Thị trường ngày 16/1: Sắc đỏ chiếm ưu thế, nông sản và cà phê là điểm sáng

Giá dầu lại giảm sau vài phiên hồi phục

Thị trường dầu mỏ toàn cầu bước vào phiên 16/1 với trạng thái ổn định khi lo ngại về khả năng Mỹ tấn công Iran suy giảm đáng kể. Giá dầu Brent giảm nhẹ 3 cent, tương đương 0,05%, xuống 63,73 USD/thùng, trong khi dầu WTI của Mỹ nhích thêm 4 cent, lên 59,22 USD/thùng vào đầu phiên châu Á. Trước đó, cả hai loại dầu này đều đã leo lên mức cao nhất trong nhiều tháng do biểu tình bùng phát tại Iran và những tín hiệu cứng rắn từ Tổng thống Mỹ Donald Trump. Tuy nhiên, việc ông Trump cho biết Tehran đang giảm mức độ đàn áp người biểu tình đã giúp xoa dịu nỗi lo về một hành động quân sự có thể làm gián đoạn nguồn cung dầu toàn cầu. Bên cạnh đó, báo cáo mới nhất của Cơ quan Thông tin Năng lượng Mỹ (EIA) cho thấy tồn kho dầu thô và xăng tăng cao hơn dự báo cũng tạo áp lực kìm hãm đà tăng của giá dầu.

Giá dầu thô WTI kỳ hạn tháng 02/26 giảm nhẹ 0,13 USD (-0,22%) xuống 59,06 USD/thùng, trong khi dầu Brent kỳ hạn tháng 3/26 giảm 0,25 USD (-0,39%) xuống 63,56 USD/thùng. Mức giảm không lớn cho thấy thị trường dầu đang trong trạng thái giằng co, chưa hình thành xu hướng rõ rệt.

Trái ngược với dầu, giá khí tự nhiên tăng 0,011 USD, tương ứng +0,35%, lên mức 3,153 USD, trở thành điểm sáng hiếm hoi trong nhóm năng lượng. Trong khi đó, các sản phẩm tinh chế như dầu nhiên liệu và xăng RBOB đều giảm nhẹ lần lượt -0,37% và -0,33%, phản ánh nhu cầu tiêu thụ chưa có tín hiệu bứt phá.

Triển vọng dài hạn của dầu mỏ vẫn được củng cố

Dù biến động ngắn hạn hạ nhiệt, các tổ chức lớn vẫn đưa ra đánh giá tương đối tích cực về triển vọng dài hạn của thị trường năng lượng. Tập đoàn Shell trong các kịch bản an ninh năng lượng năm 2026 dự báo nhu cầu năng lượng sơ cấp toàn cầu vào năm 2050 có thể cao hơn 25% so với hiện nay. Trong khi đó, OPEC cho rằng cung cầu dầu mỏ sẽ duy trì trạng thái cân bằng trong năm 2026, trước khi nhu cầu tăng trở lại trong năm 2027 với tốc độ tương đương năm nay. Những đánh giá này cho thấy thị trường dầu vẫn được hậu thuẫn bởi triển vọng tiêu thụ dài hạn, bất chấp áp lực dư cung trong ngắn hạn.

Thuế bán dẫn và sức mạnh đồng đô la định hình thị trường tài chính

Trên mặt trận chính sách, Nhà Trắng cho biết mức thuế an ninh quốc gia 25% đối với một số chất bán dẫn cao cấp chỉ là bước đi “giai đoạn một”, nhằm bảo vệ ngành công nghiệp chip của Mỹ và có thể được mở rộng tùy theo tiến trình đàm phán với các quốc gia và doanh nghiệp liên quan. Tổng thống Trump trước đó thậm chí đã từng đe dọa áp thuế 100% đối với các chip không được sản xuất tại Mỹ, làm gia tăng lo ngại về căng thẳng thương mại trong lĩnh vực công nghệ cao.

Cùng lúc, đồng đô la Mỹ chuẩn bị ghi nhận tuần tăng giá thứ ba liên tiếp sau khi loạt dữ liệu kinh tế tích cực, đặc biệt là số đơn xin trợ cấp thất nghiệp giảm mạnh xuống 198.000 đơn, làm suy yếu kỳ vọng Fed sẽ sớm cắt giảm lãi suất. Chỉ số đô la hầu như không đổi ở mức 99,36 nhưng vẫn hướng tới mức tăng khoảng 0,2% trong tuần. Các quan chức Fed liên tiếp nhấn mạnh ưu tiên kiểm soát lạm phát trong bối cảnh thị trường lao động ổn định, khiến kỳ vọng cắt giảm lãi suất bị đẩy lùi sang tháng 6. Trong khi đó, ECB tiếp tục phát tín hiệu thận trọng, chưa vội thay đổi chính sách nếu nền kinh tế khu vực đồng euro duy trì ổn định.

