Phát biểu tại Chương trình Giải thưởng Quỹ đầu tư chứng khoán Việt Nam 2026 (VFA 2026) ngày 22/9, bà Vũ Thị Chân Phương, Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN), cho biết ngành quỹ đang đứng trước những yêu cầu mới trong giai đoạn phát triển tiếp theo của thị trường chứng khoán Việt Nam.
Theo Chủ tịch UBCKNN, phát triển ngành quỹ cần được đặt trong tổng thể quá trình tái cấu trúc cơ sở nhà đầu tư, nâng cao chất lượng thị trường, chất lượng cung cấp dịch vụ của các công ty quản lý quỹ và tăng khả năng huy động, phân bổ nguồn vốn trung và dài hạn cho nền kinh tế.
Bà Phương cho rằng phát triển ngành quỹ không đơn thuần là tạo thêm sản phẩm đầu tư cho người dân, mà quan trọng hơn là hình thành và phát triển lực lượng nhà đầu tư tổ chức chuyên nghiệp, tập hợp các nguồn vốn trong xã hội, chuyển hóa những nguồn vốn phân tán thành dòng vốn có tổ chức, được quản lý chuyên nghiệp và phân bổ vào các lĩnh vực có khả năng tạo ra giá trị lâu dài cho nền kinh tế.
Tính đến cuối tháng 6/2026, Việt Nam có 43 công ty quản lý quỹ và 141 quỹ đầu tư chứng khoán. Tính cả danh mục ủy thác đầu tư, tổng tài sản do các công ty quản lý quỹ quản lý đạt khoảng 846.000 tỷ đồng, tương đương 32,5 tỷ USD.
Trong 10 năm qua, tổng giá trị tài sản quản lý bởi các công ty quản lý quỹ tăng bình quân trên 20% mỗi năm. Quỹ mở và ETF hiện chiếm khoảng 80% tổng giá trị tài sản ròng.
Tuy nhiên, theo Chủ tịch UBCKNN, mục tiêu trong giai đoạn mới không chỉ là tăng quy mô tài sản quản lý, mà còn phải nâng cao chất lượng dòng vốn, năng lực quản trị, tính chuyên nghiệp và khả năng đóng góp của ngành quỹ đối với sự phát triển của thị trường tài chính và nền kinh tế.
“Đặc biệt đề cao tái cấu trúc các công ty quản lý quỹ”
Một trong những định hướng được UBCKNN đưa ra là tiếp tục hoàn thiện khung khổ pháp lý và cơ chế chính sách nhằm mở rộng không gian cho ngành quỹ phát triển.
Theo đó, UBCKNN sẽ tiếp tục rà soát, nghiên cứu hoàn thiện các quy định liên quan đến tổ chức và hoạt động của công ty quản lý quỹ, quỹ đầu tư, đại lý phân phối và các tổ chức cung cấp dịch vụ; đồng thời tạo điều kiện phát triển đa dạng hơn các loại hình quỹ và sản phẩm đầu tư phù hợp với nhu cầu tích lũy, đầu tư dài hạn của người dân.
Chủ tịch UBCKNN nhấn mạnh tinh thần xuyên suốt là khuyến khích đổi mới nhưng phải đi cùng quản trị rủi ro, minh bạch, an toàn và bảo vệ quyền lợi hợp pháp của nhà đầu tư.
Đáng chú ý, bà Phương cho biết UBCKNN “đặc biệt đề cao tái cấu trúc các công ty quản lý quỹ”.
Theo Chủ tịch UBCKNN, điều cần thiết là nâng cao chất lượng ngành quỹ, trong đó nâng cao uy tín của nhà quản lý quỹ để nhà đầu tư yên tâm đầu tư, bởi đây là ngành cần niềm tin và uy tín. Cùng với đó là yêu cầu phổ biến kiến thức cho nhà đầu tư.
