Giữ ổn định thị trường năm 2026: Siết đầu cơ, găm hàng, thao túng giá

Văn phòng Chính phủ vừa có Thông báo số 219/TB-VPCP ngày 29/4/2026 kết luận của Phó Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Văn Thắng tại cuộc họp Ban Chỉ đạo điều hành giá về kết quả công tác quản lý, điều hành giá Quý I/2026 và định hướng công tác điều hành giá những tháng còn lại của năm 2026.

Chú trọng công tác quản lý điều hành giá

Thông báo kết luận nêu rõ, trong quý I/2026, kinh tế thế giới tăng trưởng chậm đi kèm với rủi ro gia tăng từ biến động địa chính trị, năng lượng và tài chính toàn cầu.

Trong nước, mặt bằng giá tăng cao vào tháng Tết do nhu cầu mua sắm, đi lại của người dân tăng trong giai đoạn cao điểm Tết Nguyên đán Bính Ngọ.

Sang tháng 3/2026, trái ngược với quy luật giá cả thường giảm sau Tết, mặt bằng giá chịu áp lực lớn từ các biến động quốc tế, đặc biệt là xung đột tại khu vực Trung Đông đẩy giá xăng dầu trong nước tăng cao và tác động lan tỏa đến chi phí sản xuất, nguyên vật liệu đầu vào, chi phí vận tải.

Từ đầu năm đến nay, Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ đã chú trọng công tác quản lý, điều hành giá góp phần kiểm soát lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô và an sinh xã hội.

Trong các tháng còn lại của năm 2026, kinh tế thế giới được dự báo tiếp tục đối mặt với nhiều yếu tố bất định như xung đột địa chính trị kéo dài, xu hướng bảo hộ thương mại gia tăng và chính sách tiền tệ của các nền kinh tế lớn còn tiềm ẩn thay đổi khó lường. Những diễn biến này có thể gây biến động đối với giá năng lượng và các mặt hàng đầu vào quan trọng, từ đó tác động đến mặt bằng giá trong nước....

Để thực hiện mục tiêu tăng trưởng kinh tế "hai con số", kiểm soát lạm phát, hỗ trợ hoạt động sản xuất kinh doanh, bảo đảm an sinh xã hội và củng cố niềm tin của doanh nghiệp, nhà đầu tư, Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng yêu cầu các Bộ, ngành, địa phương theo chức năng, nhiệm vụ được giao chủ động theo dõi sát, triển khai kịp thời, hiệu quả các nhiệm vụ, giải pháp đặt ra tại các Nghị quyết của Chính phủ, các văn bản chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, Phó Thủ tướng Chính phủ, trong đó tập trung vào những nhiệm vụ, giải pháp sau:

Điều tiết giá theo quy định để kiểm soát, bình ổn thị trường

Các Bộ, ngành, địa phương theo chức năng, nhiệm vụ được giao tăng cường công tác theo dõi, phân tích diễn biến cung cầu và giá các mặt hàng thiết yếu, đặc biệt là những lĩnh vực chịu tác động trực tiếp từ chi phí nhiên liệu như vận tải, logistics, vật liệu xây dựng và lương thực, thực phẩm. Trên cơ sở đó, các doanh nghiệp thực hiện nghiêm việc kê khai, niêm yết giá theo quy định, không lợi dụng biến động chi phí để tăng giá bất hợp lý hoặc trục lợi từ chính sách của Nhà nước.

Đồng thời, chú trọng các giải pháp về bảo đảm, điều hòa cung cầu, nhất là đối với các nhóm hàng thiết yếu như xăng dầu, điện, lương thực, thực phẩm, nguyên liệu đầu vào cho sản xuất.

Ủy ban nhân dân cấp tỉnh chủ động triển khai Chương trình bình ổn thị trường các mặt hàng thiết yếu phù hợp với tình hình thực tế tại địa phương, qua đó góp phần ổn định giá cả, cung cầu các mặt hàng tiêu dùng thiết yếu.

Đẩy mạnh công tác thanh tra, kiểm tra và giám sát thị trường, kiểm tra việc chấp hành pháp luật về giá nhằm kịp thời phát hiện, xử lý nghiêm các hành vi đầu cơ, găm hàng, thao túng giá hoặc vi phạm pháp luật về giá, các trường hợp không kịp thời điều chỉnh giảm giá đối với các mặt hàng có chi phí đầu vào đã được điều chỉnh giảm theo giá thế giới; kiểm tra và xử lý nghiêm hành vi vi phạm trong kinh doanh, vận chuyển xăng dầu tại khu vực biên giới nhằm hưởng chênh lệch giá.

