Đây là phát biểu của TS. Nguyễn Văn Khôi, Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản Việt Nam, Thành viên Hội đồng tư vấn cải cách thủ tục hành chính của Thủ tướng Chính phủ, Nguyên Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, nguyên Phó Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội tại Hội thảo “Góp ý sửa đổi, bổ sung Luật Kinh doanh bất động sản 2023”, do Hiệp hội Bất động sản Việt Nam tổ chức diên ra ngày 6/8/2026.
Theo TS. Nguyễn Văn Khôi, Nghị quyết số 21-NQ/TW ngày 28/7/2026 của Ban Chấp hành Trung ương đã xác định rõ yêu cầu tiếp tục sửa đổi Luật Đất đai và các luật có liên quan theo hướng đồng bộ, thống nhất, hiện đại, khả thi; khắc phục triệt để tình trạng chồng chéo, mâu thuẫn của hệ thống pháp luật; chuyển mạnh từ tư duy quản lý sang tư duy quản trị phát triển; giải phóng và sử dụng hiệu quả mọi nguồn lực cho phát triển đất nước.
Nghị quyết này không chỉ là yêu cầu đối với Luật Đất đai mà còn là định hướng xuyên suốt đối với Luật Nhà ở, Luật Kinh doanh bất động sản và toàn bộ hệ thống pháp luật có liên quan.
Việc xây dựng không chỉ là một đạo luật điều chỉnh hoạt động kinh doanh bất động sản, mà là một khuôn khổ pháp lý kiến tạo một thị trường bất động sản hiện đại, minh bạch, hiệu quả, có khả năng huy động, phân bổ và sử dụng tối ưu các nguồn lực cho phát triển đất nước.
Nếu Luật được xây dựng theo tư duy quản lý, thị trường sẽ tiếp tục vận hành bằng nhiều thủ tục, nhiều giấy phép và nhiều khâu xin - cho.
Nếu Luật được xây dựng theo tư duy quản trị phát triển, Nhà nước sẽ tập trung xây dựng thể chế, dữ liệu, tiêu chuẩn, công cụ giám sát, tăng cường hậu kiểm, tạo lập môi trường cạnh tranh lành mạnh và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của các chủ thể tham gia thị trường.
“Vì vậy, sửa Luật Kinh doanh bất động sản lần này không nên chỉ dừng ở việc sửa đổi các quy định kỹ thuật hay bổ sung thêm điều kiện kinh doanh, mà cần được tiếp cận như một bước hoàn thiện thể chế phát triển”, TS. Nguyễn Văn Khôi nói.
TS. Nguyễn Văn Khôi cho biết, thị trường bất động sản không chỉ là thị trường mua bán nhà và đất, mà còn là thị trường phân bổ nguồn lực lớn của nền kinh tế; có mối quan hệ trực tiếp với tài chính, tín dụng, đầu tư, xây dựng, quy hoạch, hạ tầng, công nghiệp, thương mại, du lịch, dịch vụ và an sinh xã hội.
Khi thị trường bất động sản vận hành thông suốt sẽ tạo thêm việc làm, mở rộng đầu tư, tăng thu ngân sách, thúc đẩy tăng trưởng và nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân.
Ngược lại, nếu thị trường bị ách tắc bởi thể chế hoặc thiếu minh bạch thì nguồn lực đất đai sẽ không được khai thác hiệu quả, chi phí đầu tư tăng, nguồn cung suy giảm, giá bất động sản bị đẩy lên cao và cuối cùng chính người dân và doanh nghiệp sẽ là đối tượng chịu tác động nhiều nhất.
Vì vậy, Luật Kinh doanh bất động sản phải hướng tới mục tiêu lớn hơn là khơi thông nguồn lực, thúc đẩy phát triển và phục vụ lợi ích chung của quốc gia, chứ không chỉ điều chỉnh các giao dịch kinh doanh.
Để Hội thảo đạt kết quả thiết thực, TS. Nguyễn Văn Khôi đặt vấn đề các chuyên gia và doanh nghiệp góp ý một số vấn đề trọng tâm như:
Một là, Dự thảo Luật đã thể chế hóa đầy đủ tinh thần Nghị quyết số 21-NQ/TW hay chưa? Còn những nội dung nào cần tiếp tục hoàn thiện?
Hai là, phạm vi điều chỉnh của Luật Kinh doanh bất động sản nên được thiết kế như thế nào để bảo đảm rõ ràng, không chồng chéo với Luật Nhà ở và Luật Đất đai?
Ba là, những quy định nào hiện nay đang làm phát sinh thủ tục, tăng chi phí, kéo dài thời gian triển khai dự án và cần mạnh dạn cắt giảm?
Bốn là, cần hoàn thiện các quy định về chuyển nhượng dự án, huy động vốn, môi giới bất động sản, sàn giao dịch, giao dịch điện tử và công khai thông tin như thế nào để vừa tạo thuận lợi cho doanh nghiệp, vừa bảo vệ quyền lợi của người dân?
Năm là, Luật cần bổ sung những cơ chế nào để thúc đẩy phát triển nhà ở thương mại giá phù hợp, nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê, bất động sản công nghiệp, logistics, du lịch, nông nghiệp và các loại hình bất động sản mới trong bối cảnh chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và hội nhập quốc tế?
Sáu là, cần thiết kế cơ chế hậu kiểm, cơ chế giám sát bằng dữ liệu và chế tài xử lý vi phạm như thế nào để nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước nhưng không tạo thêm gánh nặng hành chính?
Bảy là, mỗi kiến nghị cần gắn với điều, khoản cụ thể của Dự thảo Luật; đồng thời đề xuất phương án sửa đổi ngay về câu chữ để Ban soạn thảo có thể nghiên cứu, tiếp thu.
