“Nếu con người vẫn can thiệp vào các mô hình kinh doanh vận hành bằng trí tuệ nhân tạo, hiệu suất chắc chắn sẽ sụt giảm. Bởi lẽ, sự hiện diện của con người chính là một nút thắt cổ chai”, ông Kentaro Kawabe, vị Chủ tịch sắp mãn nhiệm của LY Corp (đơn vị vận hành ứng dụng nhắn tin Line và cổng thông tin Yahoo Japan), nhận định.
Sau 30 năm đứng tại tâm điểm của ngành công nghiệp Internet Nhật Bản, ông Kawabe sẽ rời ghế lãnh đạo vào tháng 6 tới để bắt đầu hành trình mới: một “AI Solopreneur” (Nhà khởi nghiệp độc hành cùng AI) - mô hình kinh doanh dựa hoàn toàn vào AI mà không thuê mướn bất kỳ nhân viên nào.
Dưới đây là nội dung lược trích từ buổi phỏng vấn của Nikkei Asia.
Tại sao ông quyết định không thuê bất kỳ nhân viên nào cho doanh nghiệp mới của mình?
So với các mô hình kinh doanh lấy con người làm trung tâm, doanh nghiệp lấy AI làm hạt nhân tất yếu sẽ có năng suất vượt trội. CPU có thể vận hành 24/7, 365 ngày một năm không nghỉ. Trong khi đó, con người với những nhu cầu nghỉ ngơi và sự do dự trong quyết định, chính là nút thắt cản trở dòng chảy công việc.
Hiện tại, chúng ta vẫn cần con người để kiểm soát hướng đi và rà soát lỗi, nhưng vai trò này sẽ giảm dần. Các tác vụ sẽ tự vận hành mà không cần bàn tay con người. Tôi đã hạ quyết tâm: chỉ kinh doanh trong phạm vi những gì AI có thể thực hiện. Nếu dự án đòi hỏi phải có con người nhúng tay vào để bù đắp cho những thiếu hụt của AI, tôi sẽ lập tức dừng lại, vì khi đó mô hình sẽ trở nên kém hiệu quả.
Vậy vai trò của con người là gì trong một doanh nghiệp độc hành cùng AI?
Điều quan trọng nhất là bạn phải đào sâu triệt để để hiểu rõ mình muốn làm gì. Khi đã xác định được mục tiêu, AI sẽ là công cụ hiện thực hóa nó. Khác với một người làm tự do (freelancer) đơn độc, một AI solopreneur có sức mạnh của hàng trăm CPU hậu thuẫn. Với điện toán đám mây, CPU có khả năng mở rộng vô hạn và cực kỳ linh hoạt; bạn có thể huy động bao nhiêu tùy thích, vào bất cứ lúc nào.
Chỉ trong ba năm tới, chúng ta sẽ thấy những thương hiệu, dịch vụ nổi tiếng toàn cầu mà thực chất chỉ có duy nhất một người đứng sau điều hành.
Là một người chứng kiến sự thăng trầm của ngành Internet, ông đánh giá thế nào về tác động của AI hiện nay?
Tôi có cảm giác AI chỉ mất 3 năm để tiến hóa bằng những gì Internet đã làm trong 30 năm qua.
Suốt 3 thập kỷ, tôi ở phe trao quyền, cung cấp nền tảng để mở rộng khả năng của cá nhân. Giờ đây, tôi muốn đứng ở phe ngược lại – phe “được trao quyền” bởi AI. Tôi quyết định nói lời tạm biệt với ngành Internet để dấn thân hoàn toàn vào thế giới AI.
Nếu Internet chủ yếu là để trao đổi thông tin, thì AI sẽ can thiệp vào mọi lĩnh vực, từ y tế đến sản xuất. Ví dụ, một người mất đi người thân vì bệnh nan y có thể dùng AI để tự chế tạo loại thuốc vượt qua căn bệnh đó. Internet có thể xử lý dữ liệu, nhưng không thể đi xa đến mức trực tiếp tạo ra một loại thuốc.

Liệu các ngành công nghiệp mới có xuất hiện không, thưa ông?
Chắc chắn. Chúng ta sẽ chứng kiến làn sóng các công ty AI thay thế các sản phẩm và dịch vụ hiện hữu. Nó giống như cách các sàn chứng khoán trực tuyến thay thế các công ty môi giới truyền thống khi Internet mới ra đời.
Nói một cách cực đoan, thậm chí một hãng xe hơi vận hành hoàn toàn bằng AI cũng có thể khả thi. AI thiết kế, robot AI sản xuất và bán hàng qua website do AI tạo ra. Con người khi đó chỉ cần đưa ra ý tưởng: “Đây là mẫu xe tôi muốn tạo ra”.
Ý chí sẽ là yếu tố then chốt. Bạn không nhất thiết phải có sức sáng tạo siêu phàm để nghĩ ra thứ chưa từng tồn tại, mà cần kỹ năng phân tích các mô hình kinh doanh hiện có và kiến thức về AI. Nói cách khác, đó là khả năng nhìn ra phần nào có thể thay thế bằng AI và quyết liệt thực hiện kế hoạch đó.
Công việc của con người sẽ thay đổi như thế nào trong tương lai?
Nhiều nghề nghiệp mới sẽ ra đời. Những người thời xưa khi được giải phóng khỏi lao động chân tay hẳn không bao giờ tưởng tượng được rằng con người sẽ bỏ tiền ra để đi “tự hành xác” trong phòng gym, và từ đó nghề huấn luyện viên thể hình xuất hiện.
Một công ty chỉ có một người thì hẳn sẽ rất cô đơn. Vì vậy, có thể những nghề mới như người chuyên lắng nghe lời than vãn hay người chuyên tặng lời khen sẽ lên ngôi.
Xét từ góc độ chi phí, sẽ có những lĩnh vực mà chúng ta chọn không dựa vào AI. Sẽ đến lúc người ta nói rằng: “Dùng AI đắt quá, thôi cứ để con người làm những gì họ có thể làm cho rẻ”. Đó sẽ là một sự đảo chiều thú vị.
Theo: Nikkei
