Theo hồ sơ vụ việc, ông Vương ở Nam Kinh, tỉnh Giang Tô, Trung Quốc, đã gửi 5 triệu NDT (hơn 19 tỷ đồng) vào một ngân hàng thông qua sự giới thiệu của một người quen họ Trương – nhân viên đang làm việc trong hệ thống ngân hàng trên. Hai bên thỏa thuận rằng khoản tiền này phải được gửi tối thiểu 1 năm, không được rút trước hạn, không chuyển khoản hay cầm cố dưới bất kỳ hình thức nào.
Đổi lại, ngoài mức lãi suất niêm yết của ngân hàng, anh Trương cam kết sẽ trả thêm cho ông Vương khoản “lãi ngoài” lên tới 7%/năm. Sau quá trình trao đổi, anh Trương chấp nhận việc ông Vương được quyền kiểm tra tính hợp lệ của sổ tiết kiệm 2 lần trong vòng 1 năm.
Chỉ một tuần sau khi gửi tiền, ông Vương đã nhận được khoản “lãi ngoài” đầu tiên lên tới 350.000 NDT (hơn 1,3 tỷ đồng) từ anh Trương. Khi khoản tiền gửi gần đến kỳ hạn 1 năm, ông đến ngân hàng kiểm tra thì bất ngờ phát hiện toàn bộ số tiền đã bị rút khỏi tài khoản.
Lo lắng trước nguy cơ bị chiếm đoạt tài sản, ông lập tức liên hệ với anh Trương. Tuy nhiên, người này trấn an ông Vương và cho biết đây là “dự án nội bộ của ngân hàng”, không có rủi ro và hứa hẹn sẽ mang lại mức lãi suất ưu đãi hơn. Tin tưởng người này, ông Vương tiếp tục chờ đợi và sau đó nhận được thêm 670.000 NDT (hơn 2,5 tỷ đồng) “lãi bù” từ đối phương.

Phải đến 2 năm sau, khi có nhu cầu rút tiền mua nhà, ông Vương mới “ngã ngửa” khi phát hiện tài khoản không còn một đồng nào. Người đàn ông này càng hoang mang hơn khi mọi nỗ lực liên lạc với anh Trương đều thất bại.
Qua tìm hiểu, ông Vương được biết anh Trương đã bị kết án trước đó vì tội lừa đảo. Dù thủ phạm đã bị xử lý hình sự, khoản tiền gửi của ông Vương vẫn chưa được hoàn trả. Cho rằng ngân hàng phải chịu trách nhiệm, ông đã yêu cầu đơn vị này bồi thường nhưng bị từ chối. Hết cách, ông buộc phải khởi kiện ngân hàng ra tòa.
Tại phiên xét xử, ông Vương lập luận rằng giao dịch gửi tiền được thực hiện trực tiếp tại quầy và ngân hàng đã phát hành chứng từ hợp lệ, do đó giữa hai bên tồn tại quan hệ hợp đồng tiền gửi hợp pháp. Ngân hàng có nghĩa vụ đảm bảo an toàn cho khoản tiền và phải thực hiện chi trả khi khách hàng yêu cầu.
Ông cũng nhấn mạnh sổ tiết kiệm luôn được giữ trong két sắt tại nhà, giấy tờ tùy thân không bị thất lạc, và chưa từng ủy quyền cho bất kỳ ai thực hiện các giao dịch liên quan. Việc tiền bị rút khỏi tài khoản là do ngân hàng không làm tròn trách nhiệm bảo vệ tài sản của khách hàng.
Ngược lại, phía ngân hàng cho rằng dù ông Vương có gửi tiền, nhưng ngay trong tháng đó, khoản tiền đã được chuyển đi bằng mật khẩu hợp lệ. Do đó, quan hệ tiền gửi giữa hai bên đã chấm dứt và ngân hàng không còn nghĩa vụ thanh toán. Đồng thời, ngân hàng cho rằng trách nhiệm bồi thường thuộc về anh Trương – người đã bị kết án lừa đảo.
Sau khi xem xét, tòa án địa phương xác định rằng ngay sau khi ông Vương gửi tiền, đối tượng họ Trương đã đến ngân hàng làm thủ tục báo mất sổ tiết kiệm và mật khẩu. Chỉ 3 ngày sau, đối tượng này hoàn tất việc cấp lại sổ và chuyển toàn bộ 5 triệu NDT ra khỏi tài khoản của ông Vương.
Tòa nhận định, theo quy định pháp luật Trung Quốc, ngân hàng có nghĩa vụ bảo vệ quyền lợi hợp pháp của người gửi tiền. Tuy nhiên, trong vụ việc này, nhân viên ngân hàng đã vi phạm nghiêm trọng quy trình nghiệp vụ khi thực hiện các thủ tục báo mất, cấp lại và chuyển tiền mà không có sự hiện diện của chủ tài khoản, cũng không yêu cầu xuất trình giấy tờ tùy thân bản gốc.

Dù vậy, tòa án địa phương cũng cho rằng trong vụ việc này, lỗi phần lớn là của ông Vương. Việc chấp nhận mức lãi suất cao bất thường – không thuộc sản phẩm hợp pháp của ngân hàng – cho thấy ông đã bỏ qua các dấu hiệu rủi ro rõ ràng. Ngoài ra, khi phát hiện tiền bị rút ngay từ lần kiểm tra đầu tiên, ông cũng không kịp thời thông báo cho ngân hàng để hạn chế thiệt hại.
Từ đó, tòa án địa phương quyết định ông Vương phải tự chịu 70% tổn thất, 30% còn lại thuộc về ngân hàng.
Vụ việc trên là lời cảnh tỉnh mạnh mẽ trong bối cảnh các hành vi gian lận tài chính ngày càng tinh vi. Toà án Trung Quốc khuyên mọi người cần chủ động nâng cao cảnh giác, thường xuyên kiểm tra tài khoản và tuyệt đối bảo mật thông tin cá nhân để tránh bị kẻ xấu lợi dụng.
Đồng thời, các ngân hàng với tư cách là tổ chức tài chính cũng phải tăng cường kiểm soát nội bộ, giám sát chặt chẽ nhân sự và áp dụng công nghệ bảo mật cao hơn nhằm bảo đảm an toàn tài sản của khách hàng. Chỉ khi cả hai phía đều chủ động phòng ngừa, những rủi ro khi gửi tiết kiệm mới được hạn chế và niềm tin vào hệ thống ngân hàng mới được giữ vững.
(Theo Sohu)
