Nga đón thêm cú sốc lớn từ châu Âu

Ngày 6/2, Chủ tịch Ủy ban châu Âu (EC) Ursula von der Leyen công bố gói trừng phạt thứ 20 của Liên minh châu Âu (EU) nhằm vào Nga, tiếp tục mở rộng sức ép trong bối cảnh xung đột Nga - Ukraine chưa có dấu hiệu hạ nhiệt.

Phát biểu trong thông cáo đăng tải trên trang chủ EC, bà von der Leyen cho biết gói biện pháp mới được đưa ra khi các cuộc đàm phán hòa bình quan trọng đang diễn ra tại Abu Dhabi (UAE). “Chúng ta cần nhìn thẳng vào thực tế: Nga chỉ ngồi vào bàn đàm phán với thiện chí thực sự khi bị đặt dưới áp lực. Chính vì vậy, hôm nay chúng tôi tăng cường hành động,” bà nhấn mạnh.

Theo đề xuất, gói trừng phạt tập trung vào ba lĩnh vực chủ chốt gồm năng lượng, dịch vụ tài chính và thương mại.

Trong lĩnh vực năng lượng, EC đề xuất áp đặt lệnh cấm toàn bộ các dịch vụ hàng hải đối với dầu thô của Nga. Do vận tải biển mang tính toàn cầu, biện pháp này dự kiến sẽ được triển khai phối hợp với các đối tác cùng chí hướng sau khi Nhóm G7 thông qua quyết định liên quan.

Đáng chú ý, EU bổ sung thêm 43 tàu thuộc “Hạm đội Bóng tối” của Nga vào danh sách trừng phạt, nâng tổng số lên 640 tàu. Đây là lực lượng tàu bị phương Tây cáo buộc tham gia vận chuyển dầu nhằm né tránh các lệnh hạn chế. Bên cạnh đó, EC cũng đề xuất cấm cung cấp dịch vụ bảo trì cho tàu chở khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) và tàu phá băng của Nga, nhằm tiếp tục làm suy yếu năng lực xuất khẩu năng lượng của Moscow.

Ở mảng tài chính, gói trừng phạt mới bổ sung 20 ngân hàng Nga vào danh sách hạn chế, đồng thời áp dụng biện pháp kiểm soát đối với tiền mã hóa, các công ty và nền tảng giao dịch tiền mã hóa có liên quan đến Nga. EU cũng mở rộng giám sát sang một số ngân hàng tại các nước thứ ba bị cho là hỗ trợ hoạt động buôn bán hàng hóa bị trừng phạt.

Về thương mại, EC đề xuất siết chặt hơn nữa các hạn chế xuất khẩu sang Nga, với danh mục cấm mới trị giá hơn 360 triệu euro, bao gồm cao su, máy kéo và các dịch vụ an ninh mạng. Song song, EU dự kiến cấm nhập khẩu thêm kim loại, hóa chất và khoáng sản chiến lược từ Nga với tổng giá trị hơn 570 triệu euro - những mặt hàng trước đó chưa nằm trong diện trừng phạt.

Ngoài ra, các hạn chế xuất khẩu cũng được mở rộng đối với hàng hóa và công nghệ có thể phục vụ trực tiếp cho xung đột, như vật liệu sản xuất thuốc nổ, đồng thời đề xuất áp hạn ngạch đối với amoniac.

Chủ tịch EC kêu gọi 27 quốc gia thành viên EU sớm thông qua gói biện pháp mới, nhấn mạnh đây sẽ là “thông điệp mạnh mẽ” sau bốn năm xung đột. “Cam kết của chúng tôi đối với Ukraine không lay chuyển,” bà nói.

Hiện gói trừng phạt cần được toàn bộ các nước thành viên EU đồng thuận trước khi có hiệu lực.

Phía Nga chưa đưa ra phản hồi chính thức. Tuy nhiên, người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov nhiều lần khẳng định Moscow coi các lệnh trừng phạt của EU là “bất hợp pháp”, đồng thời cho rằng Nga đã đạt “mức độ miễn nhiễm nhất định” và thích nghi với các biện pháp kiềm chế kinh tế. Theo ông, các lệnh trừng phạt cũng là “con dao hai lưỡi”, gây tác động ngược trở lại các nước áp đặt.

Đến nay, EU đã triển khai 19 vòng trừng phạt đối với Nga. Dù kinh tế Nga vẫn duy trì hoạt động, các quan chức châu Âu cho rằng sức ép đang ngày càng gia tăng. EU thậm chí đang xem xét cơ chế chặn xuất khẩu một số loại máy móc sang Kyrgyzstan nhằm ngăn nguy cơ trung chuyển sang Nga - động thái có thể đánh dấu lần đầu khối này dừng toàn bộ xuất khẩu đối với một quốc gia cụ thể.