Theo thông tin do The Verge đăng tải ngày 27 tháng 6, công ty an ninh mạng 360 Security Technology của Trung Quốc tuyên bố đã hoàn thiện Yitian Tulong (Ỷ Thiên Đồ Long) - một hệ thống trí tuệ nhân tạo chuyên phục vụ an ninh mạng với năng lực được mô tả là ngang tầm những mô hình AI chuyên biệt tiên tiến hiện nay.
Nhiều tháng qua, chính phủ Mỹ liên tục mở rộng các biện pháp kiểm soát xuất khẩu đối với chip AI hiệu năng cao và hạn chế doanh nghiệp nước ngoài tiếp cận các mô hình AI mạnh do Mỹ phát triển, trong đó có những mô hình của Anthropic và OpenAI. Trong bối cảnh tiếp cận công nghệ bên ngoài ngày càng trở nên khó khăn hơn, các doanh nghiệp Trung Quốc buộc phải đầu tư mạnh để tự phát triển giải pháp trong nước.
Sự ra đời của Yitian Tulong là một nỗ lực như vậy. Đây là hệ thống AI chuyên biệt cho lĩnh vực an ninh mạng, với các nhiệm vụ phân tích hệ thống máy tính, phát hiện điểm yếu và hỗ trợ bảo vệ hạ tầng số trước các cuộc tấn công.
Theo giới thiệu từ 360 Security Technology, hệ thống sở hữu ba năng lực chính:
- Đầu tiên là tự động phát hiện lỗ hổng bảo mật trong phần mềm. AI có thể rà quét lượng lớn mã nguồn và cấu trúc hệ thống để tìm ra các điểm yếu mà tin tặc có thể khai thác.
- Tiếp theo là phòng thủ trước các cuộc tấn công mạng. AI hoạt động như một lớp giám sát liên tục, phát hiện hành vi bất thường và đưa ra biện pháp ngăn chặn ngay từ giai đoạn đầu.
- Cuối cùng là ứng phó sau khi xảy ra sự cố. Nếu hệ thống bị xâm nhập, AI có thể nhanh chóng cô lập khu vực bị ảnh hưởng, hỗ trợ xử lý và giảm thiểu thiệt hại trước khi sự cố lan rộng.
360 Security Technology cho biết Yitian Tulong đã phát hiện hàng nghìn lỗ hổng bảo mật khác nhau, trong đó hơn 100 lỗ hổng nghiêm trọng được các cơ quan chức năng Trung Quốc xác nhận. Tuy nhiên, cần lưu ý rằng những số liệu này hiện mới đến từ phía doanh nghiệp Trung Quốc và chưa được các tổ chức đánh giá độc lập quốc tế xác minh.

Tuy nhiên, điều đáng chú ý hơn cả không nằm ở việc Trung Quốc có thực sự bắt kịp Anthropic hay không, mà ở xu hướng đang dần hình thành của ngành an ninh mạng. Chỉ 2 tháng trước, Anthropic đã từng gây chú ý khi giới thiệu Mythos, mô hình AI có khả năng tự động phát hiện lỗ hổng và trong nhiều bài thử nghiệm còn có thể vượt qua các cơ chế bảo vệ của hệ thống ở mức mà công ty đánh giá là đủ nhạy cảm để hạn chế phổ biến rộng rãi. Điều đó cho thấy AI không chỉ trở thành công cụ phòng thủ, mà đồng thời cũng sở hữu những năng lực vốn trước đây chỉ xuất hiện trong các hoạt động tấn công mạng tinh vi.
Nếu các tuyên bố của 360 Security Technology được kiểm chứng trong tương lai, cuộc đua AI sẽ bước sang một giai đoạn mới: thay vì chỉ cạnh tranh về chatbot hay mô hình ngôn ngữ đa năng, các quốc gia sẽ đầu tư mạnh vào những hệ thống AI chuyên biệt phục vụ an ninh mạng. Khi đó, phòng thủ không còn đơn thuần là con người chống lại tin tặc, mà sẽ ngày càng trở thành cuộc đối đầu giữa các hệ thống AI có khả năng tự tìm lỗ hổng, tự xây dựng chiến thuật và liên tục thích nghi trước đối phương.
Sự xuất hiện của Yitian Tulong vì thế không chỉ là câu chuyện về một sản phẩm công nghệ mới, mà còn phản ánh cách cuộc cạnh tranh AI toàn cầu đang mở rộng sang lĩnh vực hạ tầng số và an ninh quốc gia. Trong kỷ nguyên mà AI vừa có thể bảo vệ, vừa có thể khai thác điểm yếu của hệ thống, lợi thế sẽ không còn thuộc về bên sở hữu mô hình mạnh nhất, mà thuộc về bên xây dựng được hệ sinh thái phòng thủ đủ nhanh để theo kịp chính tốc độ phát triển của AI.

