Đế chế 1.600 tỷ USD cắt thưởng năm thứ 2 liên tiếp, hàng vạn nhân viên ‘ngỡ ngàng’, tuyên bố ‘hạ đãi ngộ thì tôi bớt giờ làm’

Tờ Financial Times (FT) cho hay trong bối cảnh cuộc đua trí tuệ nhân tạo (AI) đang tiêu tốn hàng tỷ USD, tỷ phú Mark Zuckerberg dường như đã đưa ra một quyết định tàn khốc nhưng đầy toan tính: Cắt giảm phúc lợi của đa số nhân viên hiện tại để dồn tiền "săn" các bộ não kiệt xuất về AI và xây dựng đế chế hạ tầng dữ liệu khổng lồ.

Cú sốc

Theo các nguồn tin thân cận của FT, Meta vừa thực hiện đợt cắt giảm giá trị cổ phiếu thưởng (RSU) hàng năm khoảng 5% đối với phần lớn đội ngũ nhân sự. Với quy mô nhân sự khổng lồ lên tới hơn 67.000 người (tính đến cuối năm 2023 sau các đợt sa thải lớn), đợt cắt giảm này trực tiếp tác động đến túi tiền của hàng chục nghìn nhân viên trên toàn cầu.

Đáng ngạc nhiên hơn, đây là năm thứ hai liên tiếp "ông chủ" mạng xã hội lớn nhất thế giới thực hiện động thái này, sau khi đã cắt giảm tới 10% vào năm ngoái, một cú sốc thực sự đối với niềm tin của đội ngũ nhân viên thời điểm đó.

Tại Thung lũng Silicon, cổ phiếu thưởng không chỉ là một khoản "thêm thắt" mà là thành phần sống còn trong cơ cấu thu nhập của nhân sự ngành công nghệ. Việc liên tục giảm tỷ lệ phân phối cổ phiếu cho thấy một sự thay đổi cơ bản trong cách Meta nhìn nhận về giá trị đóng góp của đội ngũ nhân sự đại trà so với những "ngôi sao" trong lĩnh vực mới.

Sự thắt chặt này diễn ra khi Mark Zuckerberg đang dấn thân vào một cuộc chơi tài chính không khoan nhượng tại tập đoàn có vốn hóa thị trường lên tới 1.600 tỷ USD. Với mục tiêu đánh bại các đối thủ nặng ký như OpenAI hay Google để đạt tới "siêu trí tuệ", Meta dự kiến chi phí đầu tư cơ bản (Capex) vào năm 2026 có thể chạm mốc 130 tỷ USD.

Trong khi hàng vạn nhân viên bình thường phải chấp nhận túi tiền vơi đi một ít, Meta lại không ngần ngại chi ra những gói thù lao và tiền thưởng lên tới hàng chục, thậm chí hàng trăm triệu USD mỗi năm để lôi kéo các chuyên gia AI hàng đầu từ các đối thủ cạnh tranh.

Đây rõ ràng là một chiến dịch tái cấu trúc dòng vốn nhân sự: Ưu tiên tuyệt đối cho những người có khả năng xây dựng tương lai AI, ngay cả khi điều đó đồng nghĩa với việc làm phật lòng đội ngũ nòng cốt hiện tại.

Theo FT, Mark Zuckerberg không chỉ chiến đấu với các đối thủ công nghệ mà còn phải đối mặt với áp lực từ các cổ đông, những người đang sốt ruột chờ đợi lợi nhuận thực tế từ các khoản đầu tư AI khổng lồ của Meta.

Để trấn an thị trường, Meta buộc phải chứng minh khả năng quản trị hiệu quả thông qua việc cắt giảm chi phí ở những mảng kém hiệu quả. Hồi tháng 1 vừa qua, khoảng 1.500 vị trí tại bộ phận Metaverse, vốn đang thua lỗ nặng, đã bị xóa sổ.

Tuy nhiên, Meta cũng đang áp dụng một cơ chế đánh giá hiệu suất mới. Thay vì phân phối cào bằng, công ty sẽ tập trung phần thưởng lớn hơn cho những cá nhân có thành tích xuất sắc nhất. Điều này đồng nghĩa với việc ngân sách thù lao tổng thể của công ty vẫn có thể tăng lên, nhưng sự phân hóa giàu nghèo ngay trong nội bộ Meta sẽ ngày càng trở nên sâu sắc.

Trên Blind (diễn đàn ẩn danh dành cho nhân viên công nghệ), bầu không khí không mấy tích cực. Một nhân viên chia sẻ đầy cay đắng: "Lại một lần cắt giảm nữa. Tôi đoán đó là cái giá cho sự nỗ lực của mình. Tạm biệt Meta!". Một người khác lại chọn cách phản kháng thụ động bằng tuyên bố: "Cắt thưởng 5% thì tôi cũng cắt giảm 5% giờ làm việc".

Dẫu vậy, giới quan sát nhận định rằng Meta vẫn tự tin vào vị thế của mình. Trong một thị trường việc làm công nghệ đang đầy biến động và bão sa thải vẫn chưa dừng lại, mức lương tại Meta nhìn chung vẫn thuộc hàng cao nhất thị trường. Các nhân viên có lẽ sẽ phàn nàn, nhưng đa số họ khó có thể rời đi ngay lập tức. Mark Zuckerberg hiểu rõ điều này và ông đang tận dụng tối đa lợi thế đó để dồn toàn lực cho "ván bài định mệnh" mang tên AI.

*Nguồn: FT, BI, Fortune