Chê lương 40-50 triệu vì vất vả và “thế hệ boomerang” mãi trong vòng tay mẹ

Trong những ngày câu chuyện học – thi và giá trị đích thực của tấm bằng đại học nóng hơn cả thời tiết Hà Nội, lãnh đạo một số doanh nghiệp logistics bỗng “than trời” trên báo chí, lương của một lái xe container đã được nâng lên tới mức 40-50 triệu đồng/tháng mà cung không đủ cầu. "Các chủ doanh nghiệp đang giành giật tài xế với nhau", bà Đặng Minh Phương, Chủ tịch Hiệp hội Logistics và Cảng biển TP HCM chia sẻ với một tờ báo.

Khỏi phải nói, với nhiều cử nhân thâm niên trên 10 năm, con số thu nhập 40-50 triệu đồng/tháng vẫn là không tưởng. May sao, phút chạnh lòng qua nhanh.

Quả thật, công việc tài xế container vốn nhiều cực nhọc. Chẳng phải ngẫu nhiên, khi dư luận vừa râm ran về mức lương khủng, nhiều tài xế container đã mau mắn thanh minh, việc lái xe gắn chặt họ với các cung đường với đủ rủi ro rình rập, chẳng có thời gian cho những bữa cơm gia đình. Mức thu nhập trong mơ luôn đòi hỏi sự đánh đổi tương xứng.

Nhìn về tương lai, khi nền kinh tế chuyên môn hoá ngày càng cao hơn, những công việc đòi hỏi kỹ năng cao, như nghề lái container, phân khúc sẽ được trọng dụng nhiều hơn. Đãi ngộ “đúng người đúng việc” dần trở thành một sự thật hiển nhiên, và còn hiển nhiên hơn thế, phần nhận được càng nhiều thì phần cống hiến, công sức, mồ hôi đổ ra càng lớn. Đối với người trẻ, lựa chọn theo đuổi tấm bằng cử nhân hay bắt đầu bằng những công việc cực nhọc, lương cao như vậy phải bắt đầu với tiền đề, họ có thể chịu vất vả tới đâu?

Từ trước đến nay, chúng ta vẫn thường viện dẫn định kiến về việc phải có ít nhất là tấm bằng đại học mới có thể thuận lợi bước qua ngưỡng cửa vào đời, mới có hi vọng có những công việc như ý… để giải thích cho tình trạng “thừa thầy thiếu thợ” hay việc theo đuổi các học vị cao hơn khi chưa tìm được bến đỗ sự nghiệp. Định kiến ấy, tiếc thay, lại được gán vào các bậc phụ huynh cứ như thể, rất nhiều đứa con không thể có lựa chọn nào khác ngoài việc tiếp nối và hiện thực hoá giấc mơ của các bậc sinh thành.

Cứ như thể, nỗ lực bòn mót ruộng vườn, chạy vạy vay mượn từng triệu đồng mỗi kỳ đóng học phí hay gánh nặng nuôi một đứa con cử nhân tiếp tục học Thạc sĩ để tìm được một công việc vừa ý, đúng chuyên môn hơn là cái giá những người cha người mẹ phải trả cho mong ước của họ.

Còn những thanh niên trẻ, đã đủ 18 tuổi, lại tự biến mình thành con rối, tuỳ vào tiềm lực và mối quan hệ của gia đình mà được đặt vào một vị trí nào đó trên nấc thang đầu tiên của cuộc đời.

Tranh cãi gay gắt về việc có tiếp tục theo dõi nhóm chat công sở sau giờ làm, có nhận thêm những nhiệm vụ ngoài giờ phát sinh vẫn nóng trên các diễn đàn. Quyền được từ chối và luật lao động được trích dẫn thành thạo, dù rằng, hành xử như vậy là khởi đầu của hành trình “nhảy việc” của GenZ.

Chẳng phải ngẫu nhiêu, đám yêu nhền nhện lừa đảo “việc nhẹ lương cao” thường nhắm tới những thanh niên trẻ thiếu kinh nghiệm sống. Bởi lẽ, các em thật tâm tin rằng, nhà tuyển dụng sẽ trả lương cao vì bản thân họ chứ không phải những công việc họ buộc phải làm. “Con dại cái mang”, những đứa trẻ không mãi không trưởng thành trở thành hòn đá nặng trĩu trên đôi vai còng của cha mẹ.

Báo cáo về Tình hình lao động, việc làm quý II và 6 tháng đầu năm 2026 của Cục Thống kê, Bộ Tài chính tiếp tục phản ánh tình trạng đã kéo dài nhiều năm, tỷ lệ tất nghiệp của thanh niên từ 15 đến 24 tuổi 6 tháng đầu năm 2026 là 8,77%, cao gấp gần 4 lần tỷ lệ thất nghiệp trong độ tuổi lao động.

Theo các chuyên gia, trong nhóm này có những sinh viên mới ra trường mà không tìm được công việc ưng ý và cả những thanh niên ba không: không việc làm, không tham gia học tập, đào tạo.

Những lý do khách quan như cạnh tranh hơn trong thị trường lao động, chênh lệch trong cơ hội tiếp cận việc làm giữa các vùng… sẽ luôn đúng trong mọi thời đại nhưng nhìn từ góc độ chủ quan, có thật là những bạn trẻ đang ở độ tuổi rực rỡ nhất của cuộc đời lại không đủ năng lực để tìm cho mình một công việc đơn giản nhất để đảm bảo sinh kế cho bản thân? Hay chúng ta buộc phải nhìn thẳng vào sự thật đắng chát rằng, với nhiều người trong nhóm này, “ba không” là một kiểu lựa chọn.

Hiện tượng "thế hệ boomerang" - con trưởng thành quay lại sống cùng cha mẹ đang là nỗi nhức nhối trong các xã hội phương Tây. Còn tại Nhật Bản, vấn đề "8050" – cha mẹ 80 tuổi chăm sóc con cái 50 tuổi là chuỗi bất lực nối dài từ hiện tượng "5020", "6030" và "7040" không hoá giải được từ các thập niên trước.

Những “hikikomori” tự cô lập, sống khép kín và phần lớn thất nghiệp phiên bản Việt Nam đã xuất hiện, chỉ có điều, động lực để thoát khỏi tình trạng này trước tiên phải đến từ chính họ. Bằng không, trăn trở có nên nhận công việc tải xế container mức lương 40-50 triệu đồng/tháng rồi sẽ là câu hỏi của thế hệ U60, để tiếp tục nuôi dưỡng bảo bọc đứa con “ký sinh trùng” luôn cúi mặt.