Chọn Trung Quốc xây đường sắt cao tốc 13,6 tỷ USD, quốc gia giàu top đầu thế giới chính thức vận hành chuyến tàu chạy 200km/h giữa sa mạc

Etihad Rail ngày 30/6 đưa dịch vụ chở khách vào giai đoạn thử nghiệm trên chặng nối thủ đô Abu Dhabi với Fujairah, tiểu vương quốc nằm bên bờ vịnh Oman. Thời gian di chuyển giữa 2 địa điểm khoảng 105 phút.

Đây là bước chuẩn bị để UAE khai thác mạng lưới đường sắt chở khách nối 11 thành phố và khu vực, gồm Abu Dhabi, Dubai, Sharjah, Fujairah, Al Dhaid, Al Faya, Al Sila, Al Dhannah, Al Mirfa, Madinat Zayed và Mezaira’a. Toàn bộ hệ thống dự kiến hoàn thiện vào tháng 3/2027.

Dịch vụ sẽ sử dụng 13 đoàn tàu, mỗi đoàn có sức chứa khoảng 400 người, vận tốc tối đa 200 km/h. Hãng CAF của Tây Ban Nha cung cấp 9 đoàn tàu gồm 7 toa, trong khi CRRC Thanh Đảo Tứ Phương của Trung Quốc sản xuất 4 đoàn còn lại, mỗi đoàn gồm 5 toa.

Giới chức UAE dự báo mạng lưới có thể phục vụ 36 triệu lượt hành khách mỗi năm vào năm 2030. Việc đưa đường sắt chở khách vào hoạt động được kỳ vọng giúp giảm thời gian đi lại giữa các tiểu vương quốc, đồng thời hạn chế áp lực lên hệ thống đường bộ.

Mạng lưới này dùng chung phần lớn hạ tầng với tuyến đường sắt vận tải hàng hóa quốc gia, kéo dài khoảng 900 km từ Ghuwaifat, gần biên giới Arab Saudi ở phía tây, tới Fujairah ở phía đông. Tuyến đi qua cả 7 tiểu vương quốc, kết nối các thành phố lớn với cảng biển, khu công nghiệp và trung tâm logistics.

Các đoàn tàu hàng đã hoạt động trên toàn mạng lưới từ năm 2023. Hệ thống sử dụng khổ đường tiêu chuẩn, phần lớn được xây dựng dưới dạng đường đôi và trang bị công nghệ kiểm soát tàu châu Âu ETCS cấp độ 2.

Etihad Rail là một phần của Chương trình Đường sắt UAE, có tổng vốn đầu tư 50 tỷ dirham (13,6 tỷ USD). Khoản tiền này bao gồm mạng lưới chở hàng, chở khách và các hạng mục mở rộng, không phải chi phí riêng của tuyến Abu Dhabi - Fujairah hay đội tàu chở khách.

Giai đoạn 2 của tuyến đường sắt quốc gia dài hơn 600 km được chia thành nhiều gói xây dựng. Các doanh nghiệp Trung Quốc giành được một số hợp đồng lớn nhưng thường liên danh với nhà thầu UAE, Hàn Quốc hoặc các đối tác quốc tế.

Gói A dài 139 km, nối Ruwais với Ghuwaifat ở biên giới Arab Saudi, trị giá 1,5 tỷ dirham (408 triệu USD). Hợp đồng được trao cho liên danh giữa China State Construction Engineering Corporation Middle East và SK Engineering & Construction của Hàn Quốc.

Hai gói B và C có tổng chiều dài khoảng 310 km, giá trị 4,4 tỷ dirham (1,2 tỷ USD). Liên danh China Railway Construction Corporation và Ghantoot Transport & General Contracting của UAE phụ trách xây nền đường, cầu, đường chui và lắp đặt đường ray.

Gói D, nối khu vực Dubai - Sharjah với hai cảng Fujairah và Khorfakkan, có giá trị 4,6 tỷ dirham (1,25 tỷ USD). Hợp đồng thuộc về liên danh China Railway Construction Corporation và National Projects Construction của UAE.

Đây là một trong những đoạn phức tạp nhất của dự án do tuyến phải đi qua dãy núi Hajar. Gói thầu dài khoảng 145 km, gồm 15 đường hầm với tổng chiều dài khoảng 16 km, 35 cây cầu và 32 đường chui.

Ngoài các doanh nghiệp Trung Quốc, dự án còn có sự tham gia của nhiều tập đoàn đến từ châu Âu và khu vực. Siemens Mobility của Đức đảm nhận các hạng mục tín hiệu và điều khiển, CAF của Tây Ban Nha cung cấp phần lớn đội tàu chở khách. Một số liên danh xây dựng còn có nhà thầu Hàn Quốc và doanh nghiệp bản địa UAE.

Các doanh nghiệp Trung Quốc có lợi thế nhờ kinh nghiệm xây dựng đường sắt, cầu và hầm với quy mô lớn. Một số tập đoàn có thể tham gia từ khâu thiết kế, thi công nền đường tới sản xuất đoàn tàu và cung cấp thiết bị, giúp giảm số lượng đầu mối trong quá trình triển khai.

Theo Yu Hao, giám đốc dự án của China Railway International Group, các doanh nghiệp Trung Quốc đã thể hiện năng lực trong thiết kế kỹ thuật, xây dựng và phát triển bền vững. Việc được trao hợp đồng, dù vậy, vẫn dựa trên quá trình đấu thầu và đánh giá về kỹ thuật, tiến độ cũng như chi phí của chủ đầu tư.

Sự tham gia của các tập đoàn Trung Quốc còn phù hợp với mục tiêu mở rộng kết nối hạ tầng trong sáng kiến Vành đai và Con đường. Mạng lưới Etihad Rail trong tương lai có thể nối với Arab Saudi và tuyến đường sắt khoảng 300 km dẫn tới cảng Sohar của Oman, hình thành hành lang vận tải xuyên vùng Vịnh.

UAE thuộc nhóm hơn 20 quốc gia giàu nhất thế giới xét theo GDP bình quân đầu người, đồng thời nằm trong nhóm dẫn đầu về tài sản do các quỹ đầu tư quốc gia quản lý.

Theo SCMP