Không cần phát triển những thuật toán phức tạp hay xây dựng các trung tâm dữ liệu khổng lồ, Anguilla (một lãnh thổ hải ngoại thuộc Anh với dân số chưa đầy 16.000 người) đang trở thành "đại gia" mới nổi trong làng công nghệ. Bí mật nằm ở tên miền quốc gia ".ai" mà hòn đảo này may mắn sở hữu từ thập niên 80.
Khi "số phận" mỉm cười qua những ký tự
Trong thế giới internet, mỗi quốc gia được gán cho một mã định danh riêng: Việt Nam là .vn, Mỹ là .us và Anguilla, thật tình cờ, là .ai.
Suốt hàng thập kỷ, hai chữ cái này chẳng mấy ai để tâm, ngoại trừ một vài doanh nghiệp địa phương. Thế nhưng, kể từ khi ChatGPT tạo nên một cơn địa chấn toàn cầu vào cuối năm 2022, ".ai" đột ngột trở thành món hàng xa xỉ mà bất kỳ startup công nghệ hay gã khổng lồ nào cũng khao khát sở hữu.
Theo tờ The Week và Techradar, tính đến đầu tháng 1/2026, số lượng đăng ký tên miền .ai đã vượt mốc 1 triệu, tăng gấp 3 lần so với năm 2023.
Sự bùng nổ này đã biến một mã vùng internet vốn mờ nhạt thành một "mỏ vàng kỹ thuật số" thực thụ.
Dữ liệu từ Bộ tài chính Anguilla cho thấy năm 2023, doanh thu từ bán tên miền mới chỉ đạt 86,83 triệu EC (32 triệu USD) thì đến năm 2025, con số này đã đạt 230,5 triệu EC, tương đương 85,3 triệu USD.
Con số này không chỉ vượt xa mọi dự báo trước đó mà còn tương đương với gần 50% tổng doanh thu ngân sách của chính phủ đảo quốc này trong năm qua.
Dữ liệu chi tiết theo từng tháng trong năm 2025 cho thấy một biểu đồ tăng trưởng ấn tượng. Từ mức doanh thu 3,6 triệu USD trong tháng 1, con số này đã vọt lên 8 triệu USD vào tháng 4 và duy trì ổn định ở mức cao trong suốt thời gian còn lại của năm, đỉnh điểm là tháng 8 với 8,3 triệu USD.
Thậm chí, bước sang đầu năm 2026, doanh thu còn tiếp tục phá kỷ lục khi tháng 1 thu về 25,5 triệu USD và tháng 2 đạt con số chưa từng có: 32,8 triệu USD.
Điểm đáng chú ý nhất là doanh thu thực tế của năm 2025 đã "nghiền nát" mọi dự báo lạc quan nhất. Trước đó, chính phủ ước tính doanh thu năm 2025, 2026 và 2027 lần lượt chỉ ở mức 132 triệu, 138,6 triệu và 145,53 triệu EC. Thế nhưng thực tế chỉ riêng năm 2025 đã vượt qua tổng thu dự kiến của cả ba năm cộng lại.
Tờ Techradar cho hay trước khi cơn sốt trí tuệ nhân tạo (AI) bùng nổ, Anguilla phụ thuộc nặng nề vào du lịch, chiếm tới 37% doanh thu của hòn đảo. Tuy nhiên, bài học từ đại dịch COVID-19 đã cho thấy sự mong manh của ngành "công nghiệp không khói" khi dòng khách quốc tế bị gián đoạn.
Việc sở hữu nguồn thu từ tên miền .ai đã giúp Anguilla xây dựng một "tấm khiên" tài chính vững chắc hơn.
Điểm đáng chú ý nhất trong mô hình kinh doanh này không chỉ là số lượng đăng ký mới mà còn là lòng trung thành của khách hàng. Tỷ lệ gia hạn tên miền .ai đạt mức kinh ngạc là 90%. Với mức phí trung bình khoảng 140 USD mỗi năm cho một tên miền, Anguilla đang nắm trong tay một dòng tiền đều đặn và bền vững, ít bị ảnh hưởng bởi biến động thị trường hơn so với du lịch.
