Ngày 26/3, Hội nghị Cà phê Quốc tế 2026 đã diễn ra trọng thể tại Hà Nội với sự tham dự của đại diện 21 phái đoàn ngoại giao tại Việt Nam. Cùng với sáng kiến Liên minh Cà phê Toàn cầu (Global Coffee Alliance - GCA), sự kiện đã mở đường cho những cơ hội hợp tác đa quốc gia sâu rộng.

Điểm nhấn của sự kiện là nghi thức ký kết danh dự Tuyên bố Liên minh Cà phê Toàn cầu 2026 (Global Coffee Alliance Declaration – GCA), với sự tham gia của các vị Đại sứ, đại diện các cơ quan ngoại giao của 21 quốc gia, cùng đại diện các tổ chức, doanh nghiệp và chuyên gia uy tín. Đây là một cử chỉ mang ý nghĩa biểu tượng sâu sắc, thể hiện sự quan tâm, ủng hộ và tinh thần sẵn sàng đồng hành của cộng đồng quốc tế đối với những nỗ lực phát triển bền vững của ngành cà phê Việt Nam.
Hội tụ tinh hoa ngoại giao và tri thức ngành cà phê
Hội nghị quy tụ những chuyên gia có tầm ảnh hưởng lớn trong cả lĩnh vực ngoại giao và kinh tế. Ngài Saadi Salama - Đại sứ Nhà nước Palestine tại Việt Nam, Trưởng Đoàn Ngoại giao - đã có bài phát biểu quan trọng, khẳng định ý nghĩa vượt tầm thương mại của sự kiện: "Cà phê không chỉ là một sản phẩm kinh tế, mà còn là đại sứ của văn hóa, là nhịp cầu kết nối ngoại giao và thúc đẩy hợp tác toàn cầu."
Trong phần trình bày về tầm nhìn chiến lược của GCA, bà Lê Hoàng Diệp Thảo, Nhà Sáng lập kiêm Tổng giám đốc TNI King Coffee đã nhấn mạnh tính cấp thiết của sự đoàn kết: "Ngành cà phê toàn cầu đang đứng trước những thách thức chưa từng có từ biến đổi khí hậu, biến động thị trường và yêu cầu khắt khe về chuỗi cung ứng minh bạch. Đứng trước cơn sóng lớn này, không một quốc gia hay doanh nghiệp nào có thể đơn độc vượt qua. Chúng ta chỉ có thể đi xa nếu đi cùng nhau."
.jpeg)
Bà khẳng định, Hội nghị không chỉ là diễn đàn trao đổi, mà là điểm khởi đầu của hành trình kiến tạo một chương mới cho cà phê Việt Nam và thế giới. Sáng kiến GCA chính là nền tảng đối tác công - tư tiên phong, nơi sức mạnh kết nối ngoại giao và năng lực thực thi của doanh nghiệp cùng hội tụ. Tuyên bố GCA 2026 bao gồm 5 mục tiêu cốt lõi mang tinh thần trách nhiệm toàn cầu:
Thứ nhất, bảo vệ hệ sinh thái cà phê và thúc đẩy nông nghiệp tái tạo: ưu tiên bảo tồn rừng, quản lý tài nguyên có trách nhiệm và phục hồi môi trường tại các vùng trồng cà phê.
Thứ hai, đảm bảo sinh kế công bằng cho người nông dân: cam kết thực thi thương mại công bằng, xây dựng năng lực và bảo đảm người nông dân nhận được phần giá trị xứng đáng với công sức của mình.
Thứ ba, tăng cường hợp tác ngoại giao – doanh nghiệp: kêu gọi các cơ quan ngoại giao đóng vai trò xúc tác kiến tạo chính sách, cùng doanh nghiệp xây dựng chuỗi cung ứng minh bạch và bền vững.
Thứ tư, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và chia sẻ tri thức: hỗ trợ nghiên cứu khoa học, ứng dụng công nghệ và số hóa chuỗi giá trị cà phê toàn cầu.
Thứ năm, phát huy văn hóa cà phê như một di sản chung của nhân loại: ghi nhận cà phê là cầu nối văn hóa xuyên biên giới, thúc đẩy đối thoại và giao lưu giữa các dân tộc.
