Nỗi sợ hãi được “mạ vàng”

Có thể kể ra hàng loạt yếu tố: đồng USD suy yếu, trật tự thế giới ngày càng rạn nứt, căng thẳng thương mại quay trở lại, lo ngại về tính độc lập của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) và triển vọng lạm phát ở mức cao hơn.

Hoạt động mua vào của các ngân hàng trung ương và đầu cơ của nhà đầu tư cá nhân cũng tiếp tục bùng nổ. Vì vậy, nhìn về phía trước, vàng và các kim loại quý - trong đó bạc cũng đang lập đỉnh mới - nhiều khả năng sẽ tiếp tục là kênh trú ẩn và phòng hộ được ưa chuộng.

Nỗi sợ được mạ vàng

Đợt tăng vọt mới nhất của giá vàng diễn ra sau một tuần địa chính trị đầy sóng gió liên quan đến Greenland, khép lại bằng cú “quay xe” đột ngột của Tổng thống Trump khi rút lại các đe dọa về quân sự và thương mại nhằm vào hòn đảo Bắc Cực này cũng như các đồng minh châu Âu của nó.

Dù sự thay đổi lập trường này đã giúp hạ nhiệt căng thẳng, đây vẫn được xem là một “chiến thắng rỗng” đối với các đồng minh NATO của Mỹ, khi một số nước lo ngại những tổn hại lâu dài đối với liên minh trước phong cách ra quyết định đối ngoại thất thường và tập trung quyền lực của Tổng thống Trump.

Bóng mây căng thẳng thương mại vẫn lơ lửng, khi các lời đe dọa áp thuế với những đồng minh khác vẫn còn nguyên. Hôm thứ Bảy, ông Trump tiếp tục chỉ trích Canada, đe dọa áp thuế 100% liên quan đến thỏa thuận thương mại sắp tới giữa Thủ tướng Mark Carney và Trung Quốc.

Trong khi đó, đồng USD rơi xuống mức thấp nhất trong hai tháng so với đồng yên, giữa những đồn đoán về khả năng Mỹ và Nhật Bản phối hợp hành động để hỗ trợ đồng tiền của Nhật. Diễn biến này diễn ra sau khi có thông tin hôm thứ Sáu rằng Fed chi nhánh New York đã kiểm tra tỷ giá USD/JPY với các nhà giao dịch - động thái thường được xem là bước dọn đường cho can thiệp thị trường. Nếu Mỹ thực sự tham gia, điều này sẽ càng củng cố niềm tin rằng Washington đang muốn một đồng USD yếu hơn.

Tổng thống Trump có thể công bố người được ông lựa chọn cho vị trí Chủ tịch Fed tiếp theo ngay trong tuần này, làm lu mờ quyết định lãi suất dự kiến được công bố vào thứ Tư.

Trước đó, vụ xả súng khiến một người biểu tình phản đối ICE thiệt mạng tại Minneapolis đã đẩy căng thẳng chính trị tại Mỹ lên cao. Không những vậy, làn sóng tranh cãi này còn có nguy cơ dẫn tới việc chính phủ phải đóng cửa một phần vào cuối tuần. Lãnh đạo phe Dân chủ tại Thượng viện, ông Chuck Schumer, tối thứ Bảy vừa rồi cho biết đảng của ông sẽ bỏ phiếu phản đối dự luật tài trợ nếu dự luật đó bao gồm ngân sách cho Bộ An ninh Nội địa.

Tác động của cơn bão mùa đông Fern, vốn đã tàn phá nhiều khu vực ở Bắc Mỹ, cũng tiếp tục lan sang thị trường năng lượng trong ngày thứ Hai, khi giá dầu nhích lên do gián đoạn sản lượng. Điều này diễn ra sau khi giá dầu đã tăng hơn 2% trong phiên trước đó.

Bên cạnh đồng USD suy yếu, thị trường sáng nay còn ghi nhận chứng khoán Mỹ đi ngang và lợi suất trái phiếu kho bạc giảm nhẹ trước thềm cuộc họp Fed vào thứ Tư, khi mà chính sách lãi suất được kỳ vọng sẽ giữ nguyên, cùng với việc hàng loạt doanh nghiệp lớn như Apple, Microsoft, Tesla và nhiều công ty khác công bố kết quả kinh doanh trong tuần này.

Kim loại quý hướng tới những đỉnh cao mới sau năm 2025 bùng nổ

Giá vàng đã leo lên mức kỷ lục trên 5.100 USD mỗi ounce vào thứ Hai, tăng hơn 18% kể từ đầu năm. Trước đó, vàng đã tăng tới 64% trong năm 2025, mức tăng hằng năm lớn nhất kể từ năm 1979. Đà tăng mạnh mẽ này được thúc đẩy bởi nhu cầu trú ẩn an toàn, chính sách tiền tệ nới lỏng của Mỹ, hoạt động mua vào mạnh mẽ của các ngân hàng trung ương và dòng vốn kỷ lục chảy vào các quỹ ETF.

Trong khi đó, bạc đã vượt mốc 100 USD lần đầu tiên vào thứ Sáu, nối tiếp mức tăng 147% của năm ngoái, khi dòng tiền từ nhà đầu tư cá nhân và hoạt động mua theo xu hướng giá cộng hưởng với tình trạng khan hiếm kéo dài trên thị trường vật chất.

Thị trường đang trả giá rất cao cho cảm giác an toàn

Việc vàng vượt 5.000 USD/ounce là tín hiệu “báo động” về niềm tin. Vàng tăng mạnh như vậy không đơn thuần vì cung - cầu vật chất, mà vì niềm tin vào các trụ cột truyền thống đang lung lay: đồng USD suy yếu, lo ngại Fed mất tính độc lập, lạm phát có nguy cơ quay trở lại. Khi nhà đầu tư chấp nhận mua vàng ở mức giá kỷ lục, điều đó cho thấy họ sẵn sàng trả giá cao để đổi lấy sự an toàn, tức là nỗi sợ đang chi phối thị trường.

Rủi ro địa chính trị và chính sách đã trở thành động lực dài hạn, không còn là cú sốc ngắn hạn. Câu chuyện Greenland, căng thẳng thương mại, nguy cơ chiến tranh thuế quan, bất ổn nội bộ tại Mỹ và khả năng chính phủ đóng cửa cho thấy thế giới đang bước vào giai đoạn “bất định có hệ thống”. Những rủi ro này không biến mất nhanh, nên vàng và kim loại quý được nhìn nhận như hàng rào phòng thủ dài hạn, chứ không chỉ là nơi trú ẩn tạm thời.

Việc ngân hàng trung ương mua vàng mạnh, dòng tiền ETF kỷ lục và nhà đầu tư cá nhân đổ xô vào bạc cho thấy một sự tái phân bổ tài sản quy mô toàn cầu. Vàng không còn chỉ là công cụ phòng thủ, mà đang trở thành “tài sản chiến lược” trong bối cảnh trật tự tiền tệ và chính trị thế giới bị đặt dấu hỏi.

Thị trường đang phát tín hiệu rằng rủi ro hệ thống đang tăng lên, niềm tin vào tiền pháp định và chính sách kinh tế truyền thống suy yếu, và vàng cùng các kim loại quý đang được chọn làm nơi neo giữ giá trị trong một giai đoạn nhiều bất ổn phía trước. Thị trường không tin mọi thứ đang ổn. Và nỗi sợ được che giấu bằng việc mua vàng.