Xe điện giá rẻ Trung Quốc đối mặt 300 khiếu nại tại Thái Lan: Khi niềm tin của người tiêu dùng bị thiêu rụi

Tờ Nation Thailand cho hay hơn 300 đơn khiếu nại dồn dập gửi về Hội đồng Người tiêu dùng Thái Lan (TCC) đã bóc trần những mảng tối phía sau ánh hào quang của cuộc cách mạng xe điện.

Từ lỗi linh kiện cho đến dịch vụ hậu mãi "đem con bỏ chợ", niềm tin của người dùng tại "thủ phủ" xe điện Đông Nam Á đang bị thử thách nghiêm trọng bởi chính những chiến lược giá rẻ từ các hãng xe Trung Quốc.

Từ 300 đơn khiếu nại đến lỗ hổng hậu mãi

Sự bùng nổ quá nhanh của xe điện (EV) đã lộ ra những lỗ hổng chết người. Danh sách hơn 300 khiếu nại mà TCC nhận được kéo dài từ việc bộ phận chuyển đổi năng lượng (CDU) bị lỗi, thiếu hụt linh kiện thay thế khiến xe phải "đắp chiếu" nhiều tháng, cho đến việc các đại lý chậm trễ đăng ký biển số hay các công ty bảo hiểm từ chối bồi thường do các chương trình khuyến mãi mập mờ.

Những con số này không chỉ là thống kê khô khan, mà là lời cảnh báo về một thị trường đang phát triển quá nóng nhưng thiếu dịch vụ vững chắc.

Nghiêm trọng hơn, nghiên cứu từ Đại học Công nghệ King Mongkut Thonburi chỉ ra rằng người dùng EV đang đối mặt với rủi ro an toàn cháy nổ pin và thiếu các tiêu chuẩn ứng phó khẩn cấp. Ông Manon Suklamai, người đứng đầu nhóm nghiên cứu, nhấn mạnh rằng: "Thái Lan đang khát một đạo luật Lemon Law (Luật bảo vệ người mua hàng lỗi)".

Đây là khung pháp lý đã được áp dụng tại Mỹ, Trung Quốc và Singapore, cho phép người tiêu dùng có quyền trả lại xe hoặc yêu cầu thay thế nếu sản phẩm gặp lỗi tái diễn nhiều lần mà không thể sửa chữa.

Nhìn rộng ra toàn khu vực, chưa bao giờ thị trường ô tô Đông Nam Á lại chứng kiến một sự thay đổi cấu trúc nhanh chóng đến thế. Theo dữ liệu từ Counterpoint Research, doanh số xe điện tại khu vực đã tăng vọt 79% trong nửa đầu năm 2025. Trong đó, các nhà sản xuất Trung Quốc chiếm tới hơn 57% thị phần, với sự dẫn dắt của những cái tên như BYD, GAC, Chery hay Wuling.

Chiến thuật của họ rất đơn giản nhưng tàn khốc: Tái hiện cuộc chiến giá rẻ từ thị trường nội địa sang các nước láng giềng. Tại Malaysia hay Thái Lan, không khó để tìm thấy những chiếc SUV điện hiện đại được giảm giá từ 15% đến 27% ngay tại showroom.

Vincent Hor, một doanh nhân tại Kuala Lumpur vừa tậu chiếc BYD Atto 3, thừa nhận anh mua xe một phần để "khoe mẽ" và chấp nhận việc chiếc xe có vòng đời ngắn.

"Nó giống như smartphone vậy, cần được thay thế sau một thời gian để bắt kịp công nghệ mới nhất," Hor chia sẻ.

Tuy nhiên, đằng sau vẻ hào nhoáng đó là một thực tế khắc nghiệt: Cơ sở hạ tầng và dịch vụ hậu mãi đang hụt hơi trước tốc độ bán hàng.

Việc các hãng xe liên tục cắt giảm giá bán từ 8% đến 20% để chạy đua thị phần đang gây ra một hệ lụy kinh tế tiêu cực: Giá xe cũ sụt giảm không phanh. Điều này đẩy người vay mua xe vào tình trạng nợ nần chồng chất khi giá trị tài sản thấp hơn dư nợ ngân hàng, đồng thời làm xói mòn niềm tin vào giá trị lâu dài của phương tiện.

Lời cảnh báo rõ ràng nhất chính là trường hợp của Neta. Hãng xe này đã phải cắt giảm số lượng showroom tại Thái Lan từ 10 xuống còn vỏn vẹn 3 trung tâm do khó khăn tài chính, khiến khách hàng "khóc ròng" vì không có nơi sửa chữa.

Hãng tin Reuters dẫn báo cáo từ AlixPartners dự báo rằng đến năm 2030, chỉ có khoảng 15 trong số 129 thương hiệu xe điện Trung Quốc hiện nay có thể trụ vững.

Trước tình hình này, TCC đã đề xuất một gói chính sách cứng rắn lên Chính phủ Thái Lan. Theo đó, các hãng xe chỉ được nhận trợ cấp nếu cam kết thiết lập trung tâm dịch vụ tại các khu vực trọng điểm trong vòng 1 năm và đảm bảo nguồn cung linh kiện thay thế trong ít nhất 5 năm. Đây là bước đi cần thiết để chuyển dịch từ việc lắp ráp đơn thuần sang làm chủ công nghệ và dịch vụ.

Trong khi các hãng xe Trung Quốc đang bận rộn giải quyết khủng hối lỗi, những "ông lớn" Nhật Bản dù mất đi vị thế độc tôn (thị phần tại ASEAN-6 giảm xuống còn 63,9% trong năm qua) nhưng vẫn nắm giữ lợi thế cốt lõi. Đó là nhờ mạng lưới đại lý phủ khắp, dịch vụ bảo dưỡng tin cậy và hệ thống tài chính ổn định, những thứ mà các đối thủ mới không thể xây dựng trong ngày một ngày hai.

Mặc dù thị trường khó khăn dẫn đến sự rút lui hoặc thu hẹp quy mô của Suzuki, Honda hay Nissan tại Thái Lan. Tuy nhiên, chuyên gia Eugene Hsiao từ Macquarie Capital nhận định rằng nhóm khách hàng cần sự bền bỉ và ổn định vẫn sẽ là "thành trì" của các dòng xe truyền thống cho đến khi hạ tầng sạc và dịch vụ EV thực sự hoàn thiện.

Thái Lan đang ở giai đoạn then chốt để chuyển mình thành căn cứ sản xuất EV thực thụ của khu vực. Việc siết chặt quản lý, minh bạch hóa thông tin bảo hành và thực thi đạo luật bảo vệ người tiêu dùng không chỉ là cách để ổn định thị trường, mà còn là con đường duy nhất để xe điện thực sự trở thành tương lai bền vững, thay vì chỉ là một trào lưu nhất thời của những người thích công nghệ.

*Nguồn: Nation Thailand, Bangkok Post, Kr Asia