Trung Quốc chính thức hé lộ công nghệ thách thức Mỹ chỉ sau vài tuần, rút ngắn 95% thời gian, hỗ trợ 100 nghiên cứu, 1.000 tổ chức

Hệ thống này được công bố ngày 23/12. Đây là một dấu mốc quan trọng vì chỉ vài tuần trước, Mỹ thông báo một sáng kiến khoa học quy mô lớn dựa trên AI.

Nền tảng mới được thiết kế để vận hành ở cấp độ quốc gia. Hiện hệ thống đã được cung cấp cho hơn 1.000 tổ chức trên khắp Trung Quốc. Khác với các công cụ nghiên cứu truyền thống, hệ thống này có thể tự lập kế hoạch và thực hiện các nhiệm vụ khoa học phức tạp. Điều này làm dấy lên những câu hỏi mới về vai trò của AI đối với khoa học, an ninh và cạnh tranh công nghệ toàn cầu.

Theo China Science Daily, tác nhân AI mới có thể tiếp nhận các chỉ dẫn đơn giản bằng ngôn ngữ tự nhiên và tự hoàn thành toàn bộ quy trình nghiên cứu mà không cần nhiều sự can thiệp của con người. Khi được giao nhiệm vụ, hệ thống sẽ tự chia nhỏ vấn đề, phân bổ tài nguyên tính toán, chạy mô phỏng, phân tích dữ liệu lớn và tạo ra các báo cáo khoa học hoàn chỉnh.

Hệ thống này được xây dựng để đóng vai trò như một trợ lý nghiên cứu tự vận hành, thay vì chỉ là một công cụ thụ động. Các quan chức cho biết cách tiếp cận này giúp rút ngắn đáng kể thời gian nghiên cứu khoa học. Những công việc trước đây mất trọn một ngày của các nhà khoa học nay có thể hoàn thành trong khoảng một giờ, tức tiết kiệm được tới 95% thời gian.

Hiện hệ thống hỗ trợ gần 100 quy trình nghiên cứu khoa học. Các lĩnh vực trọng tâm gồm khoa học vật liệu, công nghệ sinh học và AI công nghiệp. Mục tiêu là đẩy nhanh tốc độ khám phá bằng cách tự động hóa các công đoạn nghiên cứu mang tính lặp lại nhưng đòi hỏi năng lực tính toán lớn.

Nền tảng này được vận hành trên mạng lưới siêu máy tính quốc gia của Trung Quốc, có tên là SCNet. Đây là một hạ tầng số tốc độ cao, kết nối hơn 30 trung tâm siêu máy tính trên cả nước, cho phép gom và phân bổ năng lực tính toán theo nhu cầu.

SCNet được triển khai lần đầu vào năm 2023, trong khuôn khổ nỗ lực tích hợp các nguồn lực siêu máy tính và điện toán thông minh ở cấp quốc gia. Hệ thống được chính thức ra mắt tại Khu công nghệ cao Binhai, thành phố Thiên Tân, vào tháng 4/2024. Kể từ đó, mạng lưới này đã mở rộng nhanh chóng và kết nối các trung tâm phục vụ cơ quan nhà nước, doanh nghiệp, trường đại học và viện nghiên cứu.

Việc cho phép AI truy cập trực tiếp vào hạ tầng này cho thấy Trung Quốc đã vượt qua giai đoạn thử nghiệm và chuyển sang triển khai trên quy mô lớn. Cách tiếp cận này có thể làm thay đổi căn bản cách thức tiến hành nghiên cứu khoa học trên toàn quốc.

Động thái của Trung Quốc diễn ra giữa lúc cạnh tranh với Mỹ trong lĩnh vực AI và điện toán tiên tiến ngày càng gay gắt. Trong nhiều thập kỷ, cả hai nước đã đầu tư mạnh vào siêu máy tính phục vụ các lĩnh vực nhạy cảm, như mô phỏng vũ khí, sản xuất tiên tiến và nghiên cứu dược phẩm.

Vào tháng 11, Tổng thống Donald Trump đã công bố Genesis Mission, một “Dự án Manhattan về AI”. Chương trình này do Bộ Năng lượng Mỹ dẫn đầu, nhằm huấn luyện các tác nhân AI bằng siêu máy tính liên bang và các kho dữ liệu nghiên cứu lớn của chính phủ.

Ông Trump cho biết chương trình sẽ “đầu tư vào khoa học ứng dụng AI để tăng tốc tiến bộ khoa học” và củng cố “vị thế dẫn đầu công nghệ và vai trò chiến lược toàn cầu của Mỹ”.

Tuy nhiên, kế hoạch của Mỹ bị ràng buộc bởi các mốc thời gian nghiêm ngặt, trong đó có yêu cầu trình diễn năng lực ban đầu trong vòng 270 ngày.

Việc Trung Quốc triển khai sớm trên quy mô lớn cũng làm dấy lên những lo ngại. Việc trao quyền kiểm soát trực tiếp mạng lưới siêu máy tính quốc gia cho AI có thể làm lộ dữ liệu nhạy cảm, gia tăng nguy cơ tấn công mạng, hoặc tạo điều kiện để AI tiếp cận các thông tin mật liên quan đến hệ thống vũ khí.

Theo SCMP