Người đàn ông chi hơn 309 triệu mua nhà, 11 năm sau bị chủ cũ đòi lại, tòa án khẳng định: “Quả thực phải trả lại cho người bán”

Theo Toutiao, năm 2007, ông Vương, một người dân ở quận Phòng Sơn, Bắc Kinh, Trung Quốc, sở hữu một căn nhà lớn với 5 phòng. Thời điểm đó, do cha mắc bệnh nặng và cần tiền chữa trị, ông quyết định bán căn nhà này cho ông Lý với giá 80.000 NDT (hơn 309 triệu đồng).

Việc mua bán được hai bên lập hợp đồng dưới sự chứng kiến của nhiều người dân địa phương. Sau khi hoàn tất giao dịch, ông Lý bỏ tiền sửa sang lại căn nhà và cùng gia đình chuyển đến đó sinh sống.

Sau 11 năm, cuộc sống yên ổn của gia đình ông Lý bất ngờ bị xáo trộn khi ông Vương tìm đến, yêu cầu được lấy lại căn nhà đã bán. Lý do người đàn ông này đưa ra là mẹ ông luôn hoài niệm về ngôi nhà cũ của gia đình và mong muốn được trở về nơi đã gắn bó suốt nhiều năm. 

Tuy nhiên, giáo sư Lý không chấp nhận yêu cầu này. Ông cho rằng gia đình ông đã sinh sống ổn định tại đây hơn 10 năm, đồng thời giao dịch mua bán trước đó được thực hiện hợp pháp với hợp đồng rõ ràng nên không có căn cứ để hủy bỏ. Sau nhiều lần thương lượng bất thành, ông Vương quyết định kiện ông Lý, yêu cầu tòa án địa phương tuyên hợp đồng mua bán nhà giữa 2 bên vô hiệu.

Vụ việc kéo dài qua nhiều cấp xét xử với tổng cộng 17 lần kiện tụng. Cuối cùng, tòa án tuyên người mua là ông Lý phải trả lại căn nhà cho ông Vương. Kết quả này khiến không ít người bất ngờ. 

Vì sao người bán thắng kiện? 

Theo quy định của Tòa án nhân dân tối cao Trung Quốc về thời hiệu áp dụng Bộ luật Dân sự Trung Quốc, các tranh chấp dân sự phát sinh trước khi Bộ luật Dân sự nước này có hiệu lực vào năm 2020 sẽ được giải quyết theo hệ thống pháp luật áp dụng tại thời điểm giao dịch được xác lập.

Do hợp đồng giữa ông Vương và ông Lý được ký trước thời điểm Bộ luật Dân sự Trung Quốc có hiệu lực nên tòa án địa phương áp dụng Luật Hợp đồng cùng các quy định pháp luật liên quan thời điểm đó để giải quyết.

Cụ thể, theo Luật Quản lý đất đai năm 1987 của Trung Quốc, nhà ở khu vực nông thôn không được phép mua bán như bất động sản thông thường mà chỉ được chuyển nhượng quyền sử dụng trong phạm vi các thành viên thuộc cùng một tổ chức kinh tế tập thể. 

Trong khi đó, Khoản 5, Điều 52 Luật Hợp đồng Trung Quốc quy định mọi hợp đồng vi phạm các quy định bắt buộc của pháp luật hoặc quy định hành chính đều vô hiệu.

Sau khi xem xét, năm 2019, tòa án địa phương kết luận hợp đồng mua bán giữa ông Vương và ông Lý vi phạm quy định của pháp luật Trung Quốc nên không có hiệu lực. Vì vậy, khi bên bán yêu cầu hoàn trả tài sản, bên mua có nghĩa vụ trả lại căn nhà.

Bên cạnh đó, Điều 236 Luật Tố tụng dân sự Trung Quốc cũng quy định các bên phải chấp hành bản án, quyết định dân sự đã có hiệu lực pháp luật. Nếu một bên không tự nguyện thi hành, bên còn lại có quyền yêu cầu tòa án tổ chức thi hành án.

Được lấy lại nhà nhưng vẫn phải bồi thường

Dù thắng kiện, ông Vương không thể lấy lại căn nhà chỉ bằng cách hoàn trả số tiền 80.000 NDT cho ông Lý như giao dịch ban đầu.

Theo tòa án, trong hơn 10 năm gia đình ông Lý sinh sống tại đây, giá bất động sản ở Bắc Kinh đã tăng mạnh. Đồng thời, bên mua cũng đã bỏ chi phí sửa chữa, cải tạo và sử dụng ổn định căn nhà trong thời gian dài.

Căn cứ Điều 58 Luật Hợp đồng Trung Quốc, khi hợp đồng bị tuyên vô hiệu hoặc bị hủy bỏ, các bên phải hoàn trả cho nhau những gì đã nhận. Trường hợp không thể hoàn trả nguyên trạng thì sẽ bồi thường theo giá trị thực tế. Nếu các bên đều có lỗi thì mỗi bên phải chịu trách nhiệm tương ứng với mức độ lỗi của mình.

Trong vụ việc này, tòa án địa phương xác định cả ông Vương và ông Lý đều có trách nhiệm đối với giao dịch trái quy định pháp luật Trung Quốc. Tuy nhiên, xét trên nguyên tắc công bằng, người bán phải chịu phần trách nhiệm lớn hơn. Vì vậy, mặc dù được nhận lại căn nhà, ông Vương vẫn phải bồi thường 60% thiệt hại cho gia đình ông Lý theo phán quyết của tòa.

Sau khi bản án được thi hành, hai bên đã chấp nhận phán quyết, bắt tay hòa giải, chính thức khép lại tranh chấp kéo dài suốt nhiều năm.

(Theo Toutiao)