Syria đồng ý giảm nhập khẩu dầu từ Nga trong khuôn khổ đàm phán với Mỹ về việc dỡ bỏ quy chế “quốc gia bảo trợ khủng bố”, Reuters dẫn 3 nguồn thạo tin cho biết.
Nếu được thực hiện, đây sẽ là bước ngoặt lớn trong chính sách năng lượng của Syria. Dù chính quyền mới đang chuyển hướng quan hệ sang phương Tây, Nga vẫn là nguồn cung dầu thô chủ đạo của nước này. Động thái cũng đặt ra dấu hỏi Syria sẽ tìm nguồn thay thế ở đâu trong bối cảnh nguồn cung còn rất hạn chế.
Theo nguồn tin, các quan chức cấp cao Syria đã thông báo với phía Mỹ rằng nước này sẵn sàng giảm nhập khẩu dầu Nga khi 2 bên thảo luận về khả năng Washington xóa Syria khỏi danh sách quốc gia bảo trợ khủng bố (SST) tồn tại từ năm 1979.
Các nguồn tin cho biết Mỹ không chính thức coi việc giảm nhập khẩu dầu Nga là điều kiện tiên quyết để dỡ bỏ quy chế này. Tuy nhiên, theo một số nguồn, Washington đã yêu cầu và nhận được cam kết từ Damascus về việc giảm mạnh nhập khẩu dầu Nga trong quá trình đàm phán.
Một nguồn tin Syria cho biết các quan chức Mỹ nói với phía Damascus rằng việc chấm dứt mua dầu Nga sẽ “tăng khả năng quy chế SST được dỡ bỏ nhanh chóng và thuận lợi”. Đáp lại, Syria lập luận rằng nếu được gỡ bỏ quy chế này, nước này sẽ có điều kiện xây dựng mạng lưới cung ứng năng lượng đa dạng hơn.
Ông Navvar Saban, chuyên gia Syria tại trung tâm nghiên cứu đương đại Ả Rập (ACCS), nhận định việc thay thế hoàn toàn nguồn dầu từ Nga không thể diễn ra trong thời gian ngắn nếu Syria muốn tránh nguy cơ thiếu nhiên liệu hoặc phải chịu chi phí nhập khẩu cao hơn.
“Ảnh hưởng lâu dài sẽ phụ thuộc vào việc liệu Washington có đưa ra các nguồn cung thay thế song song với sức ép này hay không”, ông nói.
Theo Saban, Mỹ ngày càng tập trung vào việc cắt giảm mạng lưới kinh tế giúp Nga duy trì ảnh hưởng tại Syria sau khi Moscow đánh mất phần lớn vị thế chính trị tại quốc gia Trung Đông này.
Một quan chức Bộ Ngoại giao Mỹ cho biết Washington đang khuyến khích Syria hợp tác với các đối tác doanh nghiệp “đáng tin cậy”, đặc biệt là các công ty Mỹ, trong quá trình phục hồi và tái thiết đất nước, đồng thời kỳ vọng Damascus tuân thủ các lệnh trừng phạt của Mỹ đối với Nga.
Trong khi đó, một quan chức Nhà Trắng khẳng định không có mối liên hệ trực tiếp giữa việc Mỹ xem xét xóa Syria khỏi danh sách quốc gia bảo trợ khủng bố và việc Damascus cắt giảm nhập khẩu dầu Nga.
Mặc dù phần lớn các lệnh trừng phạt của phương Tây đối với Syria đã được dỡ bỏ sau khi cựu Tổng thống Bashar al-Assad bị lật đổ, các phương án nhập khẩu dầu của Syria vẫn rất hạn chế.
Theo tính toán của Reuters, lượng dầu Nga xuất sang Syria đã tăng khoảng 75% trong năm nay lên khoảng 60.000 thùng/ngày. Con số này chỉ chiếm tỷ trọng nhỏ trong tổng xuất khẩu dầu toàn cầu của Nga nhưng đủ để Moscow trở thành nhà cung cấp dầu thô lớn nhất cho Syria.
“Hiện nay Syria phụ thuộc vào dầu Nga vì không còn lựa chọn nào khác, chứ không phải vì mong muốn”, nguồn tin Syria cho biết. “Các quan chức Damascus thường nói với phía Mỹ rằng: ‘Hãy dỡ bỏ quy chế SST và chúng tôi sẽ mua dầu từ nơi khác. Hiện tại chúng tôi đơn giản là chưa có lựa chọn thay thế’.”
Một quan chức ngành năng lượng Syria cũng cho biết nước này đang tích cực tìm kiếm các nhà cung cấp mới và dự báo sẽ có “sự thay đổi mang tính căn bản” trong cơ cấu nhập khẩu năng lượng.
Tháng trước, tập đoàn dầu khí TotalEnergies (Pháp) đã thảo luận với Syria về khả năng ký hợp đồng thăm dò ngoài khơi. Trước đó vào tháng 6, Damascus cũng ký thỏa thuận với ConocoPhillips và Novaterra nhằm khôi phục hoạt động khai thác khí đốt.
Ngày 8/7, Tổng thống Donald Trump đã thông báo với Quốc hội về ý định xóa Syria khỏi danh sách các quốc gia bảo trợ khủng bố, khởi động thời hạn thông báo kéo dài 45 ngày. Trong thời gian này, Nhà Trắng phải công nhận rằng Syria không hỗ trợ các hoạt động khủng bố quốc tế trong 6 tháng gần nhất và cam kết sẽ không thực hiện các hành động tương tự trong tương lai.
Trong khi Nga không nằm trong các điều kiện ban đầu của Washington đối với việc nới lỏng trừng phạt, Mỹ gần đây phát đi tín hiệu rõ ràng hơn rằng Damascus cần giảm dần sự phụ thuộc vào Moscow.
Quốc hội Mỹ cũng đã yêu cầu Lầu Năm Góc đánh giá các phương án nhằm thu hẹp ảnh hưởng của Nga tại Syria, bao gồm khả năng buộc lực lượng Nga rút khỏi căn cứ hải quân Tartous và căn cứ không quân Hmeimim.
Reuters trước đó đưa tin một phần căn cứ hải quân của Nga tại Tartous dự kiến sẽ được chuyển đổi thành trung tâm logistics thương mại.
Theo Reuters
.png "Tiếp tục gia hạn, miễn giảm thuế, phí để hỗ trợ doanh nghiệp và người dân")
.png "Bế giảng lớp cập nhật kiến thức về thẩm định giá CNKT2026.11 tại TP.HCM")
.png "Quan chức Fed: NHTW sẵn sàng tăng lãi suất nếu điều này xảy ra")
