Chiều 21/1, tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, đồng chí Nguyễn Văn Thắng, Ủy viên Trung ương Đảng, Bộ trưởng Tài chính đã trình bày tham luận với chủ đề “Hoàn thiện thể chế, pháp luật về huy động, sử dụng nguồn lực tài chính đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước nhanh và bền vững”.
Đồng chí Nguyễn Văn Thắng nêu rõ, Đại hội XIII của Đảng tiếp tục xác định đột phá về thể chế là một trong ba đột phá chiến lược, đồng thời nhấn mạnh vai trò của hoàn thiện thể chế trong định hướng phát triển đất nước.
Tại Nghị quyết 66-NQ/TW, Bộ Chính trị tiếp tục nhấn mạnh việc xây dựng và thi hành pháp luật chính là "đột phá của đột phá”, là nhiệm vụ trọng tâm, cần đi trước một bước để mở đường cho phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới.
Quán triệt các nội dung chỉ đạo này, Đảng ủy Bộ Tài chính đã lãnh đạo toàn ngành đổi mới tư duy, tập trung nguồn lực cao nhất, tạo chuyển biến mạnh mẽ và toàn diện trong xây dựng và hoàn thiện thể chế.
Theo đó, Bộ Tài chính đã tham mưu cho trên để tháo gỡ các điểm nghẽn, đáp ứng yêu cầu phát triển mới, nâng cao sức cạnh tranh của nền kinh tế, tập trung vào 3 lĩnh vực: Kiến tạo môi trường đầu tư kinh doanh, giải phóng mọi nguồn lực xã hội, nâng cao hiệu quả sử dụng vốn; Huy động, quản lý và sử dụng hiệu quả nguồn lực tài chính quốc gia; Phát triển thị trường vốn và kiến tạo khuôn khổ cho các mô hình kinh tế mới.
Thời gian qua, dưới sự lãnh đạo của Đảng, sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị, đất nước ta đạt được các kết quả thắng lợi như quy mô vốn đăng ký của doanh nghiệp tăng 37,6% so với năm 2020; Thu ngân sách nhà nước 5 năm đạt gần 9,9 triệu tỷ đồng, vượt mục tiêu và gấp 1,4 lần giai đoạn trước; miễn, giảm, gia hạn thuế, phí... khoảng 1,1 triệu tỷ đồng để thúc đẩy tăng trưởng kinh tế; tăng thu, tiết kiệm chi đạt 1,85 triệu tỷ đồng cho đầu tư phát triển và an sinh xã hội.
Tổng vốn đầu tư công khoảng 3,4 triệu tỷ đồng, tăng gần 55%, số dự án sử dụng ngân sách Trung ương giảm mạnh từ 11 nghìn tỷ đồng xuống còn 4,6 nghìn tỷ đồng so với giai đoạn trước; Thị trường chứng khoán được nâng hạng, quy mô vốn hóa thị trường tăng 1,9 lần so với năm 2020. Thành lập và đưa vào vận hành Trung tâm tài chính quốc tế, các khu thương mại tự do thế hệ mới.
Bộ trưởng Tài chính Nguyễn Văn Thắng cho biết, giai đoạn 2026-2030 là giai đoạn đất nước ta tăng tốc, bứt phá, bước vào kỷ nguyên mới để hiện thực hoá khát vọng trở thành nước phát triển, thu nhập cao vào năm 2045. Cụ thể, mục tiêu phấn đấu tốc độ tăng trưởng GDP bình quân từ 10%/năm trở lên để phát triển nhanh, bền vững; cải thiện và nâng cao toàn diện đời sống Nhân dân, GDP bình quân đầu người đến năm 2030 đạt khoảng 8.500 USD; tổng vốn đầu tư toàn xã hội khoảng 40% GDP; huy động ngân sách đạt 18% GDP, bội chi khoảng 5% GDP.
Để hiện thực hóa những mục tiêu đó, dự thảo Nghị quyết xác định nhiệm vụ “tập trung hoàn thiện toàn diện, đồng bộ thể chế phát triển nhanh, bền vững đất nước... trong đó thể chế kinh tế là trọng tâm”.
“Đây là mệnh lệnh để ngành Tài chính tiếp tục đổi mới tư duy, cách làm, hành động quyết liệt hơn nữa trong xây dựng và hoàn thiện thể chế để huy động, sử dụng ngày càng hiệu quả nguồn lực tài chính đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước nhanh và bền vững”, Bộ trưởng Nguyễn Văn Thắng nhấn mạnh.
Bộ Tài chính sẽ tham mưu ban hành toàn bộ các văn bản hướng dẫn các luật, nghị quyết mới được Quốc hội thông qua ngay trong Quý I/2026 theo chỉ đạo của đồng chí Tổng Bí thư để đưa các chủ trương, chính sách đột phá của Đảng vào cuộc sống nhanh nhất.
Đồng thời, tham mưu thể chế hóa đầy đủ, kịp thời và triển khai hiệu quả các nghị quyết của Đảng về phát triển các thành phần kinh tế. Đẩy mạnh cơ cấu lại quản trị và vốn tại các doanh nghiệp nhà nước, nâng cao hiệu quả hoạt động, đặc biệt là đầu tư dự án để vừa đảm bảo tính dẫn dắt, vừa đảm bảo hiệu quả tài chính, khẳng định và phát huy vai trò chủ đạo của kinh tế nhà nước. Phát triển kinh tế tư nhân thực sự trở thành một động lực quan trọng nhất của nền kinh tế. Hỗ trợ, phát triển, mở rộng thị trường cho kinh tế tập thể, hợp tác xã thu hút và sử dụng hiệu quả vốn đầu tư nước ngoài.
Bộ tiếp tục tái cơ cấu, nâng cao hiệu quả đầu tư công, tập trung nguồn lực cho các dự án đột phá, “chuyển đổi trạng thái, xoay chuyển tình thế", quán triệt tư duy "hạch toán kinh tế" trong lựa chọn và thực hiện từng dự án; bảo đảm cả nước không quá 3.000 dự án sử dụng vốn ngân sách Trung ương, nhằm thu hút, dẫn dắt nguồn lực đầu tư của các thành phần kinh tế khác.
Bên cạnh đó, phát triển thị trường chứng khoán sâu rộng, hiện đại và hội nhập, trở thành kênh huy động vốn trung và dài hạn chủ yếu cho nền kinh tế, thu hút hiệu quả các quỹ đầu tư quốc tế. Tiếp tục hoàn thiện pháp lý cho các mô hình kinh tế, sản phẩm tài chính mới như kinh tế tri thức, kinh tế tuần hoàn, thị trường các-bon, trái phiếu xanh, tài sản mã hóa...
