Buồn của Nhật Bản: Cường quốc công nghệ bị Trung Quốc vượt mặt về trình độ, tụt xuống hạng 4 toàn cầu

Trong báo cáo trình độ công nghệ mà Bộ Khoa học và Công nghệ Thông tin Hàn Quốc tiến hành 2 năm một lần vừa được công bố, vị thế của Trung Quốc trong "bảng xếp hạng" khoa học, công nghệ đã tăng lên top 3, bỏ lại cả Nhật Bản và Hàn Quốc ở phía sau.

Bộ Khoa học và Công nghệ Hàn Quốc sẽ rà soát các bài báo khoa học và bằng sáng chế trong 11 lĩnh vực, bao gồm xây dựng, giao thông, hàng không, quốc phòng và chế tạo cơ khí để đánh giá vị thế công nghệ của các quốc gia.

Theo đó, báo cáo cho thấy Bắc Kinh đang tăng tốc đầu tư chiến lược vào nghiên cứu tiên tiến. Báo cáo mới nhất lấy mức phát triển khoa học - công nghệ của Mỹ năm 2024 làm mốc chuẩn 100%. Liên minh châu Âu đứng thứ hai với 93,8%. Trung Quốc xếp thứ ba với 86,8%, tăng một bậc so với năm 2022 và vượt Nhật Bản. Nhật Bản đứng thứ tư với 86,2%. Hàn Quốc đạt 82,8%.

Chi tiêu cho nghiên cứu và phát triển (R&D) của Trung Quốc tăng đều trong những năm qua. Năm ngoái, tổng chi R&D vượt 3.900 tỷ nhân dân tệ, tương đương 565 tỷ USD. Cường độ đầu tư vào R&D, được tính bằng tỷ lệ chi R&D trên GDP, đạt 2,8%. Mức này cao hơn mức trung bình của 38 quốc gia thành viên thuộc Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD). Trung Quốc không phải thành viên nhưng được xem là đối tác chủ chốt.

Được thực hiện bởi một cơ quan của Chính quyền Hàn Quốc, báo cáo cũng tập trung vào sự vượt trội của Trung Quốc so với nước này. Theo đó, Trung Quốc đã vượt Hàn Quốc trong 11 lĩnh vực ưu tiên và 136 công nghệ lõi giai đoạn 2022 - 2024.

Các chuyên gia nhận định khoảng cách ngày càng lớn cho thấy hai nước cần vượt qua tư duy cạnh tranh “được - mất” và tăng cường hợp tác trong phát triển kinh tế và công nghệ.

Hàn Quốc chậm hơn Mỹ 2,8 năm về năng lực công nghệ tổng thể. Khoảng cách của Trung Quốc với Mỹ là 2,1 năm. Như vậy, Hàn Quốc kém Trung Quốc 0,7 năm.

Giáo sư nghiên cứu Đông Bắc Á Zhang Huizhi tại Đại học Jilin cho rằng hai nước cần mở rộng hợp tác trong các công nghệ mới nổi. Bà nhấn mạnh vai trò của việc phối hợp xây dựng tiêu chuẩn kỹ thuật và khung pháp lý.

Bà cho rằng nếu chỉ tập trung so sánh công nghệ bên nào tiên tiến hơn, cạnh tranh sẽ gia tăng và ảnh hưởng đến hợp tác song phương. Bà nhận định Trung Quốc luôn tìm kiếm hợp tác ở cấp độ cao hơn, trong khi Hàn Quốc chưa hoàn toàn thừa nhận vai trò của Trung Quốc trong xây dựng tiêu chuẩn và quy tắc.

Bà cũng cho rằng một số nhà hoạch định chính sách Hàn Quốc vẫn tập trung vào việc làm chậm tiến bộ công nghệ của Trung Quốc. Bà đánh giá mục tiêu này là không thực tế.

Theo bà Zhang, khi Seoul thừa nhận hoàn toàn sự trỗi dậy công nghệ của Trung Quốc, doanh nghiệp hai bên sẽ cân nhắc các dự án hợp tác cụ thể. Bà cho rằng tiến trình này cần thời gian và phụ thuộc vào mức độ dư địa phát triển công nghệ mà Hàn Quốc có thể đạt được từ Mỹ.

Báo cáo cho biết năm 2024, Trung Quốc vượt Hàn Quốc trong công nghệ pin sạc. Đây là lĩnh vực chiến lược mà Seoul dẫn đầu cách đó hai năm. Trung Quốc cũng vượt lên trong điện hạt nhân thế hệ mới và công nghệ sinh học tiên tiến. Trước đó, hai nước ở thế ngang bằng trong các lĩnh vực này.

Giới chức Trung Quốc coi tự chủ công nghệ là yếu tố then chốt để củng cố sức chống chịu của nền kinh tế trong bối cảnh cạnh tranh gia tăng với Mỹ và các đồng minh.

Năm 2022, Trung Quốc lần đầu vượt Hàn Quốc trong 136 công nghệ trọng điểm. Khi đó, Trung Quốc kém Mỹ 3 năm về trình độ công nghệ. Hàn Quốc kém Mỹ 3,2 năm.

Theo SMCP