Kiến tạo hệ sinh thái bền vững, đổi mới công nghệ và nâng tầm sinh kế
Hội nghị đã thảo luận và chia sẻ về Tầm nhìn Chiến lược GCA 2040 với mục tiêu xây dựng một hệ sinh thái cà phê toàn cầu, được dẫn dắt bởi công nghệ, lấy con người và thiên nhiên làm trọng tâm. Trong giai đoạn này, tiêu chuẩn phát thải ròng bằng 0 (Net-Zero) được xác định là một khát vọng và đích đến dài hạn, làm kim chỉ nam cho lộ trình phát triển 3 giai đoạn. Cụ thể:
2026 - 2030: Chuyển đổi số và tích hợp công nghệ. Số hóa hệ sinh thái, kết nối 50 triệu "Công dân Cà phê" (Coffee Citizens) toàn cầu. Đẩy mạnh hợp tác chiến lược với các tổ chức quốc tế (ICO, FAO, IFC) nhằm ứng dụng công nghệ tiên tiến vào bảo vệ môi trường và nâng cao năng lực sản xuất.
2030 - 2035: Tái tạo hệ sinh thái và nâng tầm giá trị. Chuyển dịch mạnh mẽ từ xuất khẩu thô sang chế biến sâu. Phấn đấu đưa 50% vùng trồng trong mạng lưới GCA ứng dụng mô hình nông nghiệp tái tạo, góp phần bảo vệ đa dạng sinh học và thích ứng hiệu quả với biến đổi khí hậu.
2035 - 2040: Phát triển sinh kế toàn diện và hướng tới Net-Zero. Mở rộng mạng lưới lên 125 triệu “Công dân Cà phê”, vận hành tối ưu theo mô hình kinh tế tuần hoàn. Trọng tâm cốt lõi là nâng cao thu nhập của người nông dân, tăng ít nhất 300% so với năm 2026, đảm bảo sinh kế bền vững và đẩy lùi đói nghèo. Đồng thời, từng bước hiện thực hóa tầm nhìn Net-Zero như một cam kết trách nhiệm đối với các thế hệ tương lai.
Sự kỳ vọng của các quốc gia vào sáng kiến Liên minh Cà phê Toàn cầu (GCA)
Chia sẻ tại sự kiện, đại diện Đại sứ quán Cộng hoà Angola tại Việt Nam bày tỏ sự đánh giá cao đối với sáng kiến Liên minh Cà phê Toàn cầu (GCA). Ông chia sẻ, vào thập niên 1970, Angola từng là quốc gia sản xuất và xuất khẩu cà phê lớn thứ ba thế giới. Tuy nhiên, những xung đột nội bộ đáng tiếc đã khiến ngành cà phê nước này đánh mất vị thế và tụt hậu so với nhiều quốc gia khác, dù vẫn sở hữu các dòng hạt Robusta và Arabica với chất lượng vượt trội.
Vì thế, ông nhấn mạnh tầm quan trọng của sáng kiến GCA đối với cộng đồng các nước sản xuất cà phê, đồng thời đặc biệt ấn tượng với cam kết "không để người trồng cà phê nào bị bỏ lại phía sau". Theo ông, thông điệp này mang ý nghĩa thiết thực và sâu sắc đối với Angola, nơi lực lượng sản xuất cà phê chủ yếu vẫn là các nông hộ gia đình.
.jpeg)
Trong khi đó, đại diện đến từ Đại sứ quán Cộng hoà Haiti tại Việt Nam bày tỏ sự ngưỡng mộ trước đà tăng trưởng kinh tế vững chắc cùng bản sắc văn hóa độc đáo của Việt Nam. Phía Haiti nhấn mạnh sự kiện lần này là một cơ hội quý báu và kỳ vọng sẽ học hỏi được nhiều kinh nghiệm thực tiễn từ Việt Nam, các quốc gia thành viên ASEAN cũng như các đối tác quốc tế khác trên toàn cầu.
Trong khi đó, đại diện Đại sứ quán Cộng hoà Dân chủ Timor-Leste tại Việt Nam mang đến hội nghị câu chuyện đầy tự hào về dòng cà phê Arabica hữu cơ đặc trưng của quốc gia này. Nhờ phương pháp canh tác hoàn toàn tự nhiên, không sử dụng phân bón hóa học, cà phê Timor-Leste đã chinh phục thành công nhiều thị trường khó tính như Úc, Hàn Quốc, Nhật Bản, Châu Âu và thậm chí đã có mặt tại chuỗi hệ thống Starbucks. Vị đại diện cho biết cà phê hiện là mặt hàng xuất khẩu chủ lực thứ hai của Timor-Leste, chỉ sau dầu khí, đồng thời bày tỏ mong muốn học hỏi kinh nghiệm hiện đại hóa nông nghiệp từ Việt Nam để tiếp tục mở rộng quy mô.
Trả lời câu hỏi của đại diện Timor-Leste về định hướng phát triển, TS Phạm S – Nguyên Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lâm Đồng, cố vấn cấp cao King Coffee - đã phân tích những điểm khác biệt cốt lõi về chất lượng và hương vị giữa cà phê hữu cơ và cà phê truyền thống. Ông nhấn mạnh rằng xu hướng tiêu dùng toàn cầu đang dịch chuyển mạnh mẽ sang các sản phẩm hữu cơ, thân thiện với môi trường. Dù hiện tại diện tích canh tác hữu cơ trên thế giới chỉ chiếm khoảng 1%, nhưng nhu cầu thực tế đã tăng vọt từ 11% lên 15%, mở ra cơ hội rất lớn cho các quốc gia nắm bắt được xu hướng này.
Cũng tại sự kiện, đại diện Đại sứ quán CHDCND Lào đã nêu lên những trăn trở về ngành cà phê nội địa. Dù có truyền thống trồng cà phê lâu đời, sản lượng hàng năm của Lào hiện chỉ dừng ở mức khiêm tốn khoảng 20.000 tấn do thói quen canh tác cũ. Chia sẻ về giải pháp cho Lào, TS. Phạm S đánh giá cao tiềm năng của ba vùng sinh thái lý tưởng tại Lào (gồm Champasak, Xieng Khouang và Houaphanh) với độ cao và lượng mưa phù hợp. Tuy nhiên, ông cũng chỉ ra những hạn chế về giống cây trồng và kỹ thuật canh tác khiến năng suất chưa cao. Để giải quyết vấn đề này, các chuyên gia Việt Nam đã và đang phối hợp chặt chẽ với Bộ Nông lâm Lào để quy hoạch các vùng trồng và đưa vào thử nghiệm các giống cà phê cho năng suất cao nhằm cải thiện chất lượng và sản lượng trong tương lai.
Một điểm nhấn đáng chú ý khác trong phiên thảo luận là sáng kiến ứng dụng công nghệ vào mạng lưới thương mại cà phê toàn cầu. Ông Trần Chí Dũng, Tổng Thư ký Hiệp hội Doanh nghiệp dịch vụ logistics Việt Nam (VLA), đã đề xuất khái niệm "Chuỗi cung ứng ngoại giao" (Diplomacy Supply Chain).
Theo ông Dũng, sáng kiến này không chỉ dừng lại ở việc chia sẻ kiến thức, công nghệ nông nghiệp mà còn hướng tới việc xây dựng một mạng lưới giao thương an toàn, nhanh chóng và tiết kiệm chi phí hơn giữa các quốc gia. Ông cam kết sẽ đồng hành cùng King Coffee và Liên minh GCA để sớm triển khai hệ thống chuỗi cung ứng ứng dụng Trí tuệ nhân tạo (AI), dự kiến sẽ ra mắt bản thử nghiệm trong vòng một tháng tới.
Phát biểu đáp lời, bà Lê Hoàng Diệp Thảo bày tỏ sự trân trọng trước những đóng góp thiết thực từ các chuyên gia và đại biểu. Bà kỳ vọng các bên sẽ sớm hiện thực hóa các ý tưởng này thông qua những biên bản ghi nhớ (MOU) và hành động cụ thể, góp phần mang lại những giá trị bền vững không chỉ cho ngành cà phê Việt Nam mà còn cho toàn thế giới.

Là quốc gia xuất khẩu cà phê lớn thứ hai thế giới và dẫn đầu về Robusta, sự kiện ra mắt GCA tại Hà Nội được đánh giá là bước chuyển mình chiến lược của Việt Nam: vươn lên khẳng định vai trò chủ động trong việc tạo nền móng vững chắc để kết nối sâu rộng Việt Nam với chuỗi giá trị toàn cầu, định hình tương lai ngành cà phê thế giới.
