Từ ngày 15/6, người dùng di động khi thay đổi thiết bị sử dụng (thiết bị đầu cuối) sẽ phải thực hiện xác thực khuôn mặt bằng sinh trắc học; nếu không hoàn tất, thuê bao sẽ bị khóa chiều gọi đi.
Quy định này được nêu tại Điều 8, Thông tư 08 của Bộ Khoa học và Công nghệ về hướng dẫn xác thực thông tin thuê bao di động mặt đất. Thông tư có hiệu lực từ 15/4, riêng nội dung tại Điều 8 bắt đầu áp dụng từ 15/6.
Theo đó, trong vòng tối đa 2 giờ kể từ khi hệ thống của nhà mạng phát hiện thuê bao có dấu hiệu đổi thiết bị so với thông tin đã đăng ký, doanh nghiệp viễn thông phải tiến hành kiểm tra, đồng thời tạm ngừng dịch vụ chiều đi như gọi điện, nhắn tin. Song song, nhà mạng sẽ gửi thông báo yêu cầu chủ thuê bao thực hiện xác thực khuôn mặt.
Quá trình xác thực có thể thực hiện theo hai hình thức: thông qua dịch vụ xác thực điện tử hoặc đối chiếu trực tiếp. Với phương thức điện tử, dữ liệu sinh trắc học phải được đối chiếu và trùng khớp với thông tin trong Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, Cơ sở dữ liệu căn cước, Cơ sở dữ liệu quốc gia về xuất nhập cảnh hoặc dữ liệu mã hóa lưu trữ trên thẻ căn cước.
Trong trường hợp xác thực trực tiếp, nhà mạng sẽ chụp ảnh khuôn mặt thuê bao và so sánh với dữ liệu sinh trắc học đã được lưu giữ hợp pháp trong hệ thống thông tin thuê bao của doanh nghiệp.
Thông tư cũng nêu rõ, doanh nghiệp viễn thông phải chịu trách nhiệm về độ chính xác cũng như mức độ trùng khớp của dữ liệu sinh trắc học khuôn mặt.
Thông tư cũng quy định rõ các tiêu chí kỹ thuật đối với hệ thống xác thực khuôn mặt. Cụ thể, công nghệ áp dụng phải bảo đảm độ chính xác cao, với tỷ lệ từ chối nhầm dưới 5% và tỷ lệ chấp nhận nhầm chỉ 0,01%, phù hợp theo chuẩn quốc tế FIDO. Đồng thời, hệ thống cần có khả năng nhận diện và ngăn chặn các hành vi giả mạo sinh trắc học như sử dụng ảnh tĩnh, video hay mặt nạ 3D để qua mặt bước xác thực. Doanh nghiệp viễn thông cũng phải lưu trữ đầy đủ dữ liệu chứng minh quá trình xác thực, bao gồm thời điểm thực hiện của từng thuê bao.
Trong trường hợp người dùng không hoàn tất việc xác thực trong vòng 30 ngày kể từ khi thay đổi thiết bị, nhà mạng có thể áp dụng các biện pháp mạnh hơn như khóa hai chiều hoặc chấm dứt hợp đồng cung cấp dịch vụ.
Yêu cầu xác thực khuôn mặt khi đổi thiết bị được xem là bước tiếp theo nhằm siết chặt quản lý SIM không chính chủ. Theo đánh giá của giới chuyên môn, quy định này góp phần hạn chế việc SIM bị lợi dụng hoặc bị mua bán, chuyển nhượng trái phép… vốn là những nguyên nhân chính dẫn đến tình trạng cuộc gọi rác và lừa đảo trong thời gian qua.
Trước đó, từ ngày 15/4, Thông tư 08 đã yêu cầu các nhà mạng phải bảo đảm thông tin thuê bao đầy đủ bốn trường gồm số định danh cá nhân, họ tên, ngày sinh và dữ liệu sinh trắc học khuôn mặt; đồng thời các dữ liệu này phải được đối soát, trùng khớp với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư do Bộ Công an quản lý. Một điểm mới là người dùng có thể xác nhận thông tin thuê bao thông qua ứng dụng VNeID, sau đó các trường hợp chưa chính chủ sẽ tiếp tục được yêu cầu xác thực bổ sung.
