Phát hiện 9,5 kg vàng nguyên chất trị giá 118 tỷ đồng trong một con tàu đắm

Cuối tháng 7/2015, William Bartlett cùng 2 thành viên Jonah Martinez và Dan Beckingham tham gia tìm kiếm kho báu, vàng trên tàu S/V Capitana ngoài khơi Vero Beach, bang Florida. Họ làm việc cho 1715 Fleet - Queens Jewels, công ty nắm quyền khai thác các xác tàu thuộc đoàn tàu kho báu Tây Ban Nha bị đắm tại khu vực này.

Bartlett, khi đó 51 tuổi, sử dụng máy dò kim loại để rà soát đáy biển. Sau khi nhận được tín hiệu, nhóm dùng chân vịt tàu thổi lớp cát phía trên, tạo hố sâu để tiếp cận lớp nền cứng nằm khoảng 2,4 mét bên dưới.

Khi tắt máy dò và dùng tay quạt lớp cát còn lại, Bartlett nhìn thấy đồng tiền vàng đầu tiên. Sau đó, ngày càng nhiều đồng tiền xuất hiện.

Số vàng nhiều đến mức Bartlett phải nhét chúng vào găng tay lặn để mang lên mặt nước. Thuyền trưởng Martinez kể rằng khi chiếc găng được mở trên boong, những đồng tiền vàng chất đầy từng ngón tay.

Trong đợt tìm kiếm, nhóm thu hồi hơn 350 đồng tiền vàng nguyên chất, ước tính nặng khoảng 9,5 kg, được định giá khoảng 4,5 triệu USD (118 tỷ đồng). Đây được xem là một trong những phát hiện giá trị nhất tại khu vực xác tàu 1715 trong nhiều thập kỷ.

Điều gây bất ngờ là kho báu không nằm dưới vùng biển sâu. Một số đồng tiền được lấy lên từ lớp cát tại nơi nước chỉ sâu khoảng 1,8 mét.

"Chúng ở khắp nơi", Bartlett mô tả về khoảnh khắc vàng bắt đầu lộ ra.

Trong số hơn 350 đồng tiền có 9 đồng đặc biệt quý hiếm, được gọi là Royal, thuộc loại 8 escudo bằng vàng. Những đồng tiền này được chế tác với chất lượng cao và gắn với hoàng gia Tây Ban Nha dưới thời vua Philip V.

Theo Brent Brisben, chủ công ty 1715 Fleet - Queens Jewels, trước phát hiện này chỉ khoảng 20 đồng Royal tương tự được biết đến. Nhóm tìm kiếm khi đó định giá mỗi đồng khoảng 300.000 USD. Như vậy, riêng 9 đồng Royal đã có giá trị ước tính 2,7 triệu USD, chiếm hơn một nửa giá trị toàn bộ kho báu.

Những đồng tiền sau đó được xác định thuộc kho báu của đoàn tàu Tây Ban Nha gặp nạn 3 thế kỷ trước.

Ngày 27/7/1715, một đoàn gồm 12 tàu rời Havana, Cuba, mang vàng, bạc và nhiều hàng hóa từ các thuộc địa ở Tân Thế giới trở về châu Âu. Đến sáng sớm 31/7, đoàn tàu gặp một trận cuồng phong dữ dội khi đi qua vùng biển ngoài khơi Florida.

Theo Cơ quan Quản lý Khí quyển và Đại dương Mỹ (NOAA), 11 tàu bị chìm hoặc mắc cạn trên các rạn đá. Khoảng 1.000 trong số 2.500 hành khách và thủy thủ thiệt mạng. Nhiều tàu bị sóng đánh vỡ, khiến vàng bạc và hàng hóa phân tán trên một vùng rộng lớn.

Thảm họa về sau góp phần khiến vùng bờ biển này mang tên "Treasure Coast" (Tạm dịch: Bờ biển kho báu). Hoạt động tìm kiếm hiện vật tại đây diễn ra trong nhiều thập kỷ và từng đưa lên khỏi đáy biển hàng nghìn đồng tiền cùng nhiều đồ trang sức.

Đáng chú ý, thời điểm Bartlett và đồng đội tìm thấy số vàng gần như trùng đúng kỷ niệm 300 năm thảm họa. Riêng trong 2 ngày 30-31/7/2015, nhóm tìm được 302 đồng vàng, gồm 7 đồng Royal. Những ngày sau đó, họ tiếp tục tìm thấy thêm tiền vàng, đưa tổng số lên hơn 350 đồng và 9 đồng Royal.

Trước đó chỉ 1 một tháng, một nhóm tìm kiếm khác cũng phát hiện số tiền vàng trị giá khoảng một triệu USD từ cùng đoàn tàu. Những phát hiện liên tiếp cho thấy sau 3 thế kỷ, một phần kho báu của hạm đội Tây Ban Nha vẫn còn nằm rải rác dưới lớp cát ngoài khơi Florida.

Theo quy định áp dụng với hoạt động khai thác này, bang Florida có quyền nhận 20% số hiện vật được thu hồi. Phần còn lại được chia theo hợp đồng giữa công ty nắm quyền khai thác và các nhóm tìm kiếm.

Theo The Guardian