Từ Google đến x.ai: Ai cũng muốn có "phần"
Không chỉ các startup nhỏ lẻ mới đổ xô đi mua tên miền .ai để "làm màu" cho thương hiệu. Những "ông kẹ" trong ngành như Google, Perplexity hay x.ai của tỷ phú Elon Musk cũng đang tích cực sử dụng đuôi tên miền này để định vị sức mạnh công nghệ của mình.
Chính sự tham gia của các đại gia thung lũng Silicon đã đẩy giá trị của .ai lên một tầm cao mới, biến nó thành một tiêu chuẩn không chính thức cho bất kỳ doanh nghiệp nào muốn khẳng định mình thuộc về kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo.
Để quản lý dòng tiền khổng lồ và chuyên nghiệp hóa hệ thống, chính phủ Anguilla đã ký biên bản ghi nhớ với công ty công nghệ Identity Digital của Mỹ để quản lý việc đăng ký tên miền trong 5 năm.
Kể từ khi chính thức chuyển đổi sang nền tảng của Identity Digital vào tháng 1/2025, một kỷ nguyên mới đã mở ra cho .ai. Hệ thống quản lý đăng ký toàn cầu không chỉ giúp giảm thiểu rủi ro an ninh mạng mà còn bảo vệ uy tín cho tên miền đang cực kỳ "hot" này.
Mặc dù Identity Digital thu một tỷ lệ phần trăm nhỏ phí dịch vụ, nhưng sự chuyên nghiệp này đã giúp doanh thu của Anguilla đạt đến những đỉnh cao mới.
Sự may mắn của Anguilla không phải là duy nhất nhưng lại diễn ra vào đúng "điểm rơi" vàng của công nghệ. Trước đó, đảo quốc Tuvalu cũng từng đổi đời vào những năm 1990 nhờ tên miền .tv, vốn được giới truyền thông và truyền hình săn đón.
Năm 2018, Tuvalu từng thu về 19 triệu USD phí bản quyền từ tên miền này, một con số khổng lồ so với quy mô kinh tế của họ. Ngoài ra, Montenegro với .me hay Colombia với .co cũng là những ví dụ điển hình cho việc tận dụng mã quốc gia để làm kinh tế.
"Nhiều người gọi đây là một món quà bất ngờ, nhưng chúng tôi gọi đó là nụ cười của Chúa dành cho mình", cựu Thủ tướng Anguilla, ông Ellis Webster chia sẻ. Với nguồn thu đột biến này, chính phủ Anguilla đang thực hiện những thay đổi mang tính lịch sử cho đời sống người dân.
Thay vì chi tiêu lãng phí, quốc gia này đã triển khai các chính sách an sinh xã hội thiết thực. Một phần ngân sách được dùng để cung cấp dịch vụ y tế miễn phí cho công dân từ 70 tuổi trở lên. Ngân sách dành cho các hoạt động thể thao và sự kiện văn hóa đã được tăng gấp đôi. Quan trọng hơn, Anguilla đang hướng tới sự phát triển bền vững lâu dài.
Quỹ tiền tệ quốc tế (IMF) cho biết đảo quốc này có kế hoạch đầu tư vào các dự án năng lượng tái tạo và nâng cấp cơ sở hạ tầng trọng yếu như sân bay quốc tế.
*Nguồn: Techradar, The Week
.jpg "Điểm mặt \"công thần\" khiến đỉnh 1.900 điểm trở thành dĩ vãng với VN-Index"){kind=avatar}
.jpg "Nhựa Thiếu niên Tiền Phong sắp phát hành hơn 34,2 triệu cổ phiếu trả cổ tức")
.jpg "Sau Nga, Hàn Quốc, một DN Mỹ “ngỏ lời” giúp VN triển khai điện hạt nhân, đại sứ Phạm Quang Vinh nói gì?")
.png "Đi lao động ở nước ngoài, gom tiền mua nhà mặt phố, dù lãi 8 tỷ vẫn không bán: “Tôi có cần tiền đâu mà bán, để cho thuê mỗi năm thu hơn 800 triệu đồng\"")
