"Thành phố ngầm" sâu 32 m dưới lòng chợ Bến Thành: 4 tầng hầm rộng bằng 5 sân bóng đá, có giếng trời lớn hơn sân bóng rổ chuẩn NBA

Tọa lạc ngay khu vực vòng xoay Quách Thị Trang cũ - đối diện biểu tượng trăm năm chợ Bến Thành, nhà ga ngầm Bến Thành là một trong những công trình hạ tầng phức tạp nhất tại trung tâm TP.HCM.

Từ ngày 22/12/2024, nơi này chính thức đón khách đi metro số 1. Dù hiện mới phục vụ một tuyến, không gian bên dưới đã được thiết kế để kết nối thêm ba tuyến khác, mở ra hình hài một “thành phố ngầm” giữa lõi đô thị.

Có 4 tầng hầm rộng bằng 6 sân bóng đá, lượng bê tông đủ lấp đầy một nửa hồ Gươm

Điểm gây ấn tượng nhất của ga Bến Thành là quy mô 4 tầng ngầm, với điểm sâu nhất khoảng 32m so với mặt đất, tương đương chiều cao một tòa nhà từ 8 - 10 tầng. Công trình dài 236m, rộng 60m, có tổng diện tích sàn 37.658 m², lớn gần bằng 5 lần diện tích mặt cỏ sân vận động quốc gia Mỹ Đình.

Bao quanh không gian đồ sộ này là 370 tấm tường vây có tổng chiều dài 1.612 m. Mỗi tấm dày 1–2 m và cắm sâu từ 39 đến 58 m, giúp giữ ổn định hố đào giữa khu vực đô thị đông đúc.

Bốn tầng ngầm được phân chia theo từng công năng. Tầng B1 là sảnh chính, bố trí máy bán vé, cổng kiểm soát tự động, khu hướng dẫn hành khách, văn phòng và các phòng kỹ thuật. Tầng B2 hiện phục vụ metro số 1. Xuống sâu hơn, tầng B3 gồm khu kỹ thuật và ke ga dành cho tuyến số 4, trong khi tầng B4 được chuẩn bị để đón tuyến số 2 trong tương lai.

Giếng trời "Hoa sen": Đưa ánh sáng tự nhiên xuống độ sâu hàng chục mét

Khác với những nhà ga ngầm khép kín thường thấy trên thế giới, ga Bến Thành tạo điểm nhấn ở ngay trung tâm bằng giếng trời (Toplight) mang hình hoa sen cách điệu.

Công trình cao khoảng 6m, đường kính ngoài khoảng 27 m, diện tích lớn gấp 1,4 lần sân bóng rổ theo tiêu chuẩn NBA. Giếng trời gồm hệ khung thép kết hợp kính cách nhiệt và các tấm nhôm tổ ong. Phần kính sử dụng lớp phim ép ở giữa, trong khi phần lớn vật liệu hoàn thiện được gia công và nhập khẩu từ Nhật Bản.

Hoạt động như một “phễu gom sáng”, vòm kính đưa ánh sáng tự nhiên từ mặt đất xuống khu vực sảnh B1, giúp không gian bên dưới thông thoáng và mở tầm nhìn về phía chợ Bến Thành. Mới đây, nơi này tiếp tục được bổ sung đồng hồ gốm sứ cao hơn 3m, gồm 12 cánh hoa sen cách điệu với nhiều họa tiết văn hóa Việt Nam.

"Siêu nút giao" của 4 tuyến đường sắt đô thị

Trong quy hoạch mạng lưới đường sắt đô thị TP.HCM, ga Bến Thành được xác định là đầu mối trung chuyển đặc biệt khi thiết kế để kết nối 4 tuyến metro gồm tuyến số 1, số 2, số 3a và số 4.

Tính đến đầu tháng 9/2026, “siêu nút giao” này mới phục vụ tuyến số 1. Tuyến số 2 Bến Thành – Tham Lương đã được khởi công, còn tuyến số 3a và tuyến số 4 vẫn trong quá trình chuẩn bị đầu tư, hoàn thiện quy hoạch.

Khi mạng lưới được hoàn thành, hàng trăm nghìn hành khách có thể dễ dàng chuyển tuyến ngay bên dưới nhà ga mà không phải di chuyển lên mặt đất, hình thành trục kết nối từ đông sang tây và từ bắc xuống nam thành phố.

Hơn thế nữa, tầng B1 của nhà ga còn đóng vai trò là "cửa ngõ" kết nối trực tiếp với không gian thương mại ngầm trải dài bên dưới đường Lê Lợi (kéo dài tới ga Nhà hát Thành phố).

Về lâu dài, đây sẽ là mô hình phát triển đô thị gắn kết với giao thông công cộng (TOD) điển hình, tạo ra một tâm điểm mua sắm, giải trí và dịch vụ khổng lồ hoàn toàn vô hình trên mặt đất.