Thị trường chứng khoán Việt Nam vừa trải qua phiên bán tháo lịch sử khi VN-Index mất 115 điểm (-6,51%) với hàng trăm cổ phiếu sàn “trắng bên mua”. Tính từ khi liên quân Mỹ/Israel bắt đầu tấn công Iran (cuối tháng 2), VN-Index đã đánh rơi gần 230 điểm. Ngay sau nhịp rơi sâu, nhiều tổ chức đã đưa ra nhận định về tình hình thị trường và dự báo xu hướng sắp tới.
Mặt bằng định giá dưới 1.660 điểm đang trở nên hấp dẫn
Theo VNDirect, về mặt kỹ thuật, thị trường hiện đang vận động quanh 3 ngưỡng hỗ trợ trọng yếu: 1.660 - 1.600 - 1.500 điểm. Trong đó, vùng 1.500 mang ý nghĩa then chốt - nếu bị xuyên thủng, xu hướng tăng trung hạn của thị trường sẽ chính thức bị phá vỡ.
Tuy nhiên, cần nhìn nhận rằng mặt bằng định giá dưới 1.660 điểm đang trở nên hấp dẫn hơn đáng kể. P/E forward của VN-Index tại vùng giá này đã về mức thấp hơn trung bình 5 năm, trong khi P/B tiệm cận vùng định giá mà dòng tiền trung-dài hạn thường bắt đầu tích lũy trong các chu kỳ điều chỉnh trước đây. Nói cách khác, thị trường đang giảm vì tâm lý, nhưng nền tảng giá trị lại đang dần nghiêng về phía người mua.
Bên cạnh yếu tố định giá, VNDirect cũng đánh giá rằng giá dầu - sau cú tăng đột biến từ vùng ~77 lên trên 110 USD/thùng - sẽ cần tìm vùng cân bằng mới trong thời gian tới. Trong kịch bản cơ sở, biến động một chiều với biên độ lớn như vậy thường khó duy trì lâu, và khi giá dầu bắt đầu hình thành vùng tích lũy, áp lực bán trên thị trường cổ phiếu sẽ giảm nhiệt tương ứng.
Thêm vào đó, các Bộ trưởng Tài chính nhóm G7 dự kiến họp khẩn trong ngày 9/3 để thảo luận phương án phối hợp xả kho dự trữ dầu chiến lược thông qua cơ chế IEA, với quy mô được đề xuất khoảng 300-400 triệu thùng - nếu được triển khai, đây sẽ là yếu tố hỗ trợ hạ nhiệt giá dầu đáng kể. Tuy nhiên, cần lưu ý rằng trong trường hợp xung đột tiếp tục mở rộng hoặc eo biển Hormuz bị gián đoạn kéo dài, kịch bản giá dầu duy trì trên 100 USD hoặc tiếp tục tăng cao hơn vẫn hoàn toàn khả thi.
Trong kịch bản cơ sở, VNDirect dự báo VN-Index có thể điều chỉnh thêm về vùng giữa 1.500 - 1.600 điểm, nơi sự kết hợp giữa mặt bằng định giá hấp dẫn và kỳ vọng giá dầu ổn định sẽ tạo nền cho lực cầu hỗ trợ chỉ số. Từ đó, thị trường có cơ sở để tìm động lực hồi phục kỹ thuật.
Trong bối cảnh đó, tâm lý thận trọng có thể tiếp tục chi phối diễn biến thị trường trong một số phiên tới, và nhà đầu tư nên ưu tiên quản trị rủi ro, theo dõi sát diễn biến giá dầu thế giới cũng như phản ứng chính sách trong nước để có chiến lược đầu tư phù hợp.
Thời điểm nhà đầu tư nên bình tĩnh thay vì hoảng loạn
Theo đánh giá của bà Phạm Huyền Trang, Giám đốc Sản phẩm Đầu tư tại Công ty TNHH Quản lý Quỹ SSI (SSIAM), cú sốc hiện tại mang tính chu kỳ nhiều hơn là một rủi ro vĩ mô dài hạn. Nền tảng kinh tế Việt Nam vẫn duy trì tích cực với tăng trưởng ổn định, xuất khẩu sản xuất cải thiện, vốn FDI giải ngân đều đặn và dư địa điều hành chính sách vẫn tương đối rộng.
Ngoài ra, thị trường còn được hỗ trợ bởi triển vọng nâng hạng lên nhóm thị trường mới nổi của FTSE Russell trong thời gian tới, yếu tố có thể thu hút thêm dòng vốn trung và dài hạn.
Trong ngắn hạn, thị trường có thể tiếp tục biến động mạnh theo diễn biến địa chính trị. Tuy nhiên về trung và dài hạn, triển vọng của chứng khoán Việt Nam vẫn tích cực khi định giá thị trường đã lùi về vùng hỗ trợ lịch sử – tương tự giai đoạn Mỹ áp thuế quan toàn cầu vào tháng 4/2025, qua đó mở ra cơ hội cho các nhà đầu tư có tầm nhìn dài hạn.
"Đây là thời điểm nhà đầu tư nên bình tĩnh rà soát lại danh mục, thay vì phản ứng hoảng loạn trước những biến động ngắn hạn của thị trường", chuyên gia nhận định.
Trước đó, ngay trong phiên 9/3 khi thị trường chứng khoán Việt Nam chịu áp lực bán tháo, ông Nguyễn Duy Hưng - Chủ tịch SSI đã có dòng trạng thái đáng chú ý trên trang facebook cá nhân. “Chiến sự ở tận Iran làm giá dầu tăng, nhưng có tới mức TTCK Việt Nam hoảng loạn không nhỉ?”, ông Hưng đặt câu hỏi.
Những cú giảm mạnh do yếu tố tâm lý thường phục hồi nhanh
Theo ông Nguyễn Thành Trung, Tổng Giám đốc CTCP Đầu tư FinSuccess, những cú giảm mạnh xuất phát từ yếu tố tâm lý thường đi kèm khả năng phục hồi nhanh khi áp lực bán suy yếu. Diễn biến hiện tại có nhiều điểm tương đồng với giai đoạn biến động do căng thẳng thuế quan vào tháng 4/2025, khi thị trường cũng ghi nhận nhịp giảm sâu trước khi sớm ổn định trở lại.
Trong ngắn hạn, VN-Index có thể tiếp tục điều chỉnh về quanh vùng 1.500 điểm để tìm điểm cân bằng mới, qua đó tạo nền tảng cho xu hướng phục hồi sau đó. Nhịp giảm mạnh hiện nay cũng đưa nhiều cổ phiếu cơ bản về vùng định giá hấp dẫn hơn so với triển vọng tăng trưởng trung và dài hạn.
Trong bối cảnh hiện tại, điều quan trọng không chỉ nằm ở việc dự đoán đáy của thị trường, mà là cách nhà đầu tư chuẩn bị danh mục để tận dụng cơ hội khi xu hướng hồi phục quay trở lại. Việc lựa chọn một số cổ phiếu chất lượng ở vùng giá thấp có thể mở ra cơ hội sinh lời đáng kể khi thị trường quay trở lại xu hướng tăng.
Trong bối cảnh đó, nhà đầu tư có thể cân nhắc giải ngân trở lại vào các cổ phiếu vốn hóa lớn thuộc rổ VN30 khi thị trường dần ổn định. Tuy nhiên, chuyên gia FinSuccess khuyến nghị nên duy trì khoảng 15–20% tiền mặt trong danh mục và hạn chế sử dụng đòn bẩy tài chính để đảm bảo dư địa linh hoạt nếu thị trường biến động.
