Quản lý 1.000 kênh YouTube, 150 trang facebook?
Ngày 15/5, Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an đã ra quyết định khởi tố 5 vụ án hình sự về tội “Xâm phạm quyền tác giả, quyền liên quan” theo Điều 225 Bộ luật Hình sự.
Trong các vụ án được khởi tố, đáng chú ý có vụ việc xảy ra tại Công ty Cổ phần Thương mại và Dịch vụ Truyền thông Bihaco (BH Media). Cơ quan điều tra đã khởi tố bị can Nguyễn Hải Bình, Tổng Giám đốc BH Media để điều tra hành vi liên quan.
Thành lập năm 2008, BH Media tự giới thiệu là doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực nội dung số, phát hành âm nhạc, quản lý bản quyền và khai thác nội dung trên YouTube, Facebook, TikTok. Công ty này cho biết hiện họ sở hữu hơn 1.000 kênh YouTube, hơn 150 trang Facebook và TikTok, đồng thời là đối tác chính thức của YouTube tại Việt Nam.
BH Media từng cho biết hệ thống của họ phục vụ hơn 20 triệu người dùng mỗi ngày trên toàn cầu, sở hữu nhiều nút vàng và nút bạc YouTube, trong đó có một kênh đạt nút kim cương với hơn 10 triệu người theo dõi. Theo thông tin từ công ty này, họ khai thác nội dung có bản quyền, và cung cấp dịch vụ “bảo vệ bản quyền” cho đối tác.
Nhận bản quyền từ Quốc ca đến cả nghìn bài hát Việt?
Tuy nhiên, lịch sử hoạt động kinh doanh của BH Media lại liên tục dính đến những vụ việc tai tiếng liên quan đến vấn đề bản quyền. Trong đó, đáng chú ý nhất là vụ việc xảy ra cuối năm 2021, khi nhiều video Quốc ca Việt Nam, bài hát Tiến quân ca bị YouTube nhận diện bản quyền liên quan tới BH Media.
Đỉnh điểm là sự cố xảy ra trong trận đấu giữa đội tuyển Việt Nam và Lào tại AFF Cup tối 6/12/2021. Thời điểm đó, trong phần lễ chào cờ trước trận đấu, khán giả theo dõi trên YouTube không nghe được Quốc ca Việt Nam. Trên màn hình xuất hiện thông báo: “Vì lý do bản quyền âm nhạc, chúng tôi buộc lòng phải tắt tiếng ở phần lễ chào cờ”.
Cùng thời điểm, nhạc sĩ Giáng Son công khai phản ứng vì ca khúc “Giấc mơ trưa” của mình cũng bị hệ thống báo bản quyền liên quan tới BH Media. Nhạc sĩ Nguyễn Minh Cường cũng tố cáo việc bài hit Hoa nở không màu của anh bị BH Media đánh bản quyền trái phép.
Theo phản ánh của báo chí, không chỉ “Giấc mơ trưa”, nhiều ca khúc như “Tiếng trống Mê Linh”, “Nửa đời hương phấn” hay các video biểu diễn cũ cũng từng bị người dùng YouTube phản ánh là bị “đánh gậy bản quyền” liên quan đến BH Media.
Còn theo tố cáo của Trung tâm Bảo vệ Quyền Tác giả Âm nhạc Việt Nam (VCPMC) cuối năm 2021, có ít nhất 865 tác phẩm, 76 đĩa CD từ hàng chục tác giả bị BH Media tự ý xác nhận bản quyền.
BH Media khi đó phủ nhận cáo buộc “nhận vơ bản quyền". Công ty cho rằng dư luận và một số cơ quan báo chí đã nhầm lẫn giữa quyền tác giả với quyền liên quan, đặc biệt là quyền đối với bản ghi âm hoặc bản ghi hình. Theo giải thích của BH Media, họ không sở hữu tác phẩm gốc như “Tiến quân ca”, mà chỉ khai thác hoặc quản lý một số bản ghi cụ thể được đối tác ủy quyền.
Hiện tại, Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an đang tiếp tục mở rộng điều tra để làm rõ hành vi của các bị can và các tổ chức, cá nhân liên quan; đồng thời xác minh doanh thu, dòng tiền và tài sản nhằm phục vụ công tác thu hồi theo quy định pháp luật.