Trên thị trường tiền tệ, đồng yên Nhật vẫn yếu dù có những nhịp phục hồi ngắn hạn do lo ngại về bầu cử sớm và chính sách tài khóa nới lỏng, còn tiền điện tử ghi nhận mức tăng khiêm tốn, với bitcoin quanh 95.760 USD.

Chứng khoán châu Á bứt phá nhờ làn sóng trí tuệ nhân tạo

Thị trường chứng khoán châu Á tăng điểm mạnh trong phiên 16/1, tiến sát mức cao kỷ lục khi sự lạc quan xoay quanh trí tuệ nhân tạo quay trở lại. Chỉ số MSCI châu Á - Thái Bình Dương ngoài Nhật Bản tăng 0,5%, được thúc đẩy bởi kết quả kinh doanh vượt kỳ vọng của TSMC, qua đó tiếp thêm sinh khí cho nhóm cổ phiếu công nghệ và AI. Phố Wall cũng khởi sắc với hợp đồng tương lai Nasdaq và S&P 500 đồng loạt tăng trong phiên châu Á. Ngược lại, chỉ số Nikkei của Nhật Bản giảm do đồng yên phục hồi từ mức thấp nhất 18 tháng.

Vàng và bạc đồng loạt đi xuống

Giá vàng giảm xuống dưới ngưỡng 4.600 USD/ounce trong phiên giao dịch đầu ngày thứ Sáu tại châu Á, tiếp tục đà giảm của ngày thứ Năm do hoạt động chốt lời sau khi đạt mức cao kỷ lục mới.

Tâm lý thị trường kim loại quý được trấn an hơn nhờ các báo cáo cho rằng Israel và các đồng minh Trung Đông khác đã kêu gọi Mỹ hoãn bất kỳ cuộc tấn công tiềm tàng nào nhằm vào Iran. Ngoài ra, dữ liệu kinh tế tích cực của Mỹ được công bố hôm thứ Năm đã khiến các nhà đầu tư giảm bớt kỳ vọng về việc cắt giảm lãi suất sắp xảy ra.

Giá vàng kỳ hạn tháng 02/26 chốt ở mức 4.599,01 USD/ounce, giảm 24,69 USD, tương ứng -0,53%, với biên độ dao động trong phiên từ 4.594,81 đến 4.625,00 USD. Giá giao ngay XAU/USD cũng đi xuống 20,38 USD (-0,44%), phản ánh tâm lý thận trọng của nhà đầu tư trước các yếu tố vĩ mô. Bất chấp sự điều chỉnh giảm, giá vàng đã tăng hơn 2% trong tuần này, đánh dấu tuần tăng thứ hai liên tiếp và giữ giá ở mức kỷ lục.

So với vàng, bạc chịu áp lực mạnh hơn khi có lúc giảm tới 2,45 USD, tương đương -2,65%. Giá bạc liên tục trồi sụt và có những biến động mạnh trong phiên trước đó, do Mỹ quyết định không áp thuế đối với các khoáng sản quan trọng.

Nguy cơ Mỹ áp thuế nhập khẩu đối với các khoáng sản quan trọng đã thúc đẩy đợt tăng giá mạnh trên diện rộng đối với hàng hóa, đẩy giá bạc, đồng và các kim loại khác lên mức cao kỷ lục khi các nhà giao dịch đổ xô vận chuyển hàng vào Mỹ để tránh bị áp thuế.

Đà giảm còn thể hiện ở nhóm kim loại quý hiếm khác. Giá platin mất 65,05 USD (-2,69%) xuống 2.350,30 USD, trong khi paladi giảm sâu nhất trong nhóm với mức giảm 61,50 USD, tương đương -3,30%, chốt tại 1.804 USD. So sánh cho thấy paladi là mặt hàng giảm mạnh nhất trong nhóm kim loại quý, phản ánh nhu cầu công nghiệp yếu hơn so với kỳ vọng.

Ở nhóm kim loại cơ bản, xu hướng giảm giá chiếm ưu thế

Giá đồng kỳ hạn tháng 3/26 giảm 0,0645 USD (-1,08%) xuống 5,9268 USD/pound, trong bối cảnh biên độ dao động khá rộng. Trên thị trường kim loại công nghiệp quốc tế, hợp đồng copper (đồng) giảm tới 149,65 USD (-1,14%), xuống còn 12.988 USD/tấn, cho thấy lực bán không chỉ xuất hiện cục bộ mà mang tính đồng loạt.

