Chủ tịch ADB Masato Kanda cho biết: “Tiếp cận năng lượng và công nghệ số sẽ định hình tương lai của khu vực. Hai sáng kiến này sẽ xây dựng những hệ thống mà châu Á và Thái Bình Dương cần để tăng trưởng, nâng cao năng lực cạnh tranh và tăng cường kết nối. Thông qua việc liên kết lưới điện và mạng số xuyên biên giới, chúng ta có thể giảm chi phí, tăng cơ hội và mang lại nguồn điện ổn định cùng khả năng tiếp cận công nghệ số cho hàng trăm triệu người dân.”
Sáng kiến Lưới Điện Liên Á (Pan‑Asia Power Grid Initiative – PAGI) sẽ kết nối các hệ thống điện quốc gia và tiểu vùng, cho phép năng lượng tái tạo được truyền tải xuyên biên giới, trong khi Xa lộ Số Châu Á – Thái Bình Dương sẽ giúp thu hẹp khoảng cách hạ tầng số và tạo điều kiện để khu vực tận dụng tăng trưởng do trí tuệ nhân tạo (AI) thúc đẩy.
Trong khuôn khổ Sáng kiến Lưới Điện Liên Á, ADB sẽ làm việc với các chính phủ, đơn vị điện lực, khu vực tư nhân và các đối tác phát triển để huy động 50 tỷ USD đến năm 2035 cho hạ tầng điện xuyên biên giới, qua đó khai mở tiềm năng năng lượng tái tạo ở quy mô lớn.
Sáng kiến này sẽ tập trung vào truyền tải và tích hợp lưới điện, bao gồm các tuyến đường dây xuyên biên giới, trạm biến áp, hệ thống lưu trữ và số hóa lưới điện. Đồng thời, chương trình cũng hỗ trợ phát điện gắn với thương mại điện, bao gồm các dự án xuất khẩu năng lượng tái tạo, trung tâm năng lượng tái tạo khu vực và các tổ hợp lai ghép phát điện – lưu trữ.
Đến năm 2035, ADB đặt mục tiêu tích hợp khoảng 20 gigawatt năng lượng tái tạo xuyên biên giới, kết nối 22.000 km mạch đường dây truyền tải, cải thiện khả năng tiếp cận điện cho 200 triệu người, tạo ra 840.000 việc làm và cắt giảm 15% lượng khí thải từ ngành điện trong khu vực.
ADB dự kiến tài trợ khoảng một nửa trong tổng số 50 tỷ USD từ nguồn lực của mình và huy động phần còn lại thông qua đồng tài trợ, bao gồm khu vực tư nhân. Khoản hỗ trợ kỹ thuật lên tới 10 triệu USD sẽ được cung cấp để hài hòa các quy định, áp dụng các tiêu chuẩn kỹ thuật chung, chuẩn bị nghiên cứu khả thi và thúc đẩy các công việc khác cần thiết cho các dự án lớn.
Sáng kiến Lưới Điện Liên Á đánh dấu sự chuyển đổi từ liên kết năng lượng giữa các quốc gia sang cách tiếp cận thương mại điện năng mang tính khu vực. Sáng kiến này dựa trên các cơ chế hợp tác tiểu vùng hiện có, bao gồm Chương trình Hợp tác Kinh tế Tiểu vùng Nam Á, kế hoạch kết nối lưới điện của Sáng kiến Vịnh Bengal về Hợp tác Kỹ thuật và Kinh tế Đa ngành, Lưới điện ASEAN và Chiến lược Hợp tác Kinh tế và Năng lượng Khu vực Trung Á 2030.
Sáng kiến Xa lộ Số Châu Á – Thái Bình Dương sẽ huy động 20 tỷ USD đến năm 2035 để tài trợ cho các hành lang số, cơ sở hạ tầng dữ liệu và phát triển các nền kinh tế sẵn sàng cho AI. Các khoản đầu tư sẽ tập trung vào hạ tầng kết nối, bao gồm mạng cáp quang trên bộ và dưới biển, kết nối vệ tinh và các trung tâm dữ liệu khu vực. ADB cũng sẽ hỗ trợ chính sách và quy định, trong đó có quản lý rủi ro an ninh mạng, đồng thời đầu tư vào các chương trình phát triển kỹ năng nhằm tăng cường khả năng sẵn sàng cho công nghệ số và AI.
Đến năm 2035, sáng kiến này đặt mục tiêu cung cấp truy cập băng thông rộng lần đầu tiên cho 200 triệu người và kết nối kỹ thuật số nhanh hơn, đáng tin cậy hơn cho 450 triệu người khác trên toàn khu vực. Dự kiến sẽ giảm chi phí kết nối ở các khu vực xa xôi và không có đường ra biển khoảng 40% và giúp tạo ra 4 triệu việc làm.
ADB dự kiến tài trợ 15 tỷ USD trong tổng số 20 tỷ USD của sáng kiến này từ nguồn lực riêng và huy động 5 tỷ USD thông qua đồng tài trợ, bao gồm khu vực tư nhân. Trung tâm Đổi mới và Phát triển AI sẽ được thành lập tại Seoul để hỗ trợ triển khai sáng kiến này. Được hỗ trợ bởi khoản đóng góp 20 triệu USD từ Chính phủ Hàn Quốc, trung tâm sẽ thúc đẩy việc áp dụng AI một cách có trách nhiệm và bao trùm, đồng thời hỗ trợ đào tạo khoảng 3 triệu người về các kỹ năng kỹ thuật số và AI vào năm 2035.
