NYT: Iran lên kế hoạch mới với eo biển Hormuz, một nước vùng Vịnh thân cận nhất với Tehran được hưởng lợi

Theo truyền thông nhà nước Iran, thứ Hai (6/4), nước này đã đưa ra đề xuất 10 điểm nhằm chấm dứt cuộc chiến với Mỹ và Israel. 

Tờ New York Times dẫn lời 2 quan chức cấp cao giấu tên của Iran cho biết đề xuất này bao gồm đảm bảo rằng Iran sẽ không còn bị tấn công, chấm dứt các cuộc tấn công của Israel nhằm vào Hezbollah ở Lebanon và dỡ bỏ tất cả các lệnh trừng phạt.

Đổi lại, Iran sẽ dỡ lệnh phong tỏa đối với eo biển Hormuz. Iran cũng sẽ áp đặt một khoản phí khoảng 2 triệu USD cho mỗi tàu. Tehran sẽ chia sẻ khoản phí này với Oman, quốc gia nằm bên kia eo biển. Theo kế hoạch, Iran sẽ sử dụng số tiền thu được để tái thiết cơ sở hạ tầng đã bị phá hủy bởi các cuộc tấn công của Mỹ và Israel, thay vì đòi bồi thường trực tiếp.

Tuần trước, Iran tuyên bố đang soạn thảo một nghị định với Oman để giám sát giao thông hàng hải qua eo biển, lập luận rằng việc tàu thuyền đi qua cần phải diễn ra dưới sự "giáiim sát và phối hợp" của các quốc gia ven biển, ngay cả trong thời bình. Tehran kiểm soát phía bắc của tuyến đường thủy chiến lược này, trong khi Oman quản lý khu vực phía nam.

Khi được hỏi về đề xuất mới nhất liên quan đến Iran, Tổng thống Mỹ Trump nói vào thứ Hai: “Đây là một đề xuất quan trọng. “Nó chưa đủ tốt. Nhưng đó là một bước tiến rất quan trọng”

Trong những tuần gần đây, ông Trump đã đe dọa ném bom các cơ sở hạ tầng dân sự quan trọng như cầu và nhà máy điện nếu Iran không mở lại eo biển Hormuz trước tối thứ Ba (7/4). Đây là tuyến hàng hải "gánh" 20% lưu lượng dầu khí toàn cầu . 

Truyền thông nhà nước Iran cho biết văn bản đề xuất của Iran “bác bỏ thỏa thuận ngừng bắn” và “nhấn mạnh sự cần thiết phải chấm dứt chiến tranh vĩnh viễn phù hợp với các quan điểm của Iran”. 

Mặc dù không công bố toàn bộ đề xuất, nhưng truyền thông nhà nước Iran cho biết đề xuất này bao gồm một nghị định thư về việc đi lại an toàn qua eo biển Hormuz. Đề xuất cũng nêu rõ các yêu cầu của Iran về việc dỡ bỏ lệnh trừng phạt, tái thiết cơ sở hạ tầng bị hư hại và chấm dứt các xung đột trong khu vực.

Ngày 24/3, Mỹ đã gửi đề xuất 15 điểm nhằm chấm dứt chiến tranh với Iran thông qua Pakistan. Iran đã bác bỏ đề xuất này và gửi một danh sách các đề xuất phản biện, một số trong đó đã được nhắc lại trong đề xuất của Iran hôm thứ Hai.

Trong diễn biến mới nhất về cuộc xung đột, hãng thông tấn CNN dẫn lời một quan chức Nhà Trắng giấu tên cho hay, trong đêm ngày 6, rạng sáng ngày 7/4, lực lượng Washington đã thực hiện cuộc tập kích nhằm vào nhiều mục tiêu quân sự của Iran nằm trên đảo Kharg. “Các đòn không kích không đánh vào các cơ sở hạ tầng dầu mỏ”, người này nói thêm.

Phó tổng thống Mỹ JD Vance xác nhận thông tin Mỹ không kích mục tiêu quân sự trên đảo Kharg, song nhấn mạnh các cuộc tấn công này không phải là sự thay đổi chiến lược, cũng như không thay đổi thời hạn mà Tổng thống Trump đã đặt ra cho Iran để mở lại eo biển Hormuz.

Theo NYT