Công trình quan trọng này là nhà máy điện hạt nhân Cernavoda.
Theo Reuters, ngày 3/8, Hải quân Romania đã kích hoạt khối thuốc nổ 180 kg để phá mỏm đá cản dòng chảy trên sông Danube, nhằm nắn dòng chảy và duy trì nguồn nước mát cho lò phản ứng hạt nhân cuối cùng còn hoạt động.
Đây là cách để tạo ra một con đập dã chiến, đồng thời chuyển thêm nước vào nhánh sông dẫn tới nhà máy điện hạt nhân Cernavoda. Dự kiến, công việc này sẽ hoàn tất vào ngày 5/8.
Bộ trưởng Quốc phòng Romania Radu Miruta cho biết, sau ngày 5 - 6/8, mỗi ngày nhà máy còn hoạt động đều là kỳ tích.
“Một ngày vận hành của nhà máy mang lại hiệu quả gấp ba lần chi phí cho chiến dịch này", Bộ trưởng Quốc phòng Romania nhấn mạnh.
Mục tiêu cuối cùng của chiến dịch là duy trì hoạt động của nhà máy điện hạt nhân Cernavoda càng lâu càng tốt. Trên thực tế, Romania dự kiến đóng cửa nhà máy điện hạt nhân Cernavoda vào ngày 31/7, vì mực nước sông Danube xuống thấp khiến nguồn nước làm mát bị hạn chế.
Trước đó, ngày 2/8, Hải quân Romania đã cố gắng cho nổ một tảng đá trên bờ phải sông Danube nhằm chuyển hướng dòng chảy về phía nhà máy điện hạt nhân Cernavoda. Lực lượng này đã thực hiện 2 vụ nổ nhưng không phá vỡ được tảng đá. Sau đó, Bộ Quốc phòng Romania thông báo tiếp tục chiến dịch vào ngày 3/8, với lượng thuốc nổ nhiều hơn.
Romania đã ban bố tình trạng khẩn cấp trên toàn quốc trong tháng 8

Trên thực tế, Romania đã phải dừng vận hành một trong hai lò phản ứng của nhà máy điện hạt nhân Cernavoda (nhà máy điện hạt nhân duy nhất của Romania), nguồn cung cấp khoảng 20% nhu cầu điện toàn quốc, sau khi mực nước Danube xuống mức thấp kỷ lục. Các chuyên gia dự đoán rằng mực nước thấp sẽ gây nguy hiểm cho hoạt động của nhà máy điện hạt nhân Cernavoda ít nhất cho đến giữa tháng 8.
Ngày 31/7, Chính phủ nước này đã ban bố tình trạng khẩn cấp trên toàn quốc trong tháng 8, sau khi sản lượng điện suy giảm vì nhà máy Cernavoda giảm công suất.
Thủ tướng Romania Ilie Bolojan cho biết, hạn hán kéo dài, cùng kết nối điện xuyên biên giới hạn chế với Trung Âu và Tây Âu, đang làm trầm trọng thêm khủng hoảng. Đồng thời, ông cũng xác nhận vào ngày 31/7 đã thảo luận về việc nhập khẩu điện từ Kiev với Phó Thủ tướng kiêm Bộ trưởng Năng lượng Ukraine Denis Shmigal.
Ngoài ra, theo Thứ trưởng Bộ Năng lượng Romania Cristian Busoi, giai đoạn căng thẳng nhất đối với hệ thống năng lượng sẽ kéo dài đến khoảng ngày 15/8. Thứ trưởng Bộ Năng lượng Romania thừa nhận những ngày tới sẽ không dễ dàng, nhưng tin rằng tình hình vẫn có thể được kiểm soát nhờ các biện pháp mà chính phủ đã triển khai.
Trên thực tế, để giảm áp lực lên hệ thống điện, các nhà máy ô tô thuộc tập đoàn Renault và Ford tại Romania đã tự nguyện ngừng sản xuất đến ngày 19/8, nhằm giúp giảm khoảng 200 MW nhu cầu điện.
Hiện nay, Hungary và Romania đã giảm mạnh sản lượng tại các nhà máy điện hạt nhân do lưu lượng nước hạn chế từ sông Danube, vốn đã xuống mức thấp kỷ lục. Nước từ Danube vốn rất quan trọng cho hoạt động làm mát tại các nhà máy điện hạt nhân dọc theo con sông dài thứ hai châu Âu này.
Đáng chú ý, mực nước sông Danube dự kiến sẽ không tăng trong vài ngày hoặc thậm chí tuần tới do không có dự báo mưa lớn. Con sông này chảy qua 10 quốc gia hiện đang chứng kiến mực nước giảm xuống mức chưa từng được ghi nhận trước đây ở một số đoạn.

Trước đó, Hungary đã phải đình chỉ hoạt động tại nhà máy điện hạt nhân Paks, lần đầu tiên trong vòng 44 năm. Nguyên nhân là do sông Danube khô cạn và cắt đứt nguồn cấp nước cho hệ thống làm mát.
Ngày 3/8, Thủ tướng Hungary Péter Magyar đã đảo ngược quyết định cho nhà máy điện hạt nhân Paks ngừng hoạt động, chuyển sang duy trì công suất tối thiểu 10% trong ít nhất hai ngày để đáp ứng giai đoạn cao điểm tiêu thụ điện cả nước.
Theo Thủ tướng Hungary, nhà máy điện hạt nhân Paks dự kiến sẽ ngừng hoạt động hoàn toàn vào tuần tới và có thể kéo dài vài tuần. Nguyên nhân là do mực nước sông Danube vẫn quá nông đối với hệ thống làm mát của các lò phản ứng.
Ngoài ra, Thủ tướng Hungary cho biết, việc cắt giảm tự nguyện lượng điện tiêu thụ đã làm giảm nhu cầu 700MW ngày 3/8, qua đó giảm đáng kể áp lực lên lưới điện.
Bài tham khảo nguồn: Guardian, Reuters
