'Ngân hàng Nhà nước thảo luận việc nới quy định cho vay/huy động, tạo điều kiện giảm lãi suất'

Theo quy định tại Thông tư 22/2019/TT-NHNN (được sửa đổi, bổ sung bởi Thông tư 26/2022/TT-NHNN), phần tiền gửi có kỳ hạn của Kho bạc Nhà nước (KBNN) được đưa vào tổng tiền gửi trong tính toán tỷ lệ dư nợ cho vay trên tổng tiền gửi (LDR) nhằm hỗ trợ hệ thống ngân hàng sau đại dịch Covid-19 nhưng với tỷ lệ khấu trừ tăng dần. Cụ thể, cấu phần nguồn vốn này trong tổng tiền gửi bị khấu trừ 50% trong năm 2023, 60% trong năm 2024, 80% trong năm 2025 và 100% từ năm 2026 trở đi. Như vậy, tính tới thời điểm hiện tại, toàn bộ tiền gửi KBNN không còn được tính vào mẫu số tỷ lệ LDR.

Tại báo cáo mới công bố, Chứng khoán KB (KBSV) cho biết, trong cuộc họp của NHNN với các ngân hàng thương mại diễn ra ngày 09/04/2026, các bên đã thảo luận về việc tăng tính linh hoạt cho quy định này để hạ nhiệt thị trường.

Theo KBSV, các hướng nới lỏng đang được cân nhắc bao gồm xem xét sửa đổi/gia hạn lộ trình tại Thông tư 26: Có đề xuất cho phép duy trì việc tính một phần tiền gửi KBNN (ví dụ duy trì ở mức 20% như năm 2025) thêm một thời gian nữa thay vì cắt bỏ hoàn toàn về 0%.

Điều chỉnh kỹ thuật trong công thức tính LDR: Một số NHTM đề nghị NHNN xem xét mở rộng các cấu phần được tính vào "Huy động", ví dụ như các khoản vay dài hạn từ các định chế tài chính quốc tế hoặc các chứng chỉ tiền gửi dài hạn với tỷ lệ cao hơn để giảm áp lực huy động dân cư.

Tăng hạn mức LDR: Một vài ý kiến từ phía các ngân hàng cổ phần cho rằng trong bối cảnh thanh khoản hệ thống có áp lực cục bộ, NHNN có thể xem xét nới trần LDR từ 85% lên cao hơn (ví dụ 87-90%) cho những ngân hàng có chỉ số an toàn vốn (CAR) tốt.

Kể từ ngày 01/01/2026, lộ trình khấu trừ 100% tiền gửi KBNN đã chính thức có hiệu lực. KBSV cho rằng điều này khiến mẫu số (Huy động) của nhiều ngân hàng quốc doanh sụt giảm mạnh (ước tính xấp xỉ 100 nghìn tỷ đồng theo số liệu cuối 2025), đẩy tỷ lệ LDR lên cao. Để kéo LDR về mức an toàn (dưới 85%), các ngân hàng phải chạy đua tăng lãi suất huy động từ dân cư, phần nào khiến cuộc đua lãi suất trở nên nóng hơn.

“Nếu việc nới lỏng quy định về tỷ lệ khấu trừ tiền gửi KBNN được thông qua sẽ góp phần giảm áp lực tăng lãi suất tại nhóm này, đồng thời đóng vai trò mỏ neo cho hệ thống, định hướng điều chỉnh mặt bằng lãi suất ổn định hơn”, KBSV đánh giá.

Bên cạnh đó, nhóm phân tích cũng cho rằng điều này sẽ tạo ưu thế về tín dụng cho nhóm ngân hàng quốc doanh. Việc bổ sung tiền gửi KBNN trở lại vào cấu phần tính toán, nếu được thông qua sẽ giúp nhóm NHTM Nhà nước cải thiện đáng kể tỷ lệ LDR (hiện đã bám khá sát mức trần 85%), do nhóm này nắm giữ hầu hết nguồn tiền gửi KBNN vào hệ thống ngân hàng, qua đó mở rộng thêm dư địa tăng trưởng tín dụng trong thời gian tới.

Bên cạnh đó, nếu các hướng nới lỏng về tỷ lệ LDR được thông qua, dư địa tín dụng của cả hệ thống sẽ được cải thiện từ đó tạo điều kiện cho các ngân hàng có thể đẩy mạnh giải ngân tín dụng, đặc biệt là vào các dự án đầu tư công trọng điểm và khu vực sản xuất, qua đó tạo thêm xung lực thúc đẩy tăng trưởng kinh tế.