Sử dụng linh hoạt, hiệu quả các công cụ, biện pháp điều tiết giá theo quy định của pháp luật về giá để kiểm soát, bình ổn thị trường. Tăng cường triển khai hiệu quả và giám sát thực hiện các biện pháp kê khai giá, niêm yết giá, công khai thông tin về giá, kiểm tra việc chấp hành pháp luật về giá, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm pháp luật về giá.

Các bộ, ngành, địa phương có trách nhiệm ban hành văn bản định giá theo thẩm quyền, tổ chức triển khai nhiệm vụ quản lý giá thuộc thẩm quyền theo quy định tại Luật Giá số 16/2023/QH15, được sửa đổi, bổ sung bởi Luật Giá số 140/2025/QH15 và các văn bản hướng dẫn; chủ động rà soát, ban hành các định mức kinh tế - kỹ thuật theo thẩm quyền giúp công khai, minh bạch, tiết kiệm, hiệu quả trong công tác định giá.

Đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, kiên quyết cắt giảm các thủ tục hành chính không cần thiết nhằm giảm chi phí cho người dân và doanh nghiệp, qua đó góp phần hạ giá thành sản phẩm, dịch vụ.

Tăng cường trách nhiệm quản lý nhà nước về giá

Phó Thủ tướng cũng yêu cầu các bộ, ngành, địa phương tăng cường trách nhiệm quản lý nhà nước về giá đối với các hàng hóa, dịch vụ theo lĩnh vực quản lý.

Các Bộ, ngành, địa phương có trách nhiệm tổ chức, theo dõi sát diễn biến cung cầu, giá cả thị trường các mặt hàng thuộc lĩnh vực quản lý để có biện pháp điều hành phù hợp, nhất là đối với những mặt hàng ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống người dân như lương thực, thực phẩm, điện, vật liệu xây dựng, giáo dục và y tế; đồng thời, theo dõi chặt chẽ biến động giá của các nhóm hàng có tác động gián tiếp như vàng, ngoại tệ (USD) và bất động sản.

Các bộ, ngành, địa phương chú trọng rà soát các yếu tố chi phí, phối hợp với Bộ Tài chính đánh giá kỹ tác động lên mặt bằng giá tại địa phương nói riêng và mặt bằng giá cả nước nói chung, tránh tăng khi chưa có điều kiện phù hợp.

Đồng thời chỉ đạo doanh nghiệp kiểm soát chặt chẽ chi phí đầu vào, tiết giảm chi phí sản xuất, nâng cao hiệu quả hoạt động và tăng cường trách nhiệm chia sẻ khó khăn, đảm bảo hài hòa lợi ích giữa các bên.

Bộ Công Thương chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan thực hiện các giải pháp bảo đảm nguồn cung xăng dầu, LPG cho thị trường trong nước trong mọi tình huống và điều hành giá xăng dầu theo quy định.

Bộ Nông nghiệp và Môi trường chủ trì, phối hợp Bộ Công Thương và các địa phương theo dõi sát tình hình sản xuất, nhu cầu tiêu dùng, diễn biến giá cả các mặt hàng nông sản thiết yếu như lúa gạo, thịt lợn; tập trung bảo đảm nguồn nhập khẩu và giám sát việc kê khai, niêm yết giá thức ăn chăn nuôi và phân bón, không xảy ra tình trạng đầu cơ, găm hàng, tăng giá bất hợp lý.

Bộ Xây dựng chủ trì, phối hợp với UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương triển khai hiệu quả chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ về việc tăng cường các giải pháp quản lý, bình ổn giá vật liệu xây dựng, quản lý hiệu quả nguồn cung và Công điện số 25/CĐ-TTg ngày 21/3/2026 về việc tăng cường các giải pháp quản lý, bình ổn giá nhiên liệu, nguyên liệu, vật liệu xây dựng; tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, đẩy nhanh tiến độ giải phóng mặt bằng, thi công các công trình, dự án quan trọng quốc gia…