Hơn 1,5 triệu người lao vào Hyrox: Điều gì khiến cuộc đua này trở thành "đỉnh Everest" mới của dân mê thể thao?

Hyrox là một cuộc thi thể lực ra đời tại Đức năm 2017 và nhanh chóng trở thành hiện tượng toàn cầu khi thu hút hơn 1,5 triệu người tham gia tại 30 quốc gia. Không chỉ là bài kiểm tra sức bền, Hyrox còn được xem là mục tiêu chinh phục mới của những người yêu thể thao nghiệp dư nhờ sự kết hợp giữa tính cạnh tranh, khả năng tiếp cận và tinh thần cộng đồng hiếm có.

Từ cuộc thi thể lực ít người biết đến thành hiện tượng toàn cầu

Khi Jessica Thompson bước vào khu vực thi đấu Hyrox Atlanta hồi tháng 10 năm ngoái, điều đầu tiên cô cảm nhận không phải là sự hào hứng mà là nỗi lo lắng. Trước mắt người phụ nữ 39 tuổi là hàng nghìn vận động viên với thân hình săn chắc, cơ bắp nổi rõ, liên tục chạy nước rút và thực hiện những bài tập cường độ cao. Dù đã dành nhiều tháng chuẩn bị, cô vẫn tự hỏi liệu mình có nên tiếp tục hay quay về.

"Tôi đã rất sợ hãi. Tôi suýt nữa đã quay lưng bỏ đi", Thompson nhớ lại. Nhưng khi bước qua đường hầm xuất phát đặc trưng của Hyrox, sự hồi hộp nhanh chóng biến thành quyết tâm. Với Thompson, cuộc thi không chỉ là thử thách về thể lực mà còn là hành trình vượt qua giới hạn bản thân.

Gần 20 năm trước, cô sống sót sau một vụ tai nạn ô tô nghiêm trọng khiến cánh tay trái bị hạn chế vận động và khả năng giữ thăng bằng suy giảm. Tham gia Hyrox với tư cách vận động viên khuyết tật, cô muốn chứng minh rằng mình vẫn có thể hoàn thành những điều tưởng như không thể.

"Tôi đã quen với việc bị người khác nói rằng mình không thể làm được mọi thứ. Việc hoàn thành Hyrox đã thay đổi cuộc đời tôi", cô chia sẻ. Câu chuyện của Thompson phản ánh sức hút ngày càng lớn của Hyrox, cuộc thi thể lực ra đời tại Đức năm 2017 nhưng chỉ sau chưa đầy một thập kỷ đã phát triển thành một hiện tượng toàn cầu.

Theo ban tổ chức, hơn 1,5 triệu người tại 30 quốc gia đã tham gia ít nhất một cuộc đua Hyrox, với độ tuổi từ 16 đến 85. Nhiều sự kiện bán sạch vé chỉ sau vài phút mở đăng ký, trong khi danh sách chờ tại một số thành phố lên tới hàng nghìn người. Riêng giải đấu ở New York đã tăng quy mô từ khoảng 15.000 người tham gia lên khoảng 50.000 chỉ sau một năm.

Khác với marathon hay các giải ba môn phối hợp, Hyrox kết hợp giữa chạy và những bài tập sức mạnh quen thuộc trong phòng gym. Người tham gia phải hoàn thành tám vòng, mỗi vòng gồm chạy 1 km xen kẽ với một bài tập chức năng như kéo tạ, đẩy tạ, burpee broad jump hoặc mang vật nặng. Họ có thể thi đấu cá nhân, theo cặp hoặc theo đội tiếp sức.

Điểm đặc biệt là toàn bộ nội dung thi đấu đều có thể luyện tập bằng các thiết bị phổ biến tại phòng gym, giúp người chơi dễ tiếp cận hơn nhiều so với các môn thể thao sức bền truyền thống. Trong giai đoạn đầu, Hyrox chủ yếu thu hút những người có nền tảng thể lực tốt. Tuy nhiên, hiện nay giải đấu ngày càng đa dạng với sự xuất hiện của người mới tập luyện, người trung niên, người lớn tuổi và cả vận động viên khuyết tật.

Sự phát triển này cũng kéo theo mạng lưới hơn 15.000 phòng gym trên toàn thế giới trở thành cơ sở đào tạo chính thức của Hyrox. Dan Trink, huấn luyện viên thể lực tại New York và chủ phòng tập The Fort, cho biết lần đầu tham dự Hyrox vào năm 2022, anh gần như chỉ nhìn thấy những người sở hữu thân hình hoàn hảo.

"Tôi bước vào và thật bất ngờ, trong phòng có nhiều cơ bụng hơn cả mũi. Ai cũng có thân hình săn chắc." Thế nhưng chỉ vài năm sau, bức tranh đã hoàn toàn khác. "Tại New York năm ngoái, mọi người đều có đủ mọi kiểu người." Theo anh, chính việc ngày càng nhiều người bình thường dám thử sức đã khiến Hyrox phát triển nhanh hơn bất kỳ xu hướng thể thao nào trong những năm gần đây.

Không chỉ bán thử thách, Hyrox còn tạo ra cảm giác chiến thắng và thuộc về

Hyrox thường được đặt cạnh những giải đấu như Tough Mudder, Spartan, Ironman, CrossFit hay marathon. Tuy nhiên, nhiều chuyên gia cho rằng điểm khác biệt lớn nhất của Hyrox nằm ở việc cân bằng giữa độ khó và khả năng tiếp cận. Shay Kostabi, huấn luyện viên thể hình lâu năm và đồng sáng lập công ty tư vấn Fitcarma, nhận định Hyrox "được kiểm soát tốt hơn, sạch sẽ hơn và an toàn hơn" so với các cuộc đua vượt chướng ngại vật.

"Nếu như các cuộc đua Spartan khiến người chơi ra về với đầy bùn đất, thậm chí là máu, thì Hyrox vẫn đủ thử thách để mang lại cảm giác tự hào nhưng ít rào cản hơn." Theo bà, sự phát triển của Hyrox cũng trùng với thời điểm xu hướng tập luyện sức mạnh ngày càng phổ biến.

Cuộc thi biến những bài tập quen thuộc trong phòng gym thành một mục tiêu rõ ràng, khiến việc luyện tập bớt đơn điệu và có động lực hơn. Đó cũng là điều mà Moritz Furste, cựu vận động viên khúc côn cầu trên sân ba lần giành huy chương Olympic và là đồng sáng lập Hyrox, hướng tới khi cùng Christian Toetzke xây dựng giải đấu năm 2017.

Hai nhà sáng lập nhận thấy rất nhiều người vừa tập cardio vừa tập tạ nhưng không có sân chơi nào thực sự dành riêng cho họ. Không phải ai cũng muốn dành nhiều tháng chuẩn bị cho marathon, nhưng rất nhiều người vẫn cần một mục tiêu đủ lớn để thử thách bản thân. "Chúng tôi muốn tạo ra một sân chơi công bằng cho những người đến phòng tập thể dục", Furste cho biết.

Theo Mark Dyreson, giáo sư vận động học và đồng giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Thể thao trong Xã hội của Đại học Penn State, nhiều thế hệ chuyên gia đã cố gắng biến việc tập gym thành một môn thể thao hấp dẫn hơn. "Một số người thực sự thích đến phòng tập và tập luyện theo vòng, nhưng với hầu hết mọi người, điều đó khá nhàm chán. Nếu bạn có thể biến nó thành một cuộc thi, một trò chơi, bạn sẽ thu hút được nhiều người quan tâm hơn."

Helen Ogunjimi, huấn luyện viên cá nhân 41 tuổi tại Chicago, là một ví dụ. Từng thi đấu bóng rổ ở cấp đại học và chuyên nghiệp ở nước ngoài, nhưng khi lớn tuổi hơn, việc tập luyện của cô trở nên lặp đi lặp lại. Ban đầu, khi được bạn bè rủ đăng ký Hyrox, cô khá do dự vì đã nhiều năm không chạy bộ. "Tôi chỉ nghĩ việc này trông khó quá. Đã lâu rồi tôi không vận động cơ thể như vậy."

Cuối cùng, Ogunjimi vẫn quyết định thử sức. Sau khi hoàn thành Hyrox Chicago vào tháng 11 năm ngoái, cô đang hướng tới giải đấu tại Nhật Bản vào mùa hè này với mục tiêu trở thành một trong những phụ nữ da đen đầu tiên đủ điều kiện tham dự Giải vô địch thế giới Hyrox, giải đấu chỉ dành cho những người được mời, gồm 15 vận động viên nam và nữ đứng đầu mỗi hạng mục. Điều khiến cô bất ngờ nhất là mình lại yêu thích việc chạy bộ trở lại. "Tôi đang dần lấy lại phong độ."

Ngoài yếu tố thi đấu, mạng xã hội cũng được xem là chất xúc tác quan trọng cho sự bùng nổ của Hyrox. Những bức ảnh vận động viên vượt qua vạch đích, hoàn thành thử thách hay phá kỷ lục cá nhân liên tục được chia sẻ, tạo cảm hứng cho nhiều người đăng ký tham gia. Theo Dan Trink, những hình ảnh chính thức của Hyrox khiến người tham dự trông như các vận động viên chuyên nghiệp, từ đó tạo thêm động lực để họ chinh phục cuộc thi.

Shay Kostabi cho rằng điều hấp dẫn hơn cả là cảm giác được trở thành một phần của cộng đồng. "Có một cộng đồng, một nhóm để thuộc về và mọi người rất thích điều đó." Kelly McGonigal, nhà tâm lý học sức khỏe và giảng viên Đại học Stanford, nhận định Hyrox còn giúp những người tập luyện nghiệp dư khám phá năng lực thể chất của bản thân thông qua các động tác quen thuộc như đẩy, kéo, mang vác hay chạy, những chuyển động xuất hiện trong cuộc sống hằng ngày.

Khác với nhiều cuộc đua đường trường, Hyrox không tạo cảm giác bị bỏ lại phía sau vì luôn có nhiều đợt xuất phát liên tiếp, giúp người tham gia tập trung vào hành trình của chính mình thay vì thứ hạng. Theo McGonigal, tinh thần cộng đồng của Hyrox cũng trở thành "liều thuốc giải độc" cho cảm giác cô lập mà nhiều người trải qua trong xã hội hiện đại.

Jessica Thompson vẫn nhớ khoảnh khắc trước giờ xuất phát khi cô loay hoay buộc dây giày vì cánh tay bị run. Một vận động viên khác đã chủ động bước đến giúp cô mà không hề quen biết. "Ngay cả trong môi trường cạnh tranh, mọi người vẫn luôn quan tâm giúp đỡ lẫn nhau."

Sự cổ vũ từ khán giả và những người cùng thi đấu đã tiếp thêm động lực để cô không bỏ cuộc giữa chặng đường đầy thử thách. "Nó thay đổi suy nghĩ của bạn. Bạn sẽ không còn quá chú trọng vào những thiếu sót của bản thân mà tập trung hơn vào những khả năng mình có thể đạt được." Có lẽ chính sự kết hợp giữa thử thách thể lực, mục tiêu rõ ràng, tính cạnh tranh lành mạnh và tinh thần cộng đồng đã giúp Hyrox trở thành "đỉnh Everest" mới của người chơi thể thao nghiệp dư trên toàn thế giới.

*Nguồn bài viết: NYT