Theo CNBC, việc eo biển Hormuz đóng cửa đột ngột đã khiến 2 đường ống dầu mỏ qua đất liền trở thành tâm điểm chú ý toàn cầu. Đó là đường ống Đông - Tây của Ả Rập Xê Út và đường ống dẫn dầu thô Abu Dhabi của Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE). Những công trình này cho phép các quốc gia xuất khẩu dầu mỏ hàng đầu bỏ qua điểm nghẽn hàng hải tại eo biển Hormuz để đưa nguồn cung ra thị trường quốc tế.
Đầu tiên là hệ thống đường ống Đông - Tây của Ả Rập Xê Út còn được biết đến với tên gọi Petroline. Công trình này có chiều dài khoảng 750 dặm chạy xuyên qua lãnh thổ quốc gia. Tuyến đường ống kết nối trung tâm dầu khí Abqaiq ở bờ biển phía Đông với cảng Yanbu nằm bên bờ Biển Đỏ.
Sau những đợt mở rộng hạ tầng gần đây, hệ thống Petroline có tổng công suất thiết kế đạt mức 7 triệu thùng mỗi ngày. Tập đoàn năng lượng Aramco cho biết mạng lưới này dự kiến sẽ hoạt động ở công suất tối đa trong thời gian tới để đáp ứng nhu cầu vận tải.
Song song với Petroline, Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất đang vận hành Đường ống dẫn dầu thô Abu Dhabi với tên gọi tắt là ADCOP. Tuyến đường ống này còn được gọi là đường ống Habshan – Fujairah.
Hệ thống trải dài khoảng 248 dặm từ các mỏ dầu trong đất liền tại Habshan đến cảng Fujairah. Công suất vận chuyển thông thường của đường ống đạt mức 1,5 triệu thùng dầu mỗi ngày. Trong các điều kiện cần thiết, tổng công suất của ADCOP có thể được nâng lên mức tối đa gần 1,8 triệu thùng mỗi ngày.
Hai phương án hạ tầng này đóng vai trò sống còn khi eo biển Hormuz bị phong tỏa do các cuộc tấn công quân sự bắt đầu từ cuối tháng 2/2026. Các báo cáo ghi nhận Iran đã phản ứng bằng cách nhắm mục tiêu vào các tàu vận tải cố gắng đi qua hành lang hẹp này.
Mặc dù Petroline và ADCOP giúp giảm bớt rủi ro, nhưng hai hệ thống này chỉ bù đắp được một phần nhỏ so với lượng dầu 20 triệu thùng mỗi ngày vốn thường xuyên đi qua Hormuz. Nguy cơ hư hại cơ sở hạ tầng trong bối cảnh xung đột lan rộng vẫn là một thách thức lớn đối với khả năng duy trì dòng chảy năng lượng.
Các nhà phân tích từ Kpler nhận định, UAE đang tăng cường sử dụng các đường ống đi vòng qua eo biển. Hiện tại, đường ống ADCOP đang hoạt động ở mức 71% công suất thiết kế. Tập đoàn dầu khí quốc gia Abu Dhabi có thể tạm thời nâng sản lượng vận chuyển lên mức cao nhất nếu tình hình chiến sự yêu cầu. Tuy nhiên, khả năng vận hành thực tế có thể bị giới hạn do các cuộc tấn công tiềm tàng vào cơ sở hạ tầng năng lượng trên toàn quốc.
Tình hình thực tế cho thấy UAE đã phải tạm đóng cửa nhà máy lọc dầu Ruwais do sự cố hỏa hoạn bên trong khu phức hợp. Nhà máy Ruwais có vai trò quan trọng với khả năng xử lý 922.000 thùng dầu thô mỗi ngày.
Các chuyên gia từ Rystad Energy cũng nhận định nguồn cung dầu thô đang bị tồn đọng lớn tại khu vực vùng Vịnh. Các nhà máy lọc dầu có thể phải điều chỉnh giảm sản lượng khi hoạt động xuất khẩu bị đình trệ. Mặc dù đường ống ADCOP hỗ trợ xuất khẩu dầu thô, các sản phẩm xăng dầu tinh chế từ Ruwais vẫn phụ thuộc chủ yếu vào tàu chở dầu đi qua eo biển Hormuz.
Thị trường năng lượng toàn cầu đang ghi nhận những biến động mạnh về giá kể từ khi xung đột bùng phát. Giá dầu thô Brent chuẩn thế giới có thời điểm tăng vọt lên sát ngưỡng 120 đô la mỗi thùng. Sau đó, mức giá này đã điều chỉnh về quanh vùng 90 đô la mỗi thùng. Giá dầu thô kỳ hạn hiện duy trì ở mức gần 100 đô la mỗi thùng khi xuất hiện thêm các vụ tấn công tàu thuyền tại Vịnh Ba Tư. Tình trạng xung đột kéo dài có thể khiến các kho chứa dầu rơi vào trạng thái quá tải.
Sản lượng dầu mỏ của Iraq đã ghi nhận mức sụt giảm nghiêm trọng tới 70% do tác động trực tiếp từ chiến tranh. Các nhà phân tích tại Marex cảnh báo rằng việc ngừng sản xuất kéo dài sẽ đẩy giá năng lượng lên cao hơn.
Nếu Ả Rập Xê Út và UAE buộc phải cắt giảm sản lượng khai thác do tắc nghẽn xuất khẩu, thị trường dầu mỏ toàn cầu sẽ phải đối mặt với những hệ lụy nặng nề. Việc vận hành tối đa các đường ống dẫn dầu hiện tại là nỗ lực chính yếu để duy trì sự ổn định của chuỗi cung ứng năng lượng quốc tế.
.png "DICERA Holdings bắt tay với Ngân hàng VDB trong thỏa thuận trị giá 4.500 tỷ")
