Ngày 1/11/2026, Bộ Y tế đã có Công văn số 8236 kèm dự thảo báo cáo dự kiến tiếp thu, giải trình, chỉnh lý trên cơ sở ý kiến của các vị đại biểu Quốc hội, ý kiến thẩm tra của Ủy ban Văn hóa và Xã hội cũng như nhiều ý kiến xác đáng của cử tri, nhân dân, chuyên gia y tế, chuyên gia pháp luật. Trong số 138 nội dung, đã có 97 nội dung đã được tiếp thu, 41 nội dung được giải trình.
Dự thảo Luật đã bỏ quy định người dưới 18 tuổi được đăng ký hiến, bỏ việc phân nhóm theo độ tuổi, tuyệt đối cấm việc lấy bộ phận cơ thể từ người sống dưới 18 tuổi và lấy mô không tái sinh từ người sống dưới 18 tuổi. Luật cũng quy định thu hẹp các điều kiện hiến mô tái sinh cho các thành viên trong gia đình như: chỉ hiến cho anh, chị, em ruột và chỉ được thực hiện khi không có người hiến trưởng thành phù hợp; người hiến phải đủ sức khỏe, được tư vấn độc lập; có sự đồng ý của cả người hiến và cha mẹ hoặc người giám hộ.
Các đại biểu đánh giá, đây là sự điều chỉnh cần thiết, phù hợp với ý kiến của cử tri, đồng thời vẫn bảo đảm chặt chẽ tính khoa học và thực tiễn về điều kiện hiến, lấy mô, bộ phận cơ thể người. Các đại biểu nhấn mạnh, cần phân biệt sự đồng ý của cha mẹ và ý chí của người hiến; đảm bảo người dưới 18 tuổi hiến mô tái sinh cho anh, chị, em ruột phải được giải thích, tham vấn phù hợp với độ tuổi và mức độ trưởng thành; tuyệt đối không được thực hiện lấy mô nếu người đó phản đối, kể cả khi có văn bản đồng ý của cha mẹ.
Liên quan tới quy định về việc hiến mô, bộ phận cơ thể người sau khi chết não hoặc chết tuần hoàn đối với người dưới 18 tuổi, đại biểu đề nghị phải kiểm soát chặt chẽ quy trình xác định chết não, chết tuần hoàn, ngăn chặn việc lợi dụng để phạm tội. Luật phải bảo vệ tối đa sức khỏe, sinh mệnh người dân, tạo cơ hội cứu chữa an toàn và có cơ chế hữu hiệu để ngăn chặn hành vi cưỡng ép hiến, mua bán, ghép tạng trái pháp luật.
Có ý kiến đề nghị bổ sung nguyên tắc: Tuyệt đối không thực hiện lấy mô, bộ phận cơ thể nếu có căn cứ xác định người chưa thành niên đã bày tỏ ý chí phản đối khi còn sống.
Phát biểu giải trình, làm rõ một số vấn đề đại biểu Quốc hội nêu, Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan nêu rõ, dự thảo Luật được xây dựng trên nguyên tắc xuyên suốt: mở rộng cơ hội hiến tặng để cứu người nhưng không đánh đổi sự an toàn, quyền và lợi ích hợp pháp của người hiến; đặc biệt không tạo điều kiện cho việc ép buộc, lừa dối hay lợi dụng trong việc triển khai thực hiện dự án Luật.
Theo Bộ trưởng Bộ Y tế, một trong những nút thắt giải tỏa những vấn đề băn khoăn, vướng mắc trong thời gian qua chính là độ tuổi đăng ký hiến. Cơ quan chủ trì soạn thảo đã tiếp thu, triển khai thực hiện theo tinh thần của luật cũ: việc đăng ký hiến chỉ áp dụng cho người từ 18 tuổi trở lên, nhằm đảm bảo người đăng ký hiến có đủ trách nhiệm với việc quyết định một vấn đề hệ trọng của cuộc đời.
Dự thảo Luật cũng quy định nhiều nội dung để tăng cường kiểm soát, ngăn chặn các hành vi mua bán mô, bộ phận cơ thể người và bảo vệ người hiến; bổ sung quy định xác định, xác minh nhân thân, mối quan hệ giữa người hiến và người được ghép; bổ sung quy định đảm bảo tính độc lập trong đánh giá điều kiện hiến, tư vấn và lấy ghép; bổ sung các quy định về hành vi nghiêm cấm.
“Trước đây theo luật cũ, chúng ta chỉ có 10 nhóm hành vi nghiêm cấm. Dự án Luật này tăng lên 21 nhóm hành vi nghiêm cấm để làm cơ sở cho các cơ quan pháp luật điều tra, xử lý các hành vi lạm dụng, lợi dụng liên quan đến việc lấy, ghép mô, tạng”, Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan cho biết.
Liên quan tới triển khai thực hiện đối với người dưới 18 tuổi, cũng là vấn đề được nhiều đại biểu quan tâm, Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan cho biết, dự thảo Luật đã quy định rõ: Người dưới 18 tuổi chỉ được hiến mô tái sinh thuộc danh mục do Bộ Y tế ban hành, ví dụ như tế bào gốc tạo máu, tế bào lympho từ máu ngoại vi và phải đáp ứng các điều kiện hết sức chặt chẽ. Tuyệt đối cấm lấy mô không tái sinh, bộ phận cơ thể người sống dưới 18 tuổi. Việc tư vấn cho người hiến mô tái sinh khi còn sống phải được thực hiện độc lập, đặc biệt đối với người dưới 18 tuổi.
Tiếp thu ý kiến của đại biểu, cơ quan chủ trì soạn thảo sẽ thể hiện trong dự thảo Luật nguyên tắc: trong quá trình tư vấn, nguyện vọng và sự đồng ý của trẻ em là cao hơn hết và trước hết, theo đúng tinh thần bảo vệ trẻ em. Dự thảo Luật đã bổ sung quy định không thực hiện lấy bộ phận cơ thể ở người sống khi người đó từ chối hiến tại bất cứ thời điểm nào. Bộ Y tế sẽ tiếp thu ý kiến, hoàn thiện nội dung này, áp dụng cho cả mô và bộ phận cơ thể người.
