Từ "mối lương duyên" 15 năm đến cuộc chia tay đầy cay đắng
Ngược dòng thời gian về năm 2005, tại sự kiện WWDC (Worldwide Developers Conference), Steve Jobs đã tạo nên một cú sốc khi tuyên bố từ bỏ kiến trúc PowerPC để chuyển sang Intel.
Đó là một kỷ nguyên rực rỡ, nơi sự kết hợp giữa thiết kế tinh tế của Apple và sức mạnh xử lý của kiến trúc x86 đã định hình nên những chiếc máy tính xách tay tốt nhất thế giới.
Từ MacBook Pro nhôm nguyên khối đến chiếc MacBook Air mỏng nhẹ, "trái tim" Intel là bảo chứng cho hiệu năng đỉnh cao thời bấy giờ.
Tuy nhiên, "tuần trăng mật" này bắt đầu rạn nứt nghiêm trọng vào khoảng năm 2015 khi Intel rơi vào vòng xoáy trì trệ.
Tiến trình chip của họ bị kẹt ở con số 14nm suốt nhiều năm trời, khiến những chiếc MacBook Pro đời 2016-2019 thường xuyên bị quá nhiệt và phải giảm xung nhịp để duy trì hoạt động.
Đỉnh điểm của sự thất vọng là khi khả năng thiết kế chip dựa trên cấu trúc ARM của Apple đạt đến độ chín muồi.
Tháng 11/2020, chip M1 ra đời, mang lại một cuộc cách mạng thực sự với hiệu năng trên mỗi watt điện vượt xa Intel.
Apple chỉ mất chưa đầy 3 năm để hoàn tất "cuộc di cư lịch sử", xóa sạch dấu vết của Intel trên mọi dòng máy Mac.
Tim Cook khi đó đã ám chỉ rằng năng lực sản xuất của đối tác cũ không còn đáp ứng được tiêu chuẩn khắt khe và tầm nhìn tương lai của họ.
.png)
Sự trỗi dậy của Intel và canh bạc chuỗi cung ứng của Apple
Dù Apple Silicon thành công vang dội, nó cũng tạo ra rủi ro mới: Sự phụ thuộc độc quyền vào TSMC. Thế giới sau đại dịch và các biến động địa chính trị cùng cơn sốt trí tuệ nhân tạo (AI) đã khiến năng lực sản xuất của TSMC bị vắt kiệt.
Rủi ro này trở thành hiện thực vào năm 2026, khi sản lượng iPhone 17 bị hạn chế do thiếu hụt nguồn cung chip A19. Các gã khổng lồ như Nvidia hay Microsoft sẵn sàng chi trả những khoản tiền khổng lồ để ưu tiên dây chuyền cho chip AI, đẩy Apple vào thế phải tranh giành vị thế "khách hàng ưu tiên".
Đứng trước nguy cơ mất hàng tỷ USD doanh thu, Apple hiểu rằng việc tìm kiếm một "nguồn chân rết" thứ hai đã trở thành mệnh lệnh sinh tồn.
Trong bối cảnh đó, Intel bất ngờ nổi lên như một cứu cánh nhờ chiến lược tách riêng mảng gia công chip (Intel Foundry) dưới thời CEO mới. Quân bài chiến lược để thuyết phục Apple chính là tiến trình 18A (tương đương 1.8nm).
Intel cam kết rằng cấu trúc bóng bán dẫn RibbonFET và công nghệ cấp nguồn mặt lưng PowerVia của họ có thể cạnh tranh sòng phẳng, thậm chí vượt qua công nghệ tiên tiến nhất của TSMC về khả năng tối ưu điện năng tiêu thụ.
Bên cạnh đó, việc sản xuất ngay tại các nhà máy ở Arizona và Ohio (Mỹ) giúp Apple giải được bài toán "địa phương hóa" chuỗi cung ứng, nhận được sự ủng hộ mạnh mẽ từ các đạo luật khuyến khích bán dẫn của Chính phủ Mỹ.
