Hàng loạt 'đại gia dầu mỏ' Trung Đông dừng giao hàng, Đông Nam Á quay cuồng tìm kiếm giải pháp thay thế nguồn cung

Theo Nikkei Asia, hoạt động cung ứng năng lượng tại khu vực châu Á đang ghi nhận những diễn biến phức tạp sau khi eo biển Hormuz bị đóng cửa. Các doanh nghiệp dầu khí và hóa chất hàng đầu tại Đông Nam Á và Nam Á đã đồng loạt đưa ra các thông báo về tình trạng gián đoạn nguồn cung.

Những thực thể này viện dẫn điều khoản bất khả kháng để tạm dừng hoặc cắt giảm các nghĩa vụ giao hàng đã ký kết trước đó. Tình hình này gây ảnh hưởng trực tiếp đến hoạt động sản xuất công nghiệp và đời sống dân sinh của nhiều quốc gia trong khu vực.

Tại Việt Nam, Công ty Kinh doanh Sản phẩm khí - PVGas Trading (thuộc Tổng Công ty Khí Việt Nam) thông báo phát sinh tình huống bất khả kháng, có thể ảnh hưởng đến việc cung cấp khí hóa lỏng (LPG) cho khách hàng khu vực miền Nam.

Nguyên nhân chính là việc nhà cung cấp quốc tế tuyên bố bất khả kháng sau sự cố sập cầu dẫn tại cơ sở NGL Juaymah của Saudi Aramco ngày 23/2, khiến các lô hàng Propane và Butane bị gián đoạn. Theo đó, toàn bộ các lô LPG dự kiến giao về kho Thị Vải, Diêm Điền từ ngày 10/3 phải tạm dừng.

Bên cạnh đó, xung đột vũ trang tại Trung Đông làm gián đoạn hành trình tàu chở LPG qua eo biển Hormuz. Bên cạnh đó, việc có nhiều cơ sở sản xuất khí hóa lỏng (NGL, LPG) bị tấn công cũng gây thiệt hại nghiêm trọng.

Nhiều chuyên gia cho rằng, do rủi ro an toàn, các tàu chở khí hóa lỏng cỡ lớn (VLGC) vận chuyển LPG từ Trung Đông trong giai đoạn cuối tháng 3 đến hết tháng 4 hiện chưa có kế hoạch giao hàng cho PVGas Trading.

Indonesia - quốc gia nhập khẩu 20% dầu mỏ từ Saudi Arabia cũng ghi nhận biến động tương tự. Tập đoàn hóa dầu Chandra Asri Pacific đã ban bố tình trạng bất khả kháng.

Doanh nghiệp này gặp khó khăn nghiêm trọng trong việc tìm kiếm nguồn cung naphtha làm nguyên liệu đầu vào. Nhà máy của công ty tại Cilegon buộc phải cắt giảm công suất hoạt động để duy trì vận hành tối thiểu.

Sự sụt giảm sản lượng ethylene và propylene tại đây gây ra hiệu ứng domino đối với các nhà sản xuất linh kiện và lắp ráp ô tô của Nhật Bản đang hoạt động tại địa phương.

Tình trạng thiếu hụt nhiên liệu đã bắt đầu tác động trực tiếp đến sinh hoạt của người dân tại Myanmar và Thái Lan.

Chính quyền Myanmar đã ban hành quy định hạn chế phương tiện giao thông chạy bằng xăng dầu hoạt động theo ngày dựa trên biển số xe. Quốc gia này phụ thuộc gần như hoàn toàn vào nguồn xăng dầu nhập khẩu do năng lực lọc dầu nội địa hạn chế.

Trong khi đó, Thái Lan với hơn 56% dầu thô nhập khẩu đến từ UAE, Saudi Arabia và Qatar cũng đang nỗ lực đa dạng hóa nguồn cung bằng cách tăng cường nhập khẩu dầu thô từ Tây Phi và Mỹ để giảm bớt sự lệ thuộc vào Trung Đông.

Thủ tướng Thái Lan đã đưa ra các cam kết về việc duy trì dự trữ dầu mỏ và ổn định giá xăng, dầu diesel trong 15 ngày để trấn an dư luận. Tuy nhiên, các trạm xăng tại nước này vẫn ghi nhận tình trạng người dân tập trung đông để mua tích trữ. Điều đó có thể trực tiếp khiến giá xăng tại quốc gia này tăng vọt. 

Tập đoàn PTT của Thái Lan đã phải tạm dừng việc bán nhiên liệu cho các thùng 200 lít và các loại container, xe tải để ưu tiên phục vụ phương tiện cá nhân.

Toàn bộ khu vực châu Á hiện đang theo dõi sát sao các diễn biến tại eo biển Hormuz để đưa ra các kịch bản ứng phó phù hợp với tình hình an ninh năng lượng.