“Dù có bất kỳ dịp lễ lạt nào, trong vòng một năm tới, chúng ta cũng không nên mua trang sức vàng”.
Với thông điệp đanh thép tại sự kiện Hyderabad ngày 10/5, Thủ tướng Narendra Modi đã thực hiện một động thái hiếm thấy, ngay cả đối với các tiêu chuẩn chính trị Ấn Độ: Ông yêu cầu các hộ gia đình thay đổi một thói quen vốn là trung tâm của văn hóa cưới hỏi, tiết kiệm và địa vị xã hội.
Lời kêu gọi này đưa ra vào một thời điểm vô cùng nhạy cảm: giá dầu thế giới tăng vọt do xung đột Mỹ - Iran, đồng Rupee suy yếu trầm trọng và đệm dự trữ ngoại hối của Ấn Độ đang chịu áp lực nặng nề. Theo Ngân hàng Trung ương Ấn Độ (RBI), dự trữ ngoại hối tính đến cuối tháng 3 đứng ở mức 691,1 tỷ USD, chỉ đủ để chi trả cho khoảng 11 tháng nhập khẩu.
Logic đằng sau thông điệp của ông Modi rất rõ ràng. Là một trong những quốc gia nhập khẩu dầu lớn nhất thế giới, Ấn Độ sẽ đối mặt với tình trạng thâm hụt ngoại tệ và đồng nội tệ mất giá mỗi khi nguồn cung tại Trung Đông bị gián đoạn.
Vào cuối tháng 4, giá dầu thô Brent có thời điểm chạm mức 126,41 USD/thùng. Đến ngày 11/5, sau những căng thẳng mới nhất giữa Mỹ và Iran, giá dầu vẫn neo cao trên ngưỡng 105 USD. Khi giá dầu tăng, các nhà lọc dầu và nhập khẩu Ấn Độ cần nhiều USD hơn để thanh toán. Điều này đẩy nhu cầu ngoại tệ lên cao, gây áp lực giảm giá lên đồng Rupee, và từ đó khiến mỗi thùng dầu nhập khẩu trở nên đắt đỏ hơn. Đây là một vòng lặp phản hồi kinh điển: nhập khẩu nhiều hơn dẫn đến nhu cầu USD tăng, tiền tệ yếu đi và chi phí nhập khẩu lại càng đội lên cao.
Vàng chính là “lỗ hổng” lớn thứ hai trong cán cân thanh toán đối ngoại. Ấn Độ đã chi tới 72 tỷ USD để nhập khẩu vàng trong giai đoạn 2025-2026, tăng 24% so với năm trước, một phần nhờ sự bùng nổ nhu cầu từ các quỹ ETF.
Điều này đặc biệt quan trọng vì vàng phần lớn là mặt hàng không thiết yếu. Một gia đình có thể trì hoãn việc mua một chiếc vòng cổ, nhưng họ không thể ngừng tiêu thụ dầu mỏ. Theo phép tính đơn giản, nếu cắt giảm được 30% - 40% hóa đơn nhập khẩu vàng (trị giá 72 tỷ USD), Ấn Độ sẽ tiết kiệm được khoảng 22 - 29 tỷ USD ngoại tệ; nếu cắt giảm 50%, con số tiết kiệm sẽ lên tới 36 tỷ USD. Đó là lý do tại sao vàng trở thành tâm điểm trong thông điệp của Chính phủ, đặc biệt là trước thềm mùa cưới.
Thủ tướng Modi không công bố lệnh cấm, không tăng thuế, cũng không hạn chế nhập khẩu. Đây là một lời kêu gọi công khai dựa trên tinh thần tự nguyện, chứ không phải một chính sách cưỡng chế. Vàng vẫn bám rễ sâu trong văn hóa Ấn Độ như một vật phẩm thiết yếu cho đám cưới, một công cụ tích trữ giá trị và món quà may mắn.
Dù vậy, thị trường đã ngay lập tức phản ứng. Cổ phiếu ngành trang sức sụt giảm mạnh vào thứ Hai; các “ông lớn” như Titan, Kalyan Jewellers và Senco Gold đều mất giá khi các nhà đầu tư dự báo nhu cầu sẽ sụt giảm.
Đối với các nhà đầu tư đang theo dõi bức tranh kinh tế vĩ mô của Ấn Độ, bài học lớn nhất không phải là việc các hộ gia đình sẽ ngừng mua vàng mãi mãi. Quan trọng hơn, đây là tín hiệu cho thấy New Delhi đang cực kỳ nghiêm túc trong việc bảo vệ đồng Rupee và duy trì dự trữ ngoại hối, giữa bối cảnh các cú sốc năng lượng toàn cầu đang tác động trực tiếp đến lạm phát, thương mại và tăng trưởng.
Mới đây nhất, Ấn Độ cũng tuyên bố chưa có kế hoạch tăng thuế nhập khẩu đối với vàng và bạc. Động thái diễn ra chỉ một ngày sau khi Thủ tướng Narendra Modi kêu gọi người dân hạn chế mua vàng trong vòng một năm tới do những tác động tiêu cực từ cuộc chiến tại Iran.
Ấn Độ hiện giữ vị thế là quốc gia tiêu thụ vàng lớn thứ hai và tiêu thụ bạc lớn nhất thế giới. Do đó, mọi quyết định liên quan đến thuế suất hoặc xu hướng tiêu dùng tại thị trường này đều có khả năng gây ra những biến động đáng kể lên giá kim loại quý toàn cầu, đặc biệt là trong bối cảnh chuỗi cung ứng tại Trung Đông đang căng thẳng như hiện nay.
Theo: Reuters, Invezz
.jpg "Việt Nam sở hữu một công trình giữa biển dài nhất hành tinh, vượt Trung Quốc về tầm nhìn ngoạn mục, do Sun Group làm nên kỳ tích")
