EVN lãi đột biến gần 55.000 tỷ, vượt qua Vinhomes và áp sát Viettel: Điều gì đã xảy ra?

Sau khi Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) công bố báo cáo tài chính đã kiểm toán năm 2025 với con số lợi nhuận trước thuế đột biến lên tới 54.753 tỷ đồng – tăng 480% so với năm 2024, bảng xếp hạng những doanh nghiệp có lợi nhuận lớn nhất Việt Nam đã thay đổi hoàn toàn.

Năm ngoái, với mức lợi nhuận hơn 9.400 tỷ, EVN thậm chí không thể lọt vào top 20 và vẫn chịu áp lực lỗ lũy kế 38.688 tỷ đồng vì những năm 2022, 2023 đều lỗ trên dưới 20.000 tỷ đồng.

Năm nay, EVN là doanh nghiệp có lợi nhuận lớn thứ 3 tại Việt Nam, chỉ đứng sau 2 cái tên quen thuộc là Petrovietnam (66.000 tỷ đồng) và Viettel (56.800 tỷ đồng). Lợi nhuận của EVN thậm chí vượt qua Vinhomes (51.279 tỷ đồng) và Vietcombank (44.020 tỷ đồng) dù 2 ‘ông lớn’ này đã vươn lên mức lợi nhuận kỷ lục trong lịch sử.

Cùng với khoản lãi chưa từng có, EVN cũng ghi nhận con số tiền mặt, tiền gửi có kỳ hạn lên tới 152.445 tỷ đồng, tương đương gần 6 tỷ USD.

Sản lượng điện thương phẩm và giá bán điện đều tăng

Doanh thu thuần của EVN đạt 645.658 tỷ đồng, tăng 11,2% tương đương hơn 65.000 tỷ đồng so với năm trước. Trong khi đó, giá vốn chỉ tăng thêm khoảng 18.400 tỷ đồng, tương ứng mức tăng 3,5%. Biên lợi nhuận gộp của EVN vì thế đã ghi nhận một con số thấp nhất từ 2019 đến nay: 85%.

Đây là nguyên nhân chính giúp lợi nhuận gộp của EVN đột biến gần gấp đôi, từ 49.588 tỷ đồng lên 96.351 tỷ đồng và tạo ra mức lợi nhuận trước thuế nói trên, trong bối cảnh các chỉ tiêu khác không thay đổi lớn.

Vì sao doanh thu của EVN tăng 2 con số?

Vào tháng 5/2025, EVN tăng giá bán lẻ điện bình quân thêm 4,8%. Tính chung trong vòng 3 năm từ 2023 – 2025, EVN đã thực hiện tăng giá 4 lần, gồm các đợt tăng 3% vào tháng 5/2023, 4,5% vào tháng 11/2023, 4,8% vào tháng 10/2024 và thêm 4,8% từ tháng 5/2025.

Đồng thời, sản lượng điện thương phẩm cũng tăng gần 5% lên đỉnh mới, đạt mức 287,5 tỷ kWh.

Giá nhiên liệu hạ nhiệt

Giá vốn năm 2025 gặp thuận lợi khi mặt bằng giá nhiên liệu đầu vào gồm than, dầu, khí đều đã hạ nhiệt đáng kể so với giai đoạn khủng hoảng năng lượng 2022-2023.

Trước đó, năm 2022 và 2023 có thể xem là giai đoạn khó khăn nhất của EVN khi giá nhiên liệu tăng vọt sau xung đột Nga - Ukraine, trong khi nhiều hồ thủy điện miền Bắc rơi vào tình trạng thiếu nước.

Những cú sốc đầu vào khiến chi phí sản xuất và mua điện tăng mạnh, trong khi giá bán lẻ điện chưa được điều chỉnh tương ứng. Hệ quả là EVN ghi nhận khoản lỗ lớn và tích tụ lỗ lũy kế lên tới gần 39.000 tỷ đồng vào cuối năm 2024.

Lợi nhuận hơn 50.000 tỷ đồng của năm 2025 đã giúp EVN xóa hết lỗ lũy kễ và chuyển sang trạng thái có lợi nhuận giữ lại dương với hơn 5.500 tỷ đồng.

Tuy nhiên, thuyết minh báo cáo tài chính của EVN cũng ghi rõ rằng, giá vốn của doanh nghiệp chưa ghi nhận khoản chi phí phải trả đối với phần chênh lệch tỷ giá phát sinh của một số nhà máy điện cho phần còn lại của năm 2021 và giai đoạn từ năm 2022 đến nay. Lý do, EVN chưa thống nhất với các nhà máy điện này về thời điểm ghi nhận phần chênh lệch tỷ giá phát sinh giữa tỷ giá thực tế khi thanh toán cho các khoản vay có gốc ngoại tệ và tỷ giá theo hợp đồng được quy định tại hợp đồng mua bán điện theo các Thông tư hướng dẫn.