Gia Đình Trí Thức 6 Thế Hệ

Đến cuối thế kỷ XIX, đầu thế kỷ XX, tinh thần hiếu học chuyển mình thành ngòi bút sắc bén cứu quốc. Cụ Hoàng Thúc Hội (ông nội GS Hoàng Xuân Sính) đỗ Cử nhân năm 1906 nhưng kiên quyết từ chối ra làm quan cho triều đình thuộc địa, giữ vẹn khí tiết kẻ sĩ đương thời.

Sự chính trực và tài năng văn chương của cụ được giới sĩ phu vô cùng kính trọng. Tiếp nối tinh thần đó, hai người con trai của cụ trở thành những nhân vật cốt cán trên diễn đàn văn hóa chính trị miền Bắc.

Diễn đàn Thanh Nghị

Tuần Báo Thanh Nghị 1941-1945.

Lấy Nhà Riêng Làm Cơ Sở Bí Mật

Con trai thứ cụ Hội - ông Hoàng Thúc Tấn (cha GS Hoàng Xuân Sính) là người đồng sáng lập Tuần báo Thanh Nghị (1941-1945), dũng cảm dùng nhà riêng số 102 Hàng Bông làm cơ sở in ấn, sản xuất báo bí mật.

Trong khi đó, người bác ruột Hoàng Thúc Trâm (bút danh Hoa Bằng) dành trọn 50 năm cầm bút, để lại hai công trình đồ sộ: Quang Trung - Anh hùng dân tộc và Hồ Xuân Hương, nhà thơ cách mạng.

Ông Nguyễn Văn Phúc (đứng giữa) cùng đồng nghiệp tại Toulouse.

Không chỉ gia đình họ Hoàng, người cậu ruột của bà Sính - Kỹ sư Nguyễn Văn Phúc (Việt kiều Pháp) - cũng là một ngôi sao tài hoa khi tham gia dẫn đường và giúp đỡ nước nhà sản xuất thành công chiếc máy bay "Made in Vietnam" đầu tiên mang số hiệu TL-1.

Bà Sính thuở trẻ (người áo trắng bên trái) và GS Alexander Grothendieck - người thầy hướng dẫn làm luận án tiến sĩ (ở giữa).

Sinh ra trong cái nôi ấy, từ nhỏ cô bé Hoàng Xuân Sính đã được trò chuyện cùng hai vị đại thụ ngành giáo dục: GS Vũ Đình Hòe và GS Hoàng Xuân Hãn. Ý chí vượt qua định kiến xã hội thời bấy giờ đã thúc đẩy bà một mình sang Pháp du học.

Vượt qua vô vàn nhọc nhằn, bà xuất sắc trở thành người phụ nữ nước ngoài đầu tiên bảo vệ thành công luận án Tiến sĩ quốc gia về Toán học tại Paris. Thay vì ở lại xứ người, bà kiên định quay về phụng sự giữa những năm tháng đất nước gian lao nhất.

GS Hoàng Xuân Sính tại Lễ kỷ niệm 10 năm thành lập Trường ĐH Thăng Long.

Năm 1988, mang theo tư tưởng cấp tiến, bà đã "liều mình" tới gặp Tổng Bí thư lúc bấy giờ là ông Nguyễn Văn Linh để xin phép thành lập Trường Đại học Thăng Long - đại học dân lập đầu tiên tại Việt Nam.

Cùng lúc đó, em trai bà là TS Hoàng Sáng cũng ghi dấu ấn Việt Nam vào các vệ tinh không gian quốc tế tại Pháp (CNES).

PGS.TS Nghệ sĩ ưu tú Trần Thị Ngọc Lan chọn cống hiến cho ngành thanh nhạc.

Dòng chảy tri thức gia đình họ Hoàng không dừng lại ở khoa học tự nhiên. Thế hệ thứ năm đón nhận PGS.TS.NSƯT Trần Thị Ngọc Lan (con dâu GS Sính). Bà là nữ PGS.TS đầu tiên tại Việt Nam trong ngành thanh nhạc, mang tiếng hát Opera Việt vang danh tại Ý, Liên Xô và cống hiến hơn 30 năm đào tạo các thế hệ vàng âm nhạc nước nhà. Chồng của bà là kỹ sư Trương Ngọc Kim, con trai GS Sính, đảm nhận vị trí Chủ tịch Hội đồng trường Đại học Thăng Long.

Và hôm nay, thế hệ thứ sáu - TS Trương Nhật Hoa (cháu nội duy nhất của GS Sính, sinh năm 1991) đang đảm nhận vị trí Hiệu trưởng trường Đại học Thăng Long. Sau quá trình học tập và nghiên cứu tại nước ngoài, cô trở về Việt Nam để tiếp tục cống hiến cho nền giáo dục và hoàn thành chương trình Tiến sĩ chuyên ngành Kinh tế phát triển tại Trường Đại học Kinh tế Quốc dân (NEU). Hiện nay, cô được biết đến là nhà quản lý trẻ đi đầu trong chuyển đổi số toàn diện ngành giáo dục.

GS.TSKH.NGND Hoàng Xuân Sính (thứ 2, từ trái sang), con trai (ngoài cùng bên phải), con dâu (ngoài cùng bên trái) và cháu nội.

Từ thế kỷ XIV đến thế kỷ XXI, sáu thế hệ của một gia tộc đã liên tục chuyển giao ngọn đuốc tri thức: từ văn học phong kiến đến tư tưởng cứu quốc, từ toán học lý thuyết đến âm nhạc hàn lâm và giờ đây là công nghệ số, góp phần cống hiến cho sự phát triển của nước nhà.