Hàng tồn kho chưa có hóa đơn đầu vào, hộ kinh doanh phải xử lý thế nào?

Một trong những băn khoăn được nhiều hộ kinh doanh đặt ra là khi đã thuộc đối tượng phải lập hóa đơn điện tử đầu ra theo quy định, nhưng hàng hóa đang bán là hàng tồn kho được nhập từ trước và chưa có hóa đơn đầu vào thì phải xử lý ra sao. Liệu việc chưa có hóa đơn đầu vào có ảnh hưởng đến nghĩa vụ lập hóa đơn khi bán hàng hay không?

Giải đáp vấn đề này, bà Nguyễn Thị Cúc, Chủ tịch Hội Tư vấn Thuế Việt Nam, cho biết đối với hàng hóa đã xuất bán, hộ kinh doanh vẫn phải thực hiện lập hóa đơn đầu ra theo đúng quy định, dù hàng hóa đó đã có hóa đơn, có bảng kê hay chưa có hóa đơn, chưa có bảng kê đầu vào. Theo bà, việc lập hóa đơn bán ra là nghĩa vụ khi phát sinh giao dịch bán hàng, còn việc xử lý chứng từ đầu vào được xem xét theo từng trường hợp và từng phương pháp tính thuế.

Hàng tồn kho cũ được lập bảng kê để xác định chi phí

Đối với hàng tồn kho đã nhập từ trước nhưng chưa có hóa đơn đầu vào, bà Nguyễn Thị Cúc cho biết cơ quan thuế đã có hướng dẫn cho phép hộ kinh doanh lập "Bảng kê hàng tồn kho" để làm căn cứ xác định chi phí đầu vào.

Theo đó, bảng kê phải thể hiện đầy đủ số lượng, đơn giá của hàng hóa tồn kho. Hộ kinh doanh là người chịu trách nhiệm trước pháp luật về tính chính xác của toàn bộ thông tin kê khai, bao gồm cả số lượng và đơn giá. Cơ quan thuế không chịu trách nhiệm về tính chính xác của các số liệu trong bảng kê này.

Bảng kê hàng tồn kho được sử dụng để bổ sung căn cứ xác định chi phí đối với lượng hàng đã có từ trước thời điểm áp dụng quy định mới. Trong khi đó, đối với hàng hóa nhập mới, hộ kinh doanh vẫn phải thực hiện đầy đủ các quy định về hóa đơn, chứng từ hoặc bảng kê theo chế độ hiện hành.

Bà Cúc cũng lưu ý, đối với hộ kinh doanh có doanh thu trên 3 tỷ đồng và áp dụng phương pháp tính thuế theo thu nhập tính thuế nhân với thuế suất, việc xác định chi phí đầu vào phải dựa trên chứng từ hợp lệ. Hàng hóa mua mới phải có hóa đơn hoặc bảng kê theo quy định, còn hàng tồn kho cũ có thể được xử lý thông qua bảng kê hàng tồn kho để làm căn cứ xác định chi phí.

Nguồn gốc hàng hóa vẫn thuộc trách nhiệm của hộ kinh doanh

Ông Mai Sơn, Phó Cục trưởng Cục Thuế - Ảnh: VGP/Nhật Bắc

Bên cạnh quy định về hóa đơn và chi phí, ông Mai Sơn, Phó Cục trưởng Cục Thuế, cũng lưu ý rằng hộ, cá nhân kinh doanh cần đặc biệt quan tâm đến vấn đề nguồn gốc hàng hóa.

Theo ông Mai Sơn, ngoài vấn đề quản lý thuế thì cũng nhắc các hộ kinh doanh là chắc chắn phải chịu trách nhiệm về nguồn gốc hàng hóa. Đây là vấn đề rất quan trọng trong thời điểm này. Vấn đề nguồn gốc hàng hóa khi có hàng tồn kho hoặc hàng nhập vào, đặc biệt là không có hóa đơn chứng từ trước đây, các hộ kinh doanh và các cá nhân kinh doanh lưu ý.

Đấy là vấn đề liên quan đến quản lý nhà nước về các ngành nghề khác nhưng cơ quan thuế cũng mong hộ kinh doanh lưu ý khi xác lập nội dung kinh tế ở các quy định về thuế đối với hàng tồn kho nếu có.