Niken là mặt hàng chịu áp lực mạnh nhất trong nhóm khi giảm 387,38 USD, tương ứng -2,10%, chốt ở mức 18.072,25 USD. Nhôm và kẽm cũng giảm lần lượt 16,25 USD (-0,51%) và 38,95 USD (-1,18%). Nhìn chung, so với kim loại quý, kim loại cơ bản cho thấy mức giảm khá đồng đều, phản ánh lo ngại về triển vọng nhu cầu công nghiệp trong ngắn hạn.

Giá đồng đã tăng hơn 25% trong 3 tháng qua, đạt mức trên 13.300 USD/tấn trên Sàn giao dịch kim loại Luân Đôn (LME) vào đầu tuần này. Giá đồng kỳ hạn giảm nhẹ 0,2% xuống còn 13.164 USD vào đầu ngày thứ Năm, cùng với các kim loại khác, bao gồm vàng và bạc. Nhưng trong một báo cáo nghiên cứu hôm thứ Năm, các nhà phân tích của Goldman Sachs cho biết một đợt giảm mạnh hơn nhiều có thể sắp xảy ra. Họ dự báo giá đồng trên sàn LME sẽ giảm xuống còn 11.000 USD/tấn vào tháng 12/2026.

Mỹ và Đài Loan đạt thỏa thuận thương mại chiến lược về chip

Một trong những điểm nhấn lớn của ngày là thỏa thuận thương mại giữa Mỹ và Đài Loan, theo đó cắt giảm thuế quan đối với nhiều mặt hàng xuất khẩu của Đài Bắc, đặc biệt là chất bán dẫn, đồng thời khuyến khích các khoản đầu tư quy mô lớn vào sản xuất chip, năng lượng và trí tuệ nhân tạo tại Mỹ. Các công ty Đài Loan cam kết đầu tư 250 tỷ USD, trong đó TSMC đã cam kết 100 tỷ USD, còn chính quyền Đài Loan bảo lãnh thêm 250 tỷ USD tín dụng. Washington coi chip máy tính là vấn đề an ninh quốc gia, với mục tiêu đưa 40% chuỗi cung ứng chip của Đài Loan sang Mỹ. Thỏa thuận này đã thúc đẩy mạnh cổ phiếu của các nhà cung cấp thiết bị sản xuất chip như ASML, Lam Research và Applied Materials, đồng thời làm gia tăng căng thẳng tiềm tàng với Trung Quốc, nước coi Đài Loan là lãnh thổ của mình.

Doanh thu dầu khí Nga lao dốc, áp lực ngân sách gia tăng

Nga đang đối mặt với cú sốc ngân sách nghiêm trọng khi doanh thu dầu khí năm 2025 giảm 24%, xuống mức thấp nhất kể từ năm 2020. Nguyên nhân chủ yếu đến từ giá dầu giảm mạnh và đồng rúp mạnh lên, làm xói mòn nguồn thu xuất khẩu dù sản lượng không sụt giảm đáng kể. Doanh thu tháng 12 đặc biệt thấp, phản ánh rõ tác động của một thị trường dư cung kéo dài. Diễn biến này cho thấy các biện pháp hạn chế doanh thu dầu mỏ của phương Tây đang dần tạo sức ép lên điểm yếu nhất của nền kinh tế Nga, trong bối cảnh chi tiêu quốc phòng và an ninh tiếp tục gia tăng.

Maersk quay lại tuyến Biển Đỏ

Trong lĩnh vực vận tải, Maersk thông báo nối lại tuyến vận chuyển quan trọng qua Biển Đỏ và kênh đào Suez sau khi tình hình an ninh khu vực ổn định hơn. Việc quay trở lại tuyến đường Đông -  Tây hiệu quả nhất này được xem là bước tiến lớn hướng tới bình thường hóa chuỗi cung ứng toàn cầu, sau hơn hai năm gián đoạn do các cuộc tấn công của lực lượng Houthi tại Yemen khiến nhiều hãng tàu phải đi vòng qua Mũi Hảo Vọng, làm tăng chi phí và thời gian vận chuyển.

Trung Quốc tiếp tục thống trị điện than bất chấp đầu tư mạnh vào năng lượng tái tạo

Dữ liệu mới cho thấy Trung Quốc vẫn gần như một mình dẫn dắt việc bổ sung công suất điện than toàn cầu. Trong tổng số 63 GW công suất điện than dự kiến đi vào hoạt động trong năm nay, Trung Quốc chiếm tới 55 GW. Dù là quốc gia đầu tư mạnh nhất thế giới vào năng lượng tái tạo, Bắc Kinh vẫn coi than đá là trụ cột an ninh năng lượng, qua đó tiếp tục thúc đẩy nhu cầu than toàn cầu lên mức cao kỷ lục. Điều này đồng nghĩa mọi nỗ lực giảm phát thải than trên phạm vi toàn cầu sẽ phụ thuộc rất lớn vào cách Trung Quốc cân bằng giữa an ninh năng lượng, chi phí và mục tiêu khí hậu trong những năm tới.

Nigeria tiếp tục hụt hơi so với hạn ngạch OPEC+

Tại châu Phi, Nigeria không đạt hạn ngạch sản lượng dầu của OPEC+ trong tháng thứ năm liên tiếp, khi sản lượng dầu thô tháng 12 giảm xuống 1,422 triệu thùng/ngày theo số liệu chính thức. Dù các nguồn thứ cấp của OPEC đưa ra con số cao hơn, những khó khăn về hạ tầng và vận hành vẫn là rào cản lớn. NNPC đặt mục tiêu tăng sản lượng lên 2 triệu thùng/ngày trong hai năm tới và 3 triệu thùng/ngày vào năm 2030, nhờ các cải cách dưới thời Tổng thống Bola Tinubu, song con đường đạt được mục tiêu này vẫn còn nhiều thách thức.

Ngũ cốc và hạt có dầu: Diễn biến phân hóa, lúa mì và đậu nành nhích tăng

Ở nhóm nông sản, diễn biến giá có sự phân hóa rõ rệt. Lúa mì Hoa Kỳ tăng nhẹ 0,38 USD (+0,07%) lên 510,37 USD, trong khi thóc tăng mạnh hơn với mức tăng 0,27 USD, tương đương +2,55%, trở thành mặt hàng tăng mạnh nhất trong nhóm ngũ cốc. Giá ngô tăng 0,4% lên 4,23-3/4 USD/bushel, sau khi giảm xuống mức thấp nhất kể từ ngày 16/10.

Đậu nành Hoa Kỳ tăng 1,25 USD (+0,12%) lên 1.053,75 USD, trong khi dầu đậu nành tăng 0,25 USD (+0,46%). Trái chiều với hai mặt hàng này, khô đậu nành giảm nhẹ 0,75 USD (-0,26%). So sánh nội bộ cho thấy nhóm sản phẩm chế biến từ đậu nành đang có sự phân hóa rõ, phản ánh sự dịch chuyển trong cơ cấu nhu cầu.

Giá đậu nành kỳ hạn tại Chicago không thay đổi nhiều vào thứ Năm, do bị kẹp giữa sự hỗ trợ từ nhu cầu của Trung Quốc và áp lực từ nguồn cung dồi dào toàn cầu, điều đã đẩy giá xuống mức thấp nhất trong gần 3 tháng.

Trung Quốc, quốc gia đã tăng cường mua đậu nành của Mỹ, đã nhập khẩu một lượng đậu nành kỷ lục trong năm 2025. Theo dữ liệu hải quan công bố hôm thứ Tư, nước mua đậu nành lớn nhất thế giới đã nhập khẩu 111,83 triệu tấn trong năm 2025, tăng 6,5% so với năm trước.

Nguồn cung ngũ cốc và hạt có dầu dồi dào đã hạn chế đà tăng giá. Bộ Nông nghiệp Hoa Kỳ đã gây bất ngờ cho thị trường ngũ cốc hôm thứ Hai khi nâng ước tính sản lượng thu hoạch ngô năm 2025 của Mỹ lên mức kỷ lục, đồng thời dự báo lượng tồn kho ngô hàng quý của Mỹ cũng ở mức cao nhất từ ​​trước đến nay.

Ca cao điều chỉnh mạnh, cà phê tiếp tục đi lên

Giá ca cao Hoa Kỳ giảm mạnh 111 USD (-2,18%) xuống 4.979 USD, đánh dấu phiên điều chỉnh đáng chú ý sau giai đoạn tăng nóng trước đó. Trái lại, cà phê tiếp tục duy trì xu hướng tích cực. Cà phê Arabica (loại C) tăng 2,80 USD (+0,79%) lên 358,80 USD, trong khi cà phê London (Robusta) tăng mạnh hơn với mức tăng 44 USD (+1,13%) lên 3.923 USD, cho thấy lực mua vẫn tập trung vào nhóm cà phê.

Giá đường Hoa Kỳ loại 11 giảm 0,09 USD (-0,61%) xuống 14,59 USD, cho thấy áp lực điều chỉnh nhẹ sau các biến động trước đó. Nhìn chung, so với ca cao, cà phê đang là nhóm hàng có diễn biến tích cực và ổn định hơn.

Trong nhóm hàng hóa chăn nuôi, giá heo nạc tăng mạnh 2,10 USD, tương đương +2,45%, lên 87,80 USD, trong khi bê đực non tăng 4,85 USD (+1,35%). Giá bê tăng nhẹ hơn với mức +0,39%. Ngược lại, giá gỗ và bắp không thay đổi, cho thấy thị trường đang trong trạng thái chờ đợi thêm thông tin mới.

Diễn biễn giá một số hàng hóa, ghi nhận sáng 16/1: