Trung Quốc lại gây sốc ngành vận tải: Tạo ra máy xúc điện tải trọng hơn 120 tấn, hiệu năng ngang ngửa chạy dầu diesel

Nhà sản xuất máy móc hạng nặng Trung Quốc XCMG vừa chính thức bàn giao những thiết bị khai thác mỏ chạy hoàn toàn bằng điện đầu tiên cho tập đoàn khai khoáng Fortescue (Úc), đánh dấu bước tiến quan trọng trong lộ trình điện khí hóa ngành công nghiệp nặng toàn cầu.

Theo thông tin công bố, hai thiết bị gồm máy xúc lật bánh lốp XC9260BEWL và máy ủi bánh lốp XC9260BEWD là những sản phẩm đầu tiên thuộc đơn đặt hàng kỷ lục trị giá 400 triệu USD giữa hai doanh nghiệp. Đây cũng được xem là một trong những hợp đồng thiết bị khai thác mỏ không phát thải lớn nhất từ trước đến nay.

Điểm nổi bật nhất của dòng XC9260BE là tải trọng định mức lên tới 280.000 pound (khoảng 127.760 kg), đưa mẫu máy này vào nhóm thiết bị khai thác lộ thiên cỡ siêu lớn. Dung tích gầu đạt từ 15 đến 19 m³, đủ sức đáp ứng các ca vận hành công suất cao tại các mỏ quặng quy mô lớn.

Cả hai mẫu xe đều được trang bị động cơ điện công suất 783 kW – tương đương các phiên bản hybrid diesel-điện XC9260 trước đây. Tuy nhiên, thay vì kết hợp với động cơ đốt trong, toàn bộ năng lượng nay được cung cấp từ hệ thống pin tích hợp, giúp loại bỏ hoàn toàn tiêu thụ nhiên liệu hóa thạch và khí thải trực tiếp trong quá trình vận hành.

Theo XCMG, các mẫu chạy pin được thiết kế để sánh ngang, thậm chí vượt trội ở một số chỉ số so với phiên bản diesel-hybrid, trong khi vẫn đảm bảo khả năng vận chuyển khối lượng vật liệu tương đương mỗi ca làm việc.

Hiện XCMG chưa công bố chi tiết cấu hình pin của dòng XC9260BE. Tuy nhiên, giới chuyên môn có thể tham chiếu từ mẫu XC9150 chạy điện 15 tấn được hãng ra mắt trước đó, sử dụng bộ pin lithium sắt photphat (LFP) dung lượng 1.002 kWh, phát triển cùng BYD và hỗ trợ sạc nhanh DC công suất cao.

Với kích thước và yêu cầu vận hành khắc nghiệt hơn nhiều, các mẫu XC9260BE nhiều khả năng được trang bị hệ thống lưu trữ năng lượng có dung lượng tương đương hoặc lớn hơn đáng kể. Trong môi trường khai thác mỏ lộ thiên, thiết bị phải hoạt động liên tục trong ca dài, chịu tải cao và chu kỳ làm việc dày đặc – đòi hỏi pin không chỉ dung lượng lớn mà còn phải có khả năng sạc nhanh giữa các lượt vận hành.

Đây được xem là thách thức công nghệ cốt lõi trong điện khí hóa thiết bị siêu nặng, khi yêu cầu cân bằng giữa khối lượng pin, mật độ năng lượng, độ bền và hiệu suất tổng thể.

Theo chiến lược khử carbon dài hạn, Fortescue dự kiến triển khai tới 100 phương tiện khai thác mỏ chạy hoàn toàn bằng pin do XCMG sản xuất, với tải trọng từ 70 đến 130 tấn, bao gồm xe tải chở hàng, máy xúc và máy ủi.

Mục tiêu của tập đoàn là chuyển đổi toàn bộ hoạt động khai thác quặng sắt tại Pilbara (Tây Úc) sang mô hình khai thác không phát thải thực sự vào năm 2030. Khái niệm này không chỉ dừng lại ở việc loại bỏ dầu diesel, mà còn hướng tới loại bỏ toàn bộ nhiên liệu hóa thạch và nhiên liệu sinh học trong khai thác, vận chuyển vật liệu và phát điện tại chỗ.

Theo đồng Giám đốc điều hành Gus Pichot, việc bàn giao các nguyên mẫu điện đầu tiên không chỉ là cột mốc trong quan hệ hợp tác giữa Fortescue và XCMG, mà còn là tín hiệu cho thấy kế hoạch khử carbon đang được hiện thực hóa với tốc độ nhanh chóng.

Nếu thành công, đây sẽ là một trong những nỗ lực điện khí hóa quy mô lớn tham vọng nhất từng được triển khai trong ngành khai khoáng toàn cầu – lĩnh vực vốn được xem là pháo đài cuối cùng của nhiên liệu hóa thạch.