Thông tin trên được ông Nguyễn Tiến Trung, Trưởng ban Kiểm tra thuế, Cục Thuế cho biết cho biết tại một hội thảo chuyên ngành diễn ra sáng 20/5 tại Hà Nội.
Theo đó, ông Trung cho biết, qua thực tế kiểm tra, cơ quan thuế đã ghi nhận nhiều hình thức có dấu hiệu trốn, né thuế thông qua điều chuyển dòng tiền.
Một trong những hình thức phổ biến là công ty mẹ chuyển tiền cho công ty con thông qua hợp đồng vay vốn với lãi suất bất thường nhằm điều chuyển lợi nhuận, điều tiết doanh thu và chi phí để giảm lợi nhuận tính thuế.
Ngoài ra còn có tình trạng công ty mẹ bán hàng cho công ty con với giá bất thường hoặc công ty con mua dịch vụ quản lý, tư vấn, giám sát từ công ty mẹ với giá không hợp lý nhằm điều chỉnh tăng chi phí, giảm thu nhập chịu thuế và tăng khấu trừ thuế VAT đầu vào.

Đáng chú ý, theo ông Trung, cơ quan thuế cũng ghi nhận nhiều hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh thương mại điện tử có doanh thu lớn nhưng không đăng ký, kê khai nộp thuế hoặc phân chia doanh thu vào nhiều tài khoản cá nhân khác nhau để che giấu dòng tiền và giảm nghĩa vụ thuế.
"Trong thời gian tới cần xây dựng kiến trúc dữ liệu liên thông giữa cơ quan thuế với ngân hàng, trung gian thanh toán, sàn thương mại điện tử và các cơ quan liên quan; lấy định danh điện tử và mã số thuế làm nền tảng kết nối dữ liệu. Đồng thời ngành Thuế sẽ đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số, dữ liệu lớn và trí tuệ nhân tạo trong phân tích rủi ro", ông Nguyễn Tiến Trung chia sẻ.
Liên quan đến công tác tuân thủ pháp luật về thuế của các doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp vừa và nhỏ, hộ kinh doanh hiện nay, theo ông Nguyễn Quang Khải, Phó Giám đốc Khối Giải pháp Bán lẻ (MISA), để hộ kinh doanh thực hiện tốt nghĩa vụ thuế thì điều quan trọng không chỉ nằm ở khâu kê khai cuối kỳ mà phải bắt đầu từ việc ghi nhận đầy đủ dữ liệu kinh doanh ngay trong quá trình bán hàng hằng ngày.
Bà Nguyễn Thị Minh Khuê - Phó Chủ tịch Hội đồng quản trị, Công ty Cổ phần Công nghệ Sapo cho rằng, điều khiến nhiều hộ kinh doanh lo ngại hiện nay không hẳn là thuế mà là làm sao quản lý minh bạch và vận hành hiệu quả trong bối cảnh thương mại đa kênh ngày càng phức tạp.
Theo bà Nguyễn Thị Minh Khuê - chủ một cửa hàng hiện có thể bán hàng trên Facebook, TikTok Shop, Shopee, website và tại cửa hàng, trong khi dòng tiền đi qua nhiều hình thức như tiền mặt, COD, chuyển khoản, QR, ví điện tử hoặc thanh toán thẻ. Vì vậy nhiều người kinh doanh không biết bắt đầu từ đâu để theo dõi dòng tiền cho đúng.
Lấy dữ liệu hóa đơn điện tử làm nền tảng
Theo ông Đặng Ngọc Minh, Phó Cục trưởng Cục Thuế (Bộ Tài chính), hiện nay nhiều hoạt động kinh doanh được thực hiện hoàn toàn trên môi trường số với giao dịch phát sinh nhanh, quy mô lớn và có tính xuyên biên giới. Nếu chỉ dựa vào phương thức quản lý truyền thống chủ yếu dựa trên kê khai thuế, hồ sơ kế toán và công tác hậu kiểm thì trong một số trường hợp chưa phản ánh đầy đủ bản chất giao dịch kinh tế.
Ông Minh cho biết, trong những năm qua, ngành Thuế đã triển khai nhiều giải pháp hiện đại hóa quản lý như hóa đơn điện tử, hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền trên toàn quốc, xây dựng hệ thống cơ sở dữ liệu tập trung, triển khai Cổng thông tin dành cho nhà cung cấp nước ngoài, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin trong toàn bộ quy trình quản lý thuế.
Đặc biệt, dữ liệu hóa đơn điện tử được xem là nền tảng quan trọng cho công tác quản lý trong thời gian tới. Theo lãnh đạo Cục Thuế, cơ quan thuế sẽ lấy dữ liệu hóa đơn điện tử làm trung tâm để so sánh, đối chiếu với các dòng tiền khác của người nộp thuế nhằm xác định nghĩa vụ thuế thực tế phát sinh, phân tích rủi ro và thực hiện kiểm tra khi cần thiết.
Ông Đặng Ngọc Minh nhấn mạnh, trong chiến lược cải cách hệ thống thuế đến năm 2030, ngành Thuế đặt mục tiêu xây dựng hệ thống quản lý hiện đại, minh bạch, hiệu quả, lấy dữ liệu làm nền tảng và lấy người nộp thuế làm trung tâm phục vụ. Để thực hiện mục tiêu này cần có sự phối hợp và chia sẻ thông tin thường xuyên, tự động, theo thời gian thực giữa cơ quan thuế với Ngân hàng Nhà nước, ngân hàng thương mại, trung gian thanh toán, đơn vị vận chuyển và các cơ quan liên quan.
