Phó Tổng Giám đốc EVN: Tiết kiệm điện là giải pháp nhanh, hiệu quả và ít tốn kém

Theo ông Ngô Sơn Hải, Phó Tổng Giám đốc Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN), những biến động của thị trường thế giới thời gian qua đã tác động trực tiếp đến tiến độ cung ứng cũng như giá nhiên liệu đầu vào cho phát điện.

Hiện các nhà máy điện của EVN sử dụng hai nguồn than là than trong nước và than nhập khẩu. Than trong nước được cung cấp chủ yếu bởi TKV và Công ty Đông Bắc, trong khi than nhập khẩu cũng được mua thông qua hai đơn vị này. Đối với nguồn LNG phục vụ phát điện, EVN nhập khẩu thông qua PV GAS, đơn vị thuộc Tập đoàn Dầu khí.

Ông cho biết, ngay từ tháng 3/2026, EVN đã chỉ đạo các đơn vị phát điện chủ động phối hợp với các đơn vị cung cấp than và khí để điều chỉnh kế hoạch cung ứng nhiên liệu. Nhờ đó, trong thời gian qua, đặc biệt là giai đoạn nắng nóng, nguồn than và khí cơ bản vẫn được bảo đảm phục vụ phát điện.

Theo ông Ngô Sơn Hải, để bảo đảm cung ứng điện, ngoài việc bảo đảm nguồn than và khí, các nhà máy phát điện cũng phải duy trì độ sẵn sàng vận hành ở mức cao. Hiện nay, nguồn điện do EVN và các nhà máy trực thuộc EVN chỉ chiếm khoảng 37% tổng công suất của hệ thống. Vì vậy, việc bảo đảm cung ứng điện đòi hỏi sự phối hợp đồng bộ của tất cả các đơn vị phát điện trong hệ thống. Với sự vào cuộc của các đơn vị, việc cung ứng nhiên liệu và bảo đảm điện cho năm 2026 sẽ được đáp ứng.

Đề cập đến vai trò của sử dụng điện tiết kiệm, ông Ngô Sơn Hải nhấn mạnh cần nhìn nhận đây không chỉ là giải pháp giảm chi phí tiền điện mà còn góp phần bảo đảm an ninh năng lượng và hướng tới phát triển bền vững.

Ông cho biết, với tốc độ tăng trưởng nhu cầu điện hiện nay, mỗi năm hệ thống điện quốc gia cần bổ sung khoảng 4.000-5.000 MW công suất mới. Trong khi đó, để đưa thêm khoảng 1.000 MW từ các dự án điện gió ngoài khơi hoặc điện khí LNG vào vận hành phải mất từ 3-4 năm sau khi hoàn tất các thủ tục đầu tư. Ngược lại, nếu tiết kiệm được khoảng 2% công suất tiêu thụ thì đã tương đương với việc giảm nhu cầu đầu tư khoảng 1.000 MW. Điều này cho thấy tiết kiệm điện là giải pháp nhanh, hiệu quả và ít tốn kém hơn nhiều so với đầu tư nguồn điện mới.

Theo Phó Tổng Giám đốc EVN, đối với mỗi hộ gia đình và doanh nghiệp, hiệu quả kinh tế luôn là yếu tố được quan tâm. Tuy nhiên, mỗi kWh điện tiết kiệm được không chỉ giúp giảm chi phí cho người sử dụng mà còn góp phần giảm chi phí chung của toàn xã hội. Hiện nay, hệ thống điện được huy động theo nguyên tắc ưu tiên các nguồn có chi phí thấp trước, sau đó mới đến các nguồn có giá thành cao hơn. Khi nhu cầu sử dụng điện tăng, hệ thống buộc phải huy động thêm các nguồn điện có chi phí cao. Vì vậy, sử dụng điện tiết kiệm sẽ góp phần hạn chế việc huy động các nguồn điện đắt đỏ, qua đó giảm chi phí vận hành của toàn hệ thống.

Về các giải pháp cụ thể, ông Ngô Sơn Hải cho biết EVN đã triển khai nhiều công cụ hỗ trợ và tư vấn cho người dân, doanh nghiệp sử dụng điện tiết kiệm, hiệu quả. Trên website của Tập đoàn cũng như các tổng công ty điện lực đều có đầy đủ thông tin hướng dẫn để người sử dụng dễ dàng tiếp cận.

Đối với mùa nắng nóng, điều hòa là thiết bị tiêu thụ điện nhiều nhất trong các hộ gia đình. Vì vậy, người dân nên cài đặt nhiệt độ ở mức khoảng 26 độ C để vừa bảo đảm sự thoải mái vừa tiết kiệm điện. Đồng thời, cần đóng kín cửa khi sử dụng điều hòa để hạn chế thất thoát hơi lạnh, đồng thời kiểm tra, vệ sinh và bảo dưỡng thiết bị định kỳ nhằm duy trì hiệu suất vận hành.

Đối với những không gian không sử dụng điều hòa, có thể ưu tiên các giải pháp thông gió tự nhiên hoặc sử dụng các thiết bị chống nóng để nâng cao hiệu quả làm mát. Bên cạnh đó, người dân và doanh nghiệp nên hạn chế sử dụng đồng thời nhiều thiết bị điện có công suất lớn, đặc biệt trong khung giờ cao điểm từ khoảng 18 giờ đến 22-23 giờ vào mùa hè. Theo ông, điều này không có nghĩa là không sử dụng điện trong thời gian cao điểm mà cần cân nhắc chuyển các thiết bị không thực sự cần thiết sang những khung giờ khác để giảm áp lực cho hệ thống điện.

Đối với việc đầu tư thiết bị điện, ông Ngô Sơn Hải khuyến nghị người dân và doanh nghiệp ưu tiên lựa chọn các sản phẩm có hiệu suất năng lượng cao. Hiện EVN đã xây dựng nhiều công cụ trực tuyến hỗ trợ tính toán mức tiêu thụ điện, đánh giá hiệu quả sử dụng năng lượng và kiểm toán năng lượng. Các công cụ này giúp người sử dụng đánh giá hiệu quả kinh tế của việc đầu tư thiết bị mới. Trên thực tế, nhiều trường hợp có thể hoàn vốn chỉ sau vài năm nhờ lượng điện năng tiết kiệm được.

Ngoài ra, EVN hiện có hệ thống 5 tổng công ty điện lực với 5 trung tâm chăm sóc khách hàng cùng các đường dây nóng hoạt động thường xuyên để hỗ trợ người dân và doanh nghiệp. Khi có nhu cầu tư vấn hoặc giải đáp các vấn đề liên quan đến sử dụng điện tiết kiệm và hiệu quả, người dân có thể liên hệ trực tiếp với các trung tâm chăm sóc khách hàng để được hướng dẫn cụ thể.