Thị trường ngày 23/3: Căng thẳng Trung Đông đẩy sóng lớn, dầu biến động mạnh, vàng tiếp tục tụt sâu

Chứng khoán châu Á lao dốc

Xung đột tại Trung Đông tiếp tục leo thang, kéo theo làn sóng bán tháo trên các sàn chứng khoán châu Á. Chỉ số Nikkei của Nhật Bản giảm mạnh 3,9%, nâng mức lỗ trong tháng lên hơn 13%, trong khi thị trường Hàn Quốc mất 4,5% và đã giảm tới 12% trong tháng. Chỉ số MSCI khu vực châu Á - Thái Bình Dương ngoài Nhật Bản cũng giảm 1,2%.

Cú sốc năng lượng đã nhanh chóng thay đổi kỳ vọng chính sách tiền tệ toàn cầu. Thị trường hiện gần như từ bỏ khả năng nới lỏng, thay vào đó chuyển sang lo ngại lãi suất sẽ duy trì ở mức cao lâu hơn.

Lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm tăng lên 4,4110%, mức cao nhất trong tám tháng và tăng tới 44 điểm cơ bản kể từ khi chiến sự bắt đầu. Áp lực này lan rộng sang các thị trường nợ toàn cầu, khiến chi phí vay mượn tăng cao trong bối cảnh nhiều quốc gia đang chịu gánh nặng nợ công.

Trên thị trường chứng khoán phương Tây, hợp đồng tương lai EUROSTOXX 50 và DAX cùng giảm 1,2%, trong khi hợp đồng tương lai S&P 500 giảm 0,1% và Nasdaq giảm 0,2%, phản ánh tâm lý thận trọng lan rộng.

Đồng USD tăng giá trở lại

Trong bối cảnh bất ổn địa chính trị gia tăng, đồng USD lấy lại vai trò tài sản trú ẩn. Chỉ số USD Index tăng nhẹ lên 99,53 điểm. Đồng euro giảm về 1,1555-1,1563 USD, trong khi đồng yên dao động quanh 159,1-159,15 yên/USD, tiệm cận mức thấp nhất 20 tháng.

Các đồng tiền nhạy cảm với rủi ro như đô la Úc giảm 0,17% xuống 0,7011 USD, còn đô la New Zealand giảm về 0,5832 USD. Trên thị trường tiền số, bitcoin giảm 0,41% xuống 67.900,41 USD, ether giảm 0,26% còn 2.053,17 USD.

Diễn biến này phản ánh xu hướng dịch chuyển dòng vốn sang các nền kinh tế có lợi thế năng lượng như Mỹ, trong khi châu Âu và Nhật Bản - các khu vực nhập khẩu năng lượng - chịu áp lực lớn hơn.

Giá dầu biến động mạnh

Tâm điểm thị trường là rủi ro gián đoạn nguồn cung năng lượng khi căng thẳng giữa Mỹ và Iran gia tăng, đặc biệt liên quan đến eo biển Hormuz - tuyến vận chuyển dầu quan trọng của thế giới. Giá dầu vì vậy biến động mạnh: dầu Brent giảm nhẹ 0,2% xuống 111,90 USD/thùng nhưng vẫn cao hơn 55% so với đầu tháng, trong khi dầu WTI giữ quanh 98,35 USD/thùng. Thực tế trong phiên sáng, dầu Brent giao dịch quanh 111,5-112 USD/thùng sau khi từng chạm 115 USD, còn WTI ở mức 97,89 USD/thùng.

Giới phân tích cảnh báo nếu xung đột kéo dài, giá dầu hoàn toàn có thể vọt lên 150 USD/thùng, nhất là trong bối cảnh cơ sở hạ tầng năng lượng liên tục bị đe dọa. Các dữ liệu cũng cho thấy tác động lan rộng khi giá nhiên liệu máy bay tại Singapore đã tăng 175% từ đầu năm, khí tự nhiên hóa lỏng tại châu Á tăng 130%, kéo theo chi phí vận tải và phân bón leo thang.

Vàng giảm bất thường, mất mốc 4.500 USD/ounce

Trái với kỳ vọng thông thường trong khủng hoảng, giá vàng lại suy yếu khi nhà đầu tư ưu tiên nắm giữ USD. Giá vàng giao ngay giảm xuống 4.437 USD/ounce, có thời điểm về 4.428 USD/ounce - mức thấp nhất trong 5 tuần và mất mốc tâm lý 4.500 USD.

Giá bạc cũng giảm về 66,5 USD/ounce.

Cà phê tăng mạnh, hồ tiêu đi ngang, cao su phân hóa

Thị trường cà phê diễn biến tích cực. Trên sàn London, giá Robusta kỳ hạn tháng 5/2026 đạt 3.664 USD/tấn, tăng 6%, còn hợp đồng tháng 7/2026 đạt 3.568 USD/tấn, tăng 5,8%. Trên sàn New York, Arabica tăng mạnh hơn, với kỳ hạn tháng 5/2026 đạt 309,75 US cent/pound (tăng 8,6%) và tháng 7/2026 đạt 302,35 US cent/pound (tăng 8%).

Đà tăng của cà phê được hỗ trợ bởi dòng tiền đầu cơ quay lại và hiệu ứng lan tỏa từ giá năng lượng tăng cao. Tuy nhiên, rủi ro vẫn hiện hữu do chi phí phân bón tăng và nguy cơ gián đoạn logistics từ khu vực Trung Đông.

Ngược lại, thị trường hồ tiêu tương đối ổn định. Giá tiêu đen Indonesia ở mức 6.994 USD/tấn, giảm nhẹ 20 USD/tấn; tiêu Brazil giảm còn 6.050 USD/tấn.

Thị trường cao su cho thấy sự phân hóa rõ rệt. Tại Thượng Hải, giá tăng 0,68%-1,47% lên khoảng 16.190 - 16.220 CNY/tấn. Singapore cũng ghi nhận mức tăng nhẹ, với TSR20 quanh 189 - 190 cent/kg. Trong khi đó, Tokyo giảm từ 0,9% đến gần 2%, với giá RSS3 ở 354 - 365 yên/kg. Xu hướng chung vẫn là giằng co do phụ thuộc lớn vào nhu cầu ngành ô tô toàn cầu.

Thép và quặng sắt giằng co

Thị trường kim loại công nghiệp mở đầu tuần với diễn biến trái chiều. Giá thép thanh kỳ hạn tháng 4/2026 trên sàn Thượng Hải tăng 0,5% lên 3.140 nhân dân tệ/tấn, trong khi quặng sắt tại Đại Liên giảm 0,2% xuống 834 nhân dân tệ/tấn và tại Singapore giảm về 107 USD/tấn.

Dù giá quặng sắt đã phục hồi khoảng 7,6% trong tháng 3 lên quanh 107,58 USD/tấn, động lực chủ yếu đến từ yếu tố vĩ mô và rủi ro nguồn cung hơn là nhu cầu thực. Căng thẳng Trung Đông cũng góp phần làm tăng chi phí logistics, tạo thêm “phí rủi ro” cho thị trường.

Ở chiều ngược lại, giá thép thành phẩm tiếp tục tăng tại nhiều khu vực. Tokyo Steel nâng giá HRC lên 584 USD/tấn và thép thanh lên 546 USD/tấn, trong khi tại Mỹ, Nucor tăng giá HRC lên 1.015 USD/tấn (short ton), đánh dấu lần tăng thứ 9 liên tiếp.

Diễn biến giá một số hàng hóa, ghi nhận sáng 23/3: