tư tập trung vào dữ liệu kinh tế thay vì cố dự đoán bước đi tiếp theo của Fed.
Còn ông Waller cho rằng loại bỏ hoàn toàn cách Fed định hướng trước cho thị trường là không cần thiết.
Waller lấy ví dụ về chính diễn biến gần đây. Hai quan chức Fed tuần trước công khai cho rằng “không cần vội” tăng lãi suất tại cuộc họp cuối tháng 10. Những phát biểu này ngay lập tức kéo giảm kỳ vọng tăng lãi suất trên thị trường.
“Tôi không thể nghĩ ra điều gì mang tính định hướng tương lai rõ hơn thế”, Waller nói. “Hành động như vậy vẫn có vai trò quan trọng khi cần thiết.”