Như vậy là sau 6 năm (khoảng 2.190 ngày) kể từ lần hợp tác cuối cùng vào năm 2020, Apple đã quay lại áp dụng chiến lược "thử lửa" đầy thận trọng bằng cách giao cho Intel gia công các dòng chip M cơ bản dùng cho MacBook Air và iPad Pro trước khi tính đến các dòng Pro hay Max phức tạp hơn.
Tuy nhiên, rào cản khổng lồ vẫn là Yield (Tỷ lệ thành phẩm). Trong ngành bán dẫn, đúc ra một tấm wafer lỗi ít là chìa khóa của lợi nhuận.
Nếu Intel không chứng minh được sự ổn định trong sản xuất hàng loạt với tiêu chuẩn khắt khe "không sai số" của Apple, mối quan hệ này có thể sẽ lại đứt gánh giữa đường. Đây thực sự là một canh bạc "được ăn cả ngã về không" của Intel trong nỗ lực hồi sinh đế chế bán dẫn đang lung lay.
Sự đảo ngược vị thế và tương lai của mối quan hệ "Gương vỡ lại lành"
Sự tái hợp này mang lại cảm giác kịch tính như một bộ phim với kịch bản xoay chuyển 180 độ. Chỉ trong vòng 20 năm, vị thế của hai bên đã thay đổi hoàn toàn.
Năm 2006, Apple là "kẻ đi cầu cạnh", hoàn toàn bị động trước các giới hạn phần cứng của đối tác. Khi đó, Intel nắm giữ quyền lực tuyệt đối về kiến trúc vi xử lý, buộc Apple phải uốn nắn thiết kế sản phẩm theo lộ trình của Intel.
.png)
Đến năm 2026, vai trò đã đổi trục: Intel chính thức trở thành "người làm thuê" cho đối thủ cũ. Apple giờ đây không chỉ nắm giữ thiết kế chip mạnh nhất hành tinh mà còn sở hữu hệ sinh thái phần mềm tối ưu sâu, họ chỉ cần năng lực sản xuất thô từ Intel để hiện thực hóa các tham vọng phần cứng của mình.
Cuộc tái hợp này không đơn thuần là một hợp đồng kinh tế, mà còn là một phần của chiến lược tái cấu trúc lại trật tự bán dẫn toàn cầu.
Việc giành được chữ ký của Apple chính là "chứng chỉ năng lực" quan trọng nhất, một lời khẳng định đanh thép với giới đầu tư rằng Intel Foundry đủ trình độ để phục vụ những khách hàng khó tính nhất.
Nó mở đường cho Intel thu hút thêm các "cá mập" khác như Nvidia hay AMD, vốn cũng đang tìm cách giảm bớt sự lệ thuộc vào TSMC.
Tuy nhiên, tương lai của mối quan hệ này vẫn treo lơ lửng trên những con số thực tế. Liệu Intel có thể duy trì sự kỷ luật trong sản xuất để không lặp lại sai lầm trì trệ của thập kỷ trước?
Trận chiến thực sự sẽ bắt đầu vào năm 2027, khi những con chip đầu tiên "Made by Apple, Foundry by Intel" chính thức lên kệ. Đó sẽ là thời điểm để hiệu năng thực tế và phản hồi từ người tiêu dùng trả lời cho tất cả kỳ vọng.
Nếu thành công, đây sẽ là cuộc hồi sinh vĩ đại nhất trong lịch sử Intel, đưa họ trở lại vị thế dẫn đầu. Ngược lại, nếu tỷ lệ lỗi quá cao hoặc tiến độ bị chậm trễ, nó có thể là dấu chấm hết cho tham vọng trở thành "nhà máy của thế giới" của gã khổng lồ này, đồng thời đẩy Apple vào một cuộc khủng hoảng cung ứng mới chưa từng có.
Nguồn: 36Kr
.jpg "ABBank chơi lớn: Sinh nhật ngân hàng, cơn mưa quà tặng cho khách")