UBCKNN đồng thời đặt mục tiêu thúc đẩy quá trình tái cấu trúc cơ sở nhà đầu tư theo hướng tăng tỷ trọng nhà đầu tư tổ chức và nhà đầu tư chuyên nghiệp. Mục tiêu không chỉ là tăng số lượng nhà đầu tư tổ chức mà từng bước hình thành một cơ sở nhà đầu tư cân bằng hơn, chuyên nghiệp hơn và có khả năng cung cấp nguồn vốn dài hạn tốt hơn cho thị trường.
Kiểm soát chặt định giá tài sản, thanh khoản và xung đột lợi ích
Cùng với tái cấu trúc, Chủ tịch UBCKNN yêu cầu các công ty quản lý quỹ nâng cao năng lực cạnh tranh và chuẩn mực hoạt động, gắn với ứng dụng khoa học công nghệ, tính minh bạch và đạo đức nghề nghiệp.
Các công ty cần tiếp tục nâng cao chất lượng quản trị, quản trị rủi ro, năng lực phân tích và quản lý danh mục; chú trọng phát triển nguồn nhân lực chuyên nghiệp, ứng dụng công nghệ và chuẩn hóa quy trình hoạt động theo thông lệ quốc tế.
Đặc biệt, theo bà Phương, cần kiểm soát chặt chẽ các rủi ro liên quan đến định giá tài sản, thanh khoản, xung đột lợi ích và quản lý tài sản của nhà đầu tư; đồng thời đặt yêu cầu bảo vệ quyền lợi nhà đầu tư và tuân thủ pháp luật ở vị trí xuyên suốt trong hoạt động của mỗi công ty quản lý quỹ.
Về phía cơ quan quản lý, UBCKNN sẽ tiếp tục tăng cường giám sát theo hướng dựa trên rủi ro, nâng cao hiệu quả giám sát và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm, qua đó củng cố kỷ luật, kỷ cương và niềm tin của thị trường.
Một định hướng khác là phát triển sản phẩm quỹ theo hướng đa dạng, chuyên nghiệp và gắn với nhu cầu vốn của nền kinh tế. Theo Chủ tịch UBCKNN, thị trường cần có thêm các sản phẩm phù hợp với nhu cầu tích lũy dài hạn của người dân, đồng thời nghiên cứu những sản phẩm có khả năng kết nối nguồn vốn với các lĩnh vực như hạ tầng, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, tăng trưởng xanh và phát triển bền vững.
UBCKNN cũng xác định việc phổ biến kiến thức cho nhà đầu tư cá nhân là nhiệm vụ cần được thực hiện thường xuyên và lâu dài. Nội dung tuyên truyền sẽ tập trung vào đặc điểm và cơ chế hoạt động của từng loại quỹ, mức độ rủi ro, chi phí, thanh khoản, phương pháp lựa chọn sản phẩm và nguyên tắc phân bổ tài sản. Theo bài phát biểu, UBCKNN hiện đã ký MOU với 6 trường đại học hàng đầu và xa hơn sẽ hướng tới các trường phổ thông để người dân hiểu rõ hơn về đầu tư tài chính.
Trong giai đoạn mới, Chủ tịch UBCKNN cho rằng ngành quỹ cần được nhìn nhận không chỉ là một bộ phận cung cấp sản phẩm đầu tư, mà là một lực lượng định chế đầu tư chuyên nghiệp, có vai trò tập hợp nguồn vốn, chuyển hóa thành các dòng vốn dài hạn và phân bổ hiệu quả vào nền kinh tế.
UBCKNN cho biết sẽ tiếp tục hoàn thiện thể chế, nâng cao hiệu quả quản lý giám sát, thúc đẩy đổi mới sản phẩm, phát triển cơ sở nhà đầu tư và tăng cường hội nhập quốc tế, qua đó tạo nền tảng để ngành quỹ phát triển an toàn, minh bạch, chuyên nghiệp và có năng lực cạnh tranh cao hơn.
.png "Mặt bằng lãi suất toàn cầu đối mặt nguy cơ duy trì ở vùng cao trong dài hạn")
