Thị trường ngày 6/1: Căng thẳng Venezuela khuấy đảo dầu mỏ, vàng và chứng khoán

Phố Wall lập đỉnh mới, cổ phiếu năng lượng và quốc phòng bứt phá vì Venezuela

Thị trường Phố Wall tăng mạnh, dẫn dắt bởi nhóm tài chính và năng lượng. Trong phiên giao dịch ngày 5/1, chỉ số Dow Jones Industrial Average tăng 1,23% lên mức kỷ lục 48.977,18 điểm, trong khi S&P 500 tăng 0,64% lên 6.902,05 điểm và Nasdaq Composite tăng 0,69% lên 23.395,82 điểm. Động lực chính đến từ kỳ vọng Washington sẽ mở đường cho các tập đoàn dầu khí Mỹ tiếp cận trữ lượng dầu mỏ lớn nhất thế giới tại Venezuela sau chiến dịch quân sự bắt giữ Tổng thống Nicolas Maduro.

Nhóm cổ phiếu năng lượng S&P 500 tăng 2,7%, lên mức cao nhất kể từ tháng 3/2025, với Exxon Mobil và Chevron đồng loạt đi lên. Chevron, doanh nghiệp Mỹ duy nhất còn hoạt động tại Venezuela, kết thúc phiên tăng tới 5%. Bên cạnh đó, các nhà sản xuất vũ khí như Lockheed Martin và General Dynamics cũng tăng giá, đẩy chỉ số hàng không vũ trụ và quốc phòng S&P 500 lên mức cao kỷ lục, phản ánh sự dịch chuyển dòng tiền vào các nhóm hưởng lợi từ căng thẳng địa chính trị.

Dù Mỹ tiến hành hành động quân sự hiếm hoi tại Mỹ Latin, phản ứng của thị trường nhìn chung vẫn khá bình tĩnh. Theo giới phân tích, nguyên nhân là do sản lượng dầu hiện tại của Venezuela chỉ chiếm tỷ trọng nhỏ trong tổng nguồn cung toàn cầu và sẽ cần nhiều năm đầu tư để phục hồi đáng kể. Ông Rob Haworth, chiến lược gia đầu tư cấp cao tại US Bank Wealth Management, cho rằng thị trường chứng khoán có thể bỏ qua rủi ro của một cuộc can thiệp kéo dài do Mỹ không duy trì lực lượng thường trực tại khu vực này.

Tuy nhiên, các nhà đầu tư tại châu Á cảnh báo rằng rủi ro địa chính trị có thể đang bị đánh giá thấp. Vishnu Varathan, trưởng bộ phận nghiên cứu kinh tế vĩ mô khu vực châu Á ngoài Nhật Bản tại Mizuho Securities, nhận định những diễn biến tại Venezuela, cùng với các tuyên bố cứng rắn của Tổng thống Donald Trump đối với Colombia và Mexico, đã đưa rủi ro địa chính trị trở lại trung tâm của thị trường tài chính toàn cầu đầu năm 2026.

Cổ phiếu dầu khí Mỹ tăng mạnh, nhưng giá dầu quay đầu giảm

Cổ phiếu các công ty dầu khí Mỹ tiếp tục tăng khi chính quyền Tổng thống Trump phát tín hiệu thúc đẩy các doanh nghiệp quay lại Venezuela và đầu tư mạnh để khôi phục sản lượng. Theo Reuters, Washington dự kiến gặp gỡ các lãnh đạo ngành dầu mỏ trong tuần này và đã nhấn mạnh rằng việc được bồi thường cho các tài sản bị quốc hữu hóa trong quá khứ phụ thuộc vào mức độ cam kết đầu tư tại Venezuela.

Trái ngược với diễn biến cổ phiếu, giá dầu thế giới giảm trong phiên ngày 6/1, sau khi đã có một phiên tăng nhẹ ngày 5/1. Dầu Brent giảm 0,2% xuống 61,62 USD/thùng, trong khi dầu WTI giảm 0,3% xuống 58,15 USD/thùng, do kỳ vọng nguồn cung toàn cầu tiếp tục dồi dào nếu sản lượng của Venezuela được khôi phục. Các nhà phân tích cho rằng trong bối cảnh nhu cầu yếu, bất kỳ sự gia tăng nào của nguồn cung cũng sẽ tạo thêm áp lực lên giá dầu trong năm 2026.

Các tàu chở dầu vẫn bí mật rời Venezuela bất chấp lệnh phong tỏa của Mỹ

Bất chấp lệnh phong tỏa của Mỹ, Venezuela vẫn cho phép hơn một chục tàu chở dầu rời cảng trong tình trạng “mất liên lạc bí mật”, theo dữ liệu từ TankerTrackers.com. Ít nhất 4 tàu VLCC, mỗi chiếc có khả năng chở khoảng 2 triệu thùng dầu, đã được phép rời khỏi nước này trong những ngày gần đây. Tuy nhiên, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio khẳng định Washington sẽ tiếp tục duy trì lệnh phong tỏa dầu mỏ đối với Caracas.

Theo Morgan Stanley, việc Mỹ bắt giữ ông Maduro đang làm lung lay các yêu sách chủ quyền đối với hàng tỷ thùng dầu của Venezuela mà các công ty Trung Quốc và Nga đang nắm giữ theo các thỏa thuận hiện tại. Sinopec được quyền mua tới 2,8 tỷ thùng dầu, Roszarubezhneft của Nga khoảng 2,3 tỷ thùng, trong khi CNPC và Chevron cũng nắm giữ lượng lớn dự trữ, theo Bloomberg dẫn báo cáo của Morgan Stanley. Theo ước tính của Morgan Stanley, các công ty khác, bao gồm các công ty nhỏ của Venezuela, Eni của Ý và Repsol của Tây Ban Nha, cũng sở hữu hàng trăm triệu thùng dầu dự trữ của Venezuela.

Các nhà phân tích nhận định trong trung hạn, rủi ro đối với sản lượng dầu của Venezuela đang nghiêng về phía tăng, ít nhất xét trên góc độ kỹ thuật và nguồn lực.

Nga duy trì dòng LNG bị trừng phạt sang Trung Quốc

Nga đang duy trì hoạt động thương mại khí đốt tự nhiên hóa lỏng (LNG) bị cấm vận với Trung Quốc trong mùa đông nhờ một tàu chuyên dụng có khả năng xuyên qua lớp băng dày ở Bắc Cực.

Theo dữ liệu theo dõi tàu do Bloomberg tổng hợp hôm thứ Hai, tàu chở khí hóa lỏng Christophe De Margerie, đang chịu lệnh trừng phạt và dự kiến sẽ xuất khẩu lô hàng thứ ba kể từ ngày 20/12 từ dự án Arctic LNG 2 ở Nga - dự án đang bị Mỹ, EU và Anh trừng phạt.

Tàu Christophe De Margerie là tàu chở dầu phá băng duy nhất thuộc hạm đội ngầm của Nga mà các dịch vụ theo dõi tàu đã xác định được cho đến nay đang hoạt động trên tuyến đường giữa dự án Arctic LNG 2 của Nga do Novatek dẫn đầu và cảng nhập khẩu LNG Bắc Hải của Trung Quốc. Trong những tháng gần đây, cảng Bắc Hải của Trung Quốc đã chuyên tiếp nhận tất cả các lô hàng LNG bị cấm vận của Nga, cả từ nhà máy Arctic LNG 2 và từ nhà máy xuất khẩu LNG quy mô nhỏ Portovaya trên Biển Baltic, cơ sở xuất khẩu LNG duy nhất của Gazprom.

Do lượng hàng xuất khẩu từ các cơ sở xuất khẩu LNG bị trừng phạt tăng lên, dòng chảy LNG của Nga sang Trung Quốc trong tháng 11 đã tăng hơn gấp đôi so với cùng kỳ năm ngoái, đạt mức cao kỷ lục 1,6 triệu tấn, đưa Nga trở thành nhà cung cấp LNG lớn thứ hai cho Trung Quốc sau Qatar.

Ông Trump đe dọa áp thuế mới trong bối cảnh Ấn Độ tiếp tục mua dầu của Nga

Tổng thống Donald Trump đe dọa sẽ áp đặt thêm thuế quan đối với Ấn Độ vì nước này tiếp tục nhập khẩu dầu thô từ Nga, đồng thời lưu ý đến thách thức trong việc đa dạng hóa nguồn cung dầu của Ấn Độ.

Tháng 8 vừa qua, Hoa Kỳ đã áp thêm thuế quan 25% đối với tất cả hàng nhập khẩu từ Ấn Độ để trừng phạt nước này vì tiếp tục mua dầu thô của Nga. Nhờ mức giá chiết khấu do lệnh trừng phạt, hóa đơn nhập khẩu năng lượng của Ấn Độ đã giảm đáng kể. Việc phụ thuộc vào nhập khẩu hơn 80% lượng dầu tiêu thụ khiến Ấn Độ khó lòng từ bỏ dầu của Nga và Nga nhanh chóng trở thành nhà cung cấp dầu lớn nhất cho Ấn Độ.

Tuy nhiên, ngay cả các mức thuế bổ sung và tín hiệu từ New Delhi cho thấy các nhà máy lọc dầu Ấn Độ sẽ giảm mua hàng từ Nga cũng không tác động đáng kể đến nhập khẩu. Tính đến giữa tháng 12 năm 2025, tỷ lệ nhập khẩu bình quân hàng ngày từ Nga đạt 1,2 triệu thùng. Con số này giảm so với 1,77 triệu thùng vào tháng 11, trước khi các lệnh trừng phạt mới nhất từ Washington nhắm vào các nhà xuất khẩu dầu thô hàng đầu của Nga, Rosneft và Lukoil.

Dòng chảy nhập khẩu có thể tiếp tục mạnh mẽ trong tháng này, khi các công ty dầu khí không bị trừng phạt tham gia và ghi tên mình vào các lô hàng thay vì Rosneft và Lukoil. Các mục tiêu của lệnh trừng phạt mới nhất của Mỹ đã xử lý khoảng một nửa tổng lượng xuất khẩu dầu của Nga, tương đương khoảng 2 triệu thùng mỗi ngày, cho đến ngày 21 tháng 11, khi các lệnh trừng phạt có hiệu lực. Kể từ đó, cả nhà nhập khẩu và xuất khẩu đều tìm kiếm và tìm ra cách để lách luật. Giới phân tích cho rằng việc lách trừng phạt vẫn sẽ tiếp diễn trong ngắn hạn.

Vàng hồi phục mạnh nhờ địa chính trị và kỳ vọng Fed hạ lãi suất

Giá vàng thế giới tiếp tục tăng trong phiên 6/1, lên 4.464,95 USD/ounce, tăng 121,52 USD so với phiên trước, mức cao nhất trong hơn một tuần. Đà tăng phản ánh rõ nét nhu cầu trú ẩn an toàn trước căng thẳng địa chính trị tại Mỹ Latin. Ông Zain Vawda từ OANDA nhận định vàng đang hưởng lợi trực tiếp từ sự gia tăng bất định toàn cầu sau vụ Mỹ bắt giữ Tổng thống Venezuela, theo MarketPulse.

Nhìn lại năm 2025, giá vàng đã tăng khoảng 64%, mức tăng mạnh nhất kể từ năm 1979, tạo nền tảng hỗ trợ vững chắc cho năm 2026. Trong ngắn hạn, thị trường đang chờ báo cáo việc làm Mỹ và kỳ vọng Fed sẽ cắt giảm lãi suất ít nhất hai lần trong năm nay, yếu tố tiếp tục hỗ trợ cho kim loại quý.

Giá cà phê diễn biến trái chiều, giá hồ tiêu đứng yên

Trên thị trường thế giới, giá cà phê Robusta trên sàn London đảo chiều giảm đồng loạt trong các kỳ giao hàng. Cụ thể, kỳ giao tháng 1/2026 giảm mạnh 132 USD/tấn, xuống mức 4.000 USD/tấn. Hợp đồng giao kỳ hạn tháng 9/2026 cũng giảm mạnh 93 USD/tấn, đạt mức 3.699 USD/tấn.

Trên sàn New York, giá cà phê Arabica ghi nhận biến động trái chiều trong các kỳ giao hàng. Cụ thể, kỳ giao tháng 3/2026 tăng 3,45 cent/lb, đạt mức 358,55 cent/lb. Trái lại, hợp đồng giao tháng 7/2026 lại tăng nhẹ 1,75 cent/lb, đạt mức 334,10 cent/lb.

Kết thúc phiên giao dịch gần nhất, cà phê Arabica Brazil cũng ghi nhận tăng giảm đan xen trong các kỳ giao hàng. Cụ thể: kỳ hạn tháng 3/2026 đạt mức 427,95 cent/lb, giảm 2,75 cent/lb so với hôm qua. Trái lại, kỳ giao hàng tháng 12/2026 lại tăng mạnh 9,8 cent/lb, đạt mức 394,1 cent/lb.

Giá tiêu thế giới không ghi nhận biến động mới. Các thị trường đều ổn định giá so với phiên giao dịch hôm qua. Cụ thể, giá tiêu đen Lampung của Indonesia không biến động so với ngày hôm trước, hiện giao dịch ở mức 6.763 USD/tấn; giá tiêu trắng Muntok cũng đi ngang, hiện đạt 9.205 USD/tấn. Giá tiêu Brazil không biến động so với phiên giao dịch ngày hôm qua. Hiện giá tiêu Brazil giao dịch ở mức 6.000 USD/tấn. Tại Malaysia, giá tiêu đen ASTA hiện ổn định ở mức 9.000 USD/tấn; giá tiêu trắng ASTA đạt 12.300 USD/tấn.

Giá thép trên sàn giao dịch

Tại Sàn giao dịch Thượng Hải, giá thép thanh kỳ hạn tháng 2/2026 kết thúc phiên ngày 5/1 đã giảm 0,3% (tương đương 9 nhân dân tệ), xuống còn 3.093 nhân dân tệ/tấn. Trái lại, giá quặng sắt trên Sàn Đại Liên ghi nhận mức tăng 0,43% (tương đương 3,5 nhân dân tệ), đạt 809 nhân dân tệ/tấn. Trên Sàn Singapore, quặng sắt kỳ hạn tháng 2/2026 cũng tăng thêm 0,43 USD, lên mức 105,77 USD/tấn.

Giá quặng sắt vẫn được hỗ trợ bởi tỷ lệ vận hành cao tại các nhà máy lò cao ở Trung Quốc. Xuất khẩu thép của quốc gia này dự báo sẽ đạt mức kỷ lục trong năm 2025, giúp bù đắp phần nào sự suy giảm nhu cầu từ lĩnh vực bất động sản nội địa.

Tâm lý thị trường Trung Quốc sau kỳ nghỉ Tết Dương lịch trở nên tích cực hơn. Hợp đồng quặng sắt giao tháng 5/2026 được giao dịch nhiều nhất trên Sàn Đại Liên đã tăng 0,95% (tương đương 7,5 nhân dân tệ), lên mức 797 nhân dân tệ (khoảng 114,16 USD)/tấn. Đà tăng này được hỗ trợ bởi hoạt động tái tích trữ nguyên liệu của các nhà máy thép trước kỳ nghỉ Tết Nguyên đán vào tháng 2 tới. Dù đối mặt với áp lực dư cung và tồn kho cao, hoạt động sản xuất ổn định và xuất khẩu thép kỷ lục của Trung Quốc trong năm 2025 vẫn đóng vai trò nâng đỡ thị trường nguyên liệu.