Suốt hơn 40 năm Đổi mới, nền kinh tế Việt Nam giống như một chiếc lò xo bị nén chặt. Nhưng giờ đây, khi chuyển sang năm đầu tiên của kế hoạch 2026-2030, một cuộc "giải nén" lớn bắt đầu, mở ra một chương mới cho dân tộc, PGS. TS Trần Đình Thiên chia sẻ.
Nếu như năm 2025, tăng trưởng GDP của Việt Nam cao nhất trong khu vực ASEAN và top đầu thế giới, đạt 8,02% trong bối cảnh kinh tế toàn cầu vô cùng phức tạp, thì sang năm 2026, mục tiêu tăng trưởng từ 10% trở lên được xem là một “nhiệm vụ khác thường, chưa từng thấy” và mang “tính bất khả thi rất cao”. Theo PGS. TS Trần Đình Thiên, lịch sử thế giới chưa từng có nước nào đạt được tham vọng táo bạo như Việt Nam đang đặt ra.
Nhưng chính trong sự "bất khả thi" đó, Việt Nam tìm thấy lộ trình để chuyển mình. Một trong những động lực then chốt nhất cho kinh tế năm 2026 là việc phá vỡ "điểm nghẽn của điểm nghẽn" – thể chế. Theo Báo cáo trước Quốc hội, Thủ tướng chỉ ra rằng hơn 2.200 dự án đang bị ách tắc, chủ yếu do “vướng thủ tục pháp lý”, tích đọng khoảng gần 350.000 ha đất. Việc tập trung phá băng các dự án này không chỉ giải phóng dòng vốn 235 tỷ USD mà còn tạo ra công ăn việc làm và động lực bứt phá mạnh mẽ cho chu kỳ 2026-2030.
Trên nền tảng đó, các Nghị quyết ra đời thực hiện cuộc cải cách thể chế ở mức độ chưa từng có tiền lệ. TS. Phan Đức Hiếu, Ủy viên Thường trực Ủy ban Kinh tế của Quốc hội cho biết: “Như Nghị quyết 244 đặt mục tiêu bãi bỏ 100% các quy định được coi là rào cản, không rõ ràng đối với hoạt động sản xuất – kinh doanh, đồng thời cắt giảm ít nhất 50% chi phí thời gian và chi phí tuân thủ thủ tục hành chính”. Đây chính là đòn bẩy để đưa thể chế thực sự trở thành "đột phá của đột phá" và lợi thế cạnh tranh quốc gia trong năm 2026.
Không dừng lại ở cải cách thủ tục, động lực của giai đoạn mới còn đến từ sự thay đổi căn bản về tư duy phát triển thông qua “Bộ tứ Nghị quyết” (57–59–66–68). Các nghị quyết này không tồn tại riêng lẻ mà tạo thành một khối đồng bộ nhằm mở van nguồn vốn, cởi trói cho kinh tế tư nhân và thu hút lực lượng quốc tế tầm cao.
Sau một năm triển khai, bước sang 2026, nền kinh tế được kỳ vọng sẽ chứng kiến sự chuyển dịch từ công nghiệp hóa kiểu cũ sang thời đại trí tuệ sáng tạo và chuyển đổi kép: số và xanh. Trong đó, khu vực kinh tế tư nhân không còn đứng ở vị trí bổ trợ, mà trở thành lực lượng chủ công dẫn dắt các dự án chiến lược.
Như PGS. TS Trần Đình Thiên khẳng định: “Việc Nhà nước thừa nhận và giao nhiệm vụ chiến lược cho các tập đoàn tư nhân lớn là bước ngoặt quan trọng, thể hiện sự tin cậy thật sự, chứ không phải kiểu bất đắc dĩ phải nhờ vả”. Sự lớn mạnh của các doanh nghiệp nội địa chính là cơ sở để Việt Nam hình thành các chuỗi giá trị toàn cầu do người Việt làm chủ.
Trên nền cải cách thể chế và sự dẫn dắt của khu vực tư nhân, năm 2026 cũng được kỳ vọng mở ra những không gian phát triển mới, thay vì tiếp tục dựa vào các động lực tăng trưởng truyền thống. Đó là không gian biển, trời và ngầm, với các hướng đi như cảng biển trung chuyển quốc tế, hạ tầng vận tải tầm thấp và không gian ngầm đô thị, tạo ra các tầng tăng trưởng mới. Song song với đó, không gian số và không gian văn hóa được xác định là những nguồn lực phát triển gần như vô hạn trong giai đoạn tới.
Dù triển vọng rất sáng, nhưng mục tiêu tăng trưởng 10% trong năm 2026 cũng đi kèm những rủi ro vĩ mô cần được kiểm soát chặt chẽ. Một nghịch lý của kinh tế Việt Nam đã được các chuyên gia chỉ ra là: lạm phát thấp dưới 4% duy trì nhiều năm dù tăng trưởng cao. Nguyên nhân nằm ở vòng quay tiền tệ còn chậm và năng lực hấp thụ vốn của khu vực doanh nghiệp nội địa vẫn hạn chế, khiến dòng tiền được bơm ra chưa thấm sâu vào nền kinh tế thực. Điều này đặt ra yêu cầu năm 2026 không chỉ thúc đẩy tăng trưởng về lượng, mà còn phải nâng cao chất lượng tăng trưởng, gia tăng sức chống chịu của khu vực nội địa và ổn định vĩ mô một cách thực chất hơn.
Chính trong bối cảnh vừa mở ra vận hội lớn, vừa tiềm ẩn nhiều biến số, việc nhận diện đúng các động lực tăng trưởng mới, đánh giá các kịch bản kinh tế và xác định đúng dòng chảy vốn trở thành mối quan tâm hàng đầu của cộng đồng doanh nghiệp và nhà đầu tư. Như vậy, việc nhận diện những doanh nghiệp tạo giá trị thực, phân tích các kịch bản tăng trưởng hai chữ số trở thành nhu cầu cấp thiết.
Xuất phát từ nhu cầu đó, Kênh thông tin tài chính kinh tế CafeF (trực thuộc Công ty Cổ phần VCCORP) tổ chức Lễ vinh danh FChoice 2025 và Hội thảo “Động lực tăng trưởng kinh tế 2 chữ số và Cơ hội đầu tư năm 2026”, diễn ra vào ngày 13/01/2026. Sự kiện vừa ghi nhận các doanh nghiệp tiêu biểu, vừa là diễn đàn trao đổi chuyên sâu về điều kiện để Việt Nam tiến gần hơn tới mục tiêu tăng trưởng trên 10% trong giai đoạn 2026–2030.
Tại đây, các vấn đề then chốt như tháo gỡ điểm nghẽn của các động lực tăng trưởng cũ, kích hoạt hiệu quả các không gian phát triển mới, cũng như vai trò của khu vực tư nhân sẽ được phân tích một cách cụ thể.


