Trong phiên toàn thể cấp cao thuộc Diễn đàn Kinh tế Mùa thu 2026, bà Trương Kỳ, Phó Chủ nhiệm Cơ quan Nghiên cứu phát triển Quốc vụ viện Trung Quốc đã có bài phát biểu đáng chú ý liên quan đến tình hình kinh tế thế giới.
Mở đầu phần chia sẻ, đại diện cơ quan có nhiệm vụ đề xuất và nghiên cứu các chính sách kinh tế - xã hội cho Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Trung Quốc và Quốc vụ viện, cho biết, sự phát triển toàn cầu đang đối mặt với tình trạng bất định.
Các quốc gia trên thế giới tích cực tìm kiếm động lực mới để xây dựng đà tăng trưởng kinh tế bền vững.
Từ câu chuyện mang tính thời sự, bà chia sẻ suy ngẫm từ ba góc độ.
Thứ nhất, đổi mới khoa học công nghệ, chuyển đổi số và AI, cùng với quá trình chuyển đổi xanh đang nổi lên như những động lực mới của tăng trưởng toàn cầu.
Dẫn chứng, năm 2025, đầu tư toàn cầu vào năng lượng sạch đã đạt khoảng 2.000 tỷ USD. Trong khi đó, đầu tư mới toàn cầu vào lĩnh vực kỹ thuật số đã tăng gần gấp ba lần kể từ năm 2020.
Nền kinh tế kỹ thuật số duy trì tốc độ tăng trưởng hàng năm từ 10–12% trong nhiều năm, vượt tốc độ tăng trưởng GDP toàn cầu.
Công nghệ kỹ thuật số tạo ra các cơ hội mới cho các doanh nghiệp vừa và nhỏ cũng như các nền kinh tế đang phát triển tham gia đầy đủ hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu.
Tại Trung Quốc, trong ba quý đầu năm 2026, nền kinh tế duy trì ổn định và tích cực, với các ngành công nghiệp mới và các động lực tăng trưởng mới nổi chiếm hơn 40% tăng trưởng kinh tế quốc gia.
Thứ hai, cục diện kinh tế toàn cầu đang trải qua những điều chỉnh sâu sắc, trong đó các quốc gia đang phát triển đang chuyển từ vị thế những người theo sau tăng trưởng toàn cầu thành những bên đóng góp chủ chốt.
Dữ liệu từ Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) minh họa rõ ràng sự dịch chuyển trên, theo đại diện cơ quan nghiên cứu thuộc Quốc vụ viện.
Các nền kinh tế mới nổi và đang phát triển đã chiếm hơn 70% tăng trưởng toàn cầu. Vào năm 2025, 45 quốc gia thuộc Nam bán cầu đã ghi nhận mức tăng trưởng GDP trên 5%. (trong thuật ngữ địa chính trị, "Nam bán cầu" dùng để chỉ các quốc gia đang phát triển hoặc kém phát triển).
Các quốc gia này cũng chiếm hơn một nửa mức tăng trưởng thương mại toàn cầu, trở thành các nguồn cầu gia tăng ngày càng quan trọng đối với hàng hóa và dịch vụ trong chuỗi cung chung.
"Trong nhiều năm qua, Trung Quốc không chỉ thúc đẩy các động lực tăng trưởng mới trong nước, duy trì mức đóng góp khoảng 30% vào tăng trưởng kinh tế toàn cầu, mà còn tạo dựng các động lực tăng trưởng mới cho nền kinh tế thế giới", bà Trương cho hay và đưa ra ba căn cứ.
Một, quốc gia tỷ dân thúc đẩy phát triển công nghiệp toàn cầu thông qua hợp tác thương mại và đầu tư.
Hai, Trung Quốc hỗ trợ quá trình chuyển đổi xanh thông qua các sản phẩm và công nghệ xanh.
Theo đó, sự phát triển của các ngành công nghiệp xanh Trung Quốc cải thiện tính khả thi về kinh tế của quá trình chuyển đổi toàn cầu, hướng tới phát triển xanh và phát thải carbon thấp.
Thông qua nỗ lực chung với các đối tác, chi phí quy chuẩn bình quân của điện gió và điện mặt trời trên toàn thế giới đã giảm tích lũy lần lượt hơn 60% và 80% trong hơn một thập kỷ qua.
Ba, Trung Quốc thúc đẩy chuyển đổi số và thông minh toàn cầu thông qua trí tuệ nhân tạo (AI) với mã nguồn mở có thể tiếp cận và giá phải chăng.
Các mô hình AI mã nguồn mở do Trung Quốc phát triển, có chi phí hiệu quả, phù hợp với các ứng dụng công nghiệp, đã ghi nhận hơn 10 tỷ lượt tải xuống trên thế giới.
Thứ ba, việc mở khóa các động lực mới của tăng trưởng kinh tế toàn cầu đòi hỏi sự hợp tác mở mạnh mẽ hơn giữa tất cả các bên.
Các cuộc thảo luận xung quanh chủ nghĩa bảo hộ, dịch chuyển chuỗi cung ứng sang các nước đồng minh và giảm thiểu rủi ro chuỗi cung ứng ngày càng trở nên nổi bật.
Bà Trương khẳng định, các quốc gia phải nhận thức rõ rằng: Một thế giới khép kín và phân mảnh sẽ chỉ làm tăng chi phí cho mọi quốc gia và hạn chế tiềm năng tăng trưởng.
"Hợp tác mở không phải là một lựa chọn", bà nói. Đó là điều kiện cần thiết để mở khóa tiềm năng tăng trưởng và là nền tảng quan trọng để cùng nhau giải quyết các thách thức chung toàn cầu.
Để duy trì tính bao trùm, cởi mở của hệ thống kinh tế và thương mại quốc tế, bà đề xuất: bảo vệ tự do thương mại toàn cầu, ngành công nghiệp và chuỗi cung ứng; thúc đẩy năng lực, hợp tác trong đổi mới sáng tạo; phát triển công cụ tài chính phù hợp cho các quốc gia đang phát triển; tăng cường kết nối, hợp tác khu vực để giảm chi phí giao dịch xuyên biên giới...
Bà Trương cũng lấy Việt Nam là ví dụ khi chuyển đổi mô hình tăng trưởng, đã đạt được những tín hiệu tích cực trong xuất khẩu, thu hút đầu tư FDI và nâng cấp công nghiệp, với tăng trưởng GDP đạt hơn 9% trong ba quý đầu năm 2026.
Trong bức tranh chung, bà cho rằng khu vực ASEAN và các quốc gia khác cũng cần tăng cường hợp tác cùng có lợi, với kết nối hạ tầng, đổi mới sáng tạo... để có thêm động lực tăng trưởng mới.
Cuối phần phát biểu, Phó Chủ nhiệm Cơ quan Nghiên cứu phát triển Quốc vụ viện Trung Quốc khẳng định, các công nghệ mới đang tiến bộ nhanh chóng, Nam bán cầu đang ngày càng lớn mạnh và hợp tác mở mang lại các cơ hội phát triển rộng lớn.
"Lựa chọn sự cởi mở đồng nghĩa sẽ gia tăng sức mạnh của các động lực tăng trưởng mới", bà nói.
.png "Chuyên gia: “Lãi suất hạ nhiệt, người mua nhà cần cân nhắc giữa chờ đợi và nắm bắt cơ hội”")
.png "Xếp hạng tín nhiệm trái phiếu ngân hàng Việt Nam còn hạn chế, nhà đầu tư khó định giá rủi ro")
