BYD “chơi lớn”: Nhắm đường đua F1 để thử xe điện, thách thức Tesla?

Mới đây, bà Stella Li - Phó Chủ tịch điều hành BYD, đã chính thức xác nhận hãng đang trong quá trình thảo luận với Formula 1 (F1).

Cuộc gặp gỡ trực tiếp giữa bà và CEO F1 Stefano Domenicali tại Thượng Hải không chỉ đơn thuần là một động thái ngoại giao, mà là chỉ dấu cho một bước ngoặt lịch sử: Lần đầu tiên một "đế chế" xe điện Trung Quốc muốn đặt chân vào thánh đường của tốc độ và cơ khí đỉnh cao.

Sự kiện này diễn ra ngay sau khi BYD công bố những con số tăng trưởng kỷ lục, khẳng định vị thế của mình không chỉ ở quy mô sản xuất mà còn ở khát vọng làm chủ những đỉnh cao công nghệ khó nhất.

Khi F1 không còn là sân chơi của riêng xe xăng dầu

Lý do BYD chọn thời điểm này để đàm phán nằm ở sự thay đổi mang tính bước ngoặt của F1. Từ năm 2026, giải đua danh giá nhất hành tinh sẽ áp dụng quy định kỹ thuật mới, đánh dấu cuộc đại tu lớn nhất trong nhiều thập kỷ.

F1 sẽ tăng mạnh tỷ trọng năng lượng từ động cơ điện lên đến 50% tổng công suất và hướng tới mục tiêu phát thải ròng bằng 0 (net-zero) vào năm 2030. Đây chính là "sân chơi" sở trường của BYD, nơi họ có thể phát huy tối đa kinh nghiệm dày dặn trong việc sản xuất pin và hệ thống truyền động điện.

Thay vì chỉ là những khối pin tĩnh lặng trên các mẫu xe đường phố, BYD muốn chứng minh rằng hệ thống quản lý năng lượng (EMS) và động cơ điện của họ đủ bền bỉ để chịu đựng áp lực nghẹt thở trên đường đua. Bà Stella Li nhấn mạnh: "F1 là cơ hội tuyệt vời để chúng tôi đưa công nghệ của mình vào thử nghiệm ở môi trường khắc nghiệt nhất".

Trong F1, sự chênh lệch chỉ một phần nghìn giây có thể định đoạt chiến thắng. Việc ép các cell pin hoạt động ở cường độ xả cực đại liên tục trong các pha tăng tốc, đồng thời sạc siêu nhanh trong các pha phanh tái tạo năng lượng (ERS) là một thách thức kỹ thuật mà BYD khao khát chinh phục.

Hiện tại, gã khổng lồ này đang cân nhắc ba kịch bản tham gia:

Trở thành chủ sở hữu đội đua: Một bước đi mạo hiểm nhưng mang lại quyền kiểm soát tuyệt đối về thương hiệu.

Nhà cung cấp đơn vị nguồn (Power Unit): Vai trò này được giới chuyên môn đánh giá là khả thi và thông minh nhất. BYD có thể tập trung vào thế mạnh cốt lõi là pin và mô-tơ điện để cung cấp cho các đội đua hiện có, tương tự như cách Honda hay Mercedes đang làm.

Nhà tài trợ chiến lược: Một phương án an toàn để tăng độ nhận diện thương hiệu toàn cầu, nhưng sẽ ít mang lại giá trị về mặt nghiên cứu và phát triển (R&D).

Việc chọn làm nhà cung cấp đơn vị nguồn giúp BYD phô diễn sức mạnh kỹ thuật mà không cần gánh vác toàn bộ bộ máy vận hành cồng kềnh, vốn đòi hỏi kinh nghiệm quản trị đội đua và chiến thuật chặng cực kỳ phức tạp.

Áp lực soán ngôi Tesla và rủi ro từ cuộc đua "đốt tiền"

Sự tự tin của BYD hoàn toàn có cơ sở khi họ vừa trải qua một năm 2025 rực rỡ với doanh số kỷ lục 4,6 triệu xe, chính thức soán ngôi Tesla để trở thành nhà sản xuất xe điện lớn nhất thế giới.

Với chuỗi cung ứng khép kín từ mỏ khoáng sản, tự sản xuất chip cho đến thành phẩm pin Blade danh tiếng, BYD sở hữu lợi thế về giá thành và tốc độ phát triển mà ngay cả các hãng xe truyền thống châu Âu cũng phải khao khát.

Việc ông lớn này hiện diện tại F1 sẽ là lời khẳng định đanh thép, giúp xóa bỏ hoàn toàn định kiến "xe Trung Quốc chỉ là xe giá rẻ" và nâng tầm thương hiệu vào phân khúc hạng sang, cạnh tranh trực tiếp với Ferrari, McLaren hay Mercedes-Benz trong mắt giới thượng lưu toàn cầu.

Tuy nhiên, F1 cũng được mệnh danh là "hố đen" tài chính. Mặc dù F1 hiện nay đã có quy định về giới hạn ngân sách, nhưng chi phí để phát triển một đơn vị nguồn đạt chuẩn từ con số không vẫn có thể tiêu tốn hàng tỷ USD. 

Lịch sử F1 đã chứng kiến không ít gã khổng lồ như Toyota hay Honda từng phải rút lui trong tiếc nuối khi không thể thích nghi với sự khắc nghiệt của giải đấu này.

Đối với một doanh nghiệp đi lên từ sản xuất pin điện thoại và xe bus điện như BYD, việc làm quen với văn hóa "đốt tiền cho tốc độ" của châu Âu sẽ là một bài kiểm tra về bản lĩnh thực sự.

Ngoài ra, việc gia nhập F1 cũng đi kèm với những áp lực về chính trị và quy định khắt khe của FIA, đặc biệt là khi BYD là một đại diện đến từ Trung Quốc, một cường quốc đang có những cạnh tranh quyết liệt về thương mại xe điện với phương Tây.

Mặc dù cuộc đàm phán mới ở giai đoạn khởi đầu, nhưng tham vọng của BYD đã gửi đi một thông điệp mạnh mẽ về kỷ nguyên điện hóa toàn cầu. Nếu BYD thực sự xuất hiện trên lưới xuất phát vào năm 2026, đó sẽ là một cú hích cực lớn cho hình ảnh xe điện Trung Quốc. 

Việc BYD muốn gia nhập F1 là một ván bài lớn. Nếu thành công, họ sẽ không chỉ thắng trên đường đua mà còn thắng tuyệt đối trong tâm trí người tiêu dùng toàn cầu, khẳng định rằng xe điện đã thực sự trưởng thành và đủ sức mạnh để thống trị những đỉnh cao khắt khe nhất của nền công nghiệp ô tô thế giới.

Tuy nhiên, hành trình từ những xưởng sản xuất pin ở Quảng Đông đến bục vinh quang tại Monaco hay Silverstone vẫn còn rất nhiều chông gai và đòi hỏi BYD phải chứng minh nhiều hơn là chỉ những con số doanh số khổng lồ.

*Nguồn: Nikkei Asia