Từng là niềm tự hào của ngành công nghệ Australia với mức định giá hơn 100 tỷ USD, Atlassian - “gã khổng lồ” đứng sau các công cụ quen thuộc như Jira, Trello hay Confluence - đang trải qua một trong những giai đoạn khó khăn nhất kể từ khi thành lập.
Chỉ trong vòng vài tuần, câu chuyện của công ty đã chuyển từ tăng trưởng ấn tượng sang cắt giảm hàng loạt nhân sự: một cú đảo chiều cho thấy sức ép ngày càng lớn của trí tuệ nhân tạo (AI) lên ngành phần mềm toàn cầu.
Từ tăng trưởng mạnh đến quyết định “đau đớn”
Tháng trước, đồng sáng lập kiêm CEO Mike Cannon-Brookes vẫn đầy tự tin khi tuyên bố Atlassian đang “xây dựng một doanh nghiệp tuyệt vời”, với doanh thu tăng hơn 20% và 5 triệu người dùng sản phẩm AI mới. Chỉ ít ngày sau, công ty bất ngờ thông báo cắt giảm 10% lực lượng lao động, tương đương khoảng 1.600 nhân viên.
Trong thông điệp gửi nội bộ, Cannon-Brookes thừa nhận:“Mọi thứ đã thay đổi. Chuẩn mực về một công ty phần mềm ‘tuyệt vời’ đã cao hơn trước rất nhiều.”
Đây là đợt biến động lớn nhất trong gần 25 năm lịch sử của Atlassian - công ty được ông và người bạn đại học Scott Farquhar sáng lập từ những ngày còn là sinh viên.
“SaaSpocalypse” - Cơn địa chấn của ngành phần mềm
Không chỉ Atlassian, cả ngành công nghệ đang bị cuốn vào làn sóng được gọi là “SaaSpocalypse” - thuật ngữ mô tả sự sụt giảm mạnh của các công ty phần mềm dịch vụ (SaaS) trước áp lực từ AI. Cổ phiếu Atlassian là một trong những mã chịu ảnh hưởng nặng nề nhất khi giảm hơn 50% giá trị chỉ từ đầu năm.
Vốn hóa từ 116 tỷ USD (5 năm trước) ‘lao dốc’ xuống còn khoảng 20 tỷ USD. Cú trượt dài không chỉ khiến nhà đầu tư lo lắng, mà còn trực tiếp “bốc hơi” hàng chục tỷ USD tài sản của hai nhà sáng lập.
Điều khiến thị trường lo ngại nhất không phải là kết quả kinh doanh hiện tại, mà là tương lai của Atlassian trong kỷ nguyên AI. Trước đây, các sản phẩm như Jira hay Trello là “xương sống” cho việc quản lý dự án và vận hành doanh nghiệp. Nhưng giờ đây, với các mô hình AI như Claude, khách hàng hoàn toàn có thể tự xây dựng công cụ, tự động hóa quy trình và giảm phụ thuộc vào phần mềm bên thứ ba.
Sống sót trong cuộc chơi mới
Đối mặt với nghi ngờ từ thị trường, Cannon-Brookes cho rằng Atlassian vẫn có lợi thế riêng. Ông tin rằng nỗi lo về AI phần nào bị “thổi phồng”, và cách duy nhất để vượt qua là tiếp tục chứng minh giá trị thực tế. “Muốn xóa bỏ nỗi sợ, bạn phải cho thấy sự tiến bộ ở chính những điều khiến người ta lo lắng”, ông nói.
Theo ông, nhiều khách hàng vẫn đặt niềm tin dài hạn vào chiến lược AI của Atlassian - không chỉ như một công cụ, mà là nền tảng hỗ trợ doanh nghiệp trong nhiều năm tới.
Đợt cắt giảm nhân sự vừa qua không chỉ là động thái tiết kiệm chi phí, mà còn là bước đi chiến lược. Atlassian đã thay thế giám đốc công nghệ, đưa các nhân sự trẻ trong lĩnh vực AI lên vị trí lãnh đạo, đồng thời tập trung nguồn lực vào AI và mảng khách hàng doanh nghiệp
Dù vậy, thực tế là công ty vẫn chưa từng có lãi kể từ khi niêm yết năm 2015 - một áp lực lớn trong bối cảnh dòng tiền toàn ngành đang bị siết chặt.
Theo các chuyên gia, Atlassian không phải trường hợp cá biệt. Nhiều công ty công nghệ đang tận dụng “câu chuyện AI” như một lý do để tinh gọn bộ máy sau giai đoạn tăng trưởng nóng. “Chưa ai thực sự tìm ra điểm cân bằng,” một giảng viên tại Đại học Sydney nhận định.
Trong nhiều năm, Cannon-Brookes và Farquhar được xem là biểu tượng thành công của giới công nghệ Australia. Nhưng cú sốc tái cấu trúc có thể khiến hình ảnh đó phần nào bị ảnh hưởng.
Hiện Cannon-Brookes đang một mình điều hành Atlassian sau khi người đồng sáng lập rút lui khỏi vị trí đồng CEO. Ông vẫn làm việc tại Sydney, bắt đầu ngày mới từ 5 giờ sáng, thậm chí là 4h30 trong giai đoạn biến động gần đây.
Câu hỏi lớn nhất lúc này không phải là Atlassian có sống sót hay không, mà là họ sẽ trở thành ai trong kỷ nguyên AI. Liệu công ty có thể chuyển mình từ một nhà cung cấp phần mềm truyền thống thành một nền tảng AI thực sự? Hay sẽ bị chính làn sóng công nghệ mới mà họ theo đuổi nhấn chìm?
Câu trả lời vẫn còn bỏ ngỏ. Nhưng có một điều chắc chắn: Trong kỷ nguyên AI, không một “gã khổng lồ” nào là bất khả xâm phạm.
Theo: Financial Times, Nikkei
