Vỡ đập khiến hàng chục người thiệt mạng, Trung Quốc tức tốc điều tra

Chính phủ Trung Quốc đang kêu gọi người dân cung cấp thông tin phục vụ điều tra vụ vỡ đập hồ chứa Liulan tại khu tự trị Quảng Tây hồi đầu tháng này. Thảm họa khiến hàng chục người thiệt mạng và gây nhiều tranh cãi về công tác cảnh báo, ứng phó khẩn cấp.

Truyền thông nhà nước ngày 28/7 cho biết người dân có thể gửi các thông tin liên quan đến vụ vỡ đập hồ chứa Liulan ở thành phố Hengzhou, khu tự trị dân tộc Choang Quảng Tây, thông qua một đường dây nóng chuyên dụng.

Theo nhật báo Quảng Tây, người dân cũng có thể gửi tài liệu bằng văn bản đến tổ công tác điều tra và đánh giá của Quốc vụ viện trước ngày 15/8.

Tổ điều tra cho biết mục tiêu là tái dựng đầy đủ diễn biến sự việc, xác định nguyên nhân dẫn đến thảm họa, làm rõ những thiếu sót và trách nhiệm trong công tác phòng chống thiên tai, ứng phó khẩn cấp và cứu hộ, đồng thời rút ra bài học nhằm ngăn ngừa các sự cố tương tự.

Đây không phải lần đầu Quốc vụ viện kêu gọi người dân cung cấp thông tin trong các cuộc điều tra những vụ tai nạn hoặc thiên tai nghiêm trọng gây thương vong lớn và thu hút sự quan tâm của dư luận.

Trước đó, biện pháp tương tự từng được áp dụng trong cuộc điều tra trận lũ lịch sử tại Trịnh Châu (tỉnh Hà Nam) năm 2021 khiến hơn 300 người thiệt mạng, cũng như vụ nổ khí tại mỏ than Shenyu ở tỉnh Sơn Tây hồi tháng 5 năm nay. Đây là thảm họa nghiêm trọng nhất ngành khai khoáng Trung Quốc trong hơn một thập kỷ, khiến 82 công nhân tử vong.

Thảm họa tại hồ chứa Liulan xảy ra sau khi bão Maysak gây ra lượng mưa kỷ lục tại Quảng Tây.

Theo kết quả điều tra ban đầu, đập của hồ chứa – được xây dựng từ năm 1960 và không có lõi bê tông cốt thép – đã bị nước tràn qua đỉnh đập trước khi xảy ra hiện tượng xói lở nghiêm trọng, tạo ra một khoảng vỡ lớn.

Khối lượng nước khổng lồ sau đó đổ xuống hạ lưu, gây lũ quét và buộc hàng chục nghìn người phải sơ tán.

Đến sáng 9/7, giới chức xác nhận 26 người thiệt mạng và 7 người mất tích trong vụ vỡ đập Liulan.

Ngoài ra, các sự cố vỡ đập và ngập lụt tại những hồ chứa khác trong khu vực cũng khiến 13 người khác thiệt mạng và 2 người mất tích, theo số liệu chính thức. Kể từ sau ngày 9/7, nhà chức trách không công bố thêm số liệu thương vong mới.

Điều này làm dấy lên nhiều tin đồn trên mạng xã hội cho rằng số người thiệt mạng thực tế cao hơn nhiều so với thống kê chính thức.

Chính quyền địa phương nhiều lần bác bỏ các thông tin này. Ít nhất một người dân đã bị cảnh sát xử lý vì bị cáo buộc phát tán thông tin sai sự thật liên quan đến vụ việc.

Trên mạng xã hội cũng xuất hiện nhiều tranh luận về nguyên nhân khiến đập bị vỡ, cũng như nghi vấn về việc người dân khu vực hạ lưu chỉ nhận được thông báo sơ tán trong thời gian rất ngắn.

Tổ điều tra của Quốc vụ viện đã đến Nam Ninh, thủ phủ Quảng Tây, và tổ chức cuộc họp đầu tiên vào ngày 24/7.

Cuộc điều tra lần này khiến dư luận liên tưởng đến cuộc điều tra trận lũ Trịnh Châu năm 2021.

Khi đó, Quốc vụ viện kết luận chính quyền địa phương đã che giấu 139 trường hợp tử vong và mất tích trong nhiều giai đoạn của quá trình ứng phó thiên tai.

Các điều tra viên cũng xác định một số thiệt hại do lũ lụt bắt nguồn từ sự tắc trách và thiếu trách nhiệm của chính quyền địa phương. Sau kết luận điều tra, hàng chục quan chức, trong đó có Bí thư Thành ủy và Thị trưởng Trịnh Châu, đã bị xử lý kỷ luật và truy cứu trách nhiệm theo quy định pháp luật.

Theo